भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
Bhusundi Ramayana: Purva Khanda with Commentary
महर्षि भुशुण्डि (सम्पादक: डॉ. भगवतीप्रसाद सिंह) द्वारा
DevanagariHindipublished423 पृष्ठ
पृष्ठ 137, कुल 423 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 137
- १२३ -
उद्द्वेजितं संश्रयेत तृष्णां भोगार्थवस्तुषु ।
द्रागेव न त्यजेद्गेहमभुक्तविषयव्रजः ॥ १२ ॥
१कदाचिदनिग्रहं चित्तं चलेद्भोग्यार्थदर्शनात् ।
भुक्तभोगोगृहं त्यक्त्वा न पुनस्तत्र वाञ्छति ॥ १३ ॥
वान्ताशिता महादोषं मन्यमानो विरक्तिमान् ।
अत्युत्कटेऽपि वैराग्ये न त्यजेज्जातुचिद्गृहम् ॥ १४ ॥
स्वात्मानं साधयत्येष इहैवाप्रतिकूलके ।
गृहं संन्यस्य मनसा कर्मणां च फलस्पृहाम् ॥ १५ ॥
प्रजासर्गं प्रकुर्वाणः केन पापेन हन्यते ।
तस्मात् सर्वात्मना पुत्र नित्यं वर्तस्व मन्मते ।
उपदिष्टे भगवता साक्षात्कथयता स्वयम् ॥ १६ ॥
वैवस्वत उवाच
कदोपदिष्टं भगवन् भवते शार्ङ्गपाणिना ।
एतन्मे तात कथय येन स्यां मुक्तसंशयः ॥ १७ ॥
विवस्वानुवाच
अहं यथा भवान् पुत्र ग्लानः पूर्वं प्रजाकृतौ ।
संनिवृत्तोऽभवं सर्गान्नियुक्तोऽपि विरंचिना ॥ १८ ॥
अकस्माद्गृहमुत्सृज्य वैराग्याविष्टमानसः ।
सर्वसंन्यसनायाहमुद्युक्तो पतिनांकुले ॥ १९ ॥
उपदिष्टोऽपि विधिना देवेनाम्भोजयोनिना ।
प्रजासर्गमनादृत्य सम्प्रवृत्तो यतिव्रते ॥ २० ॥
तदा मां पुण्डरीकाक्षो भगवान् दर्शनं ददौ ।
पीताम्बरधरः श्रीमान् वनमालाविभूषितः ॥ २१ ॥
श्रीवत्सभासितोरस्कः कौस्तुभी सुभगाकृतिः ।
मुखचन्द्रसमुद्भासिमधुरस्मितदीधितिः ॥ २२ ॥
द्विभुजो वै समुद्भासिधनुर्बाणधरो विभुः ।
महामारकतश्यामो नीलनीरदसुन्दरः ॥ २३ ॥
करुणालोलनयनः पुरुषो भक्तवत्सलः ।
हनुमदादिभिर्दिव्यपार्षदैः परिवेष्टितः ॥ २४ ॥
स्वभावोदारचरितो रत्नाभरणभूषितः ।
दिव्येन वपुषा नित्यं भ्राजमान उदारधीः ॥ २५ ॥
१. पादेऽस्मिन्नक्षराधिक्यमार्षः ।