भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
Bhusundi Ramayana: Purva Khanda with Commentary
महर्षि भुशुण्डि (सम्पादक: डॉ. भगवतीप्रसाद सिंह) द्वारा
DevanagariHindipublished423 पृष्ठ
पृष्ठ 135, कुल 423 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 135
- १२१ -
सा जाता तत्क्षणादेव निगमागमरूपिणी ।
तस्यां खलु प्रजातापां शब्दमय्यां हि संसृतौ ॥ १९ ॥
तेभ्य एव च शब्देभ्यः सृष्टिर्जातार्थरूपिणी ।
अनुवर्तामहे सर्वे तामेव भगवत्कृतिम् ॥ २० ॥
यथा तदिच्छा समभूत्तथा सर्वं भविष्यति ।
भवान् कस्य निदेशेन प्रजासर्गादुपारतः ।
प्रतिकूलमिदं पुत्र देवदेवस्य शार्ङ्गिणः ॥ २१ ॥
वैवस्वत उवाच
आत्मनो बन्धुरात्मासौ गुरुश्चैव सखा सुहृत् ।
किं कृतं तेन पापेन येनात्मैवैष वञ्चितः ॥ २२ ॥
तस्याद्धि सर्वोपायेन जनः स्वात्मानमुद्धरेत् ।
कालं नैव प्रतीक्षेत यस्य वैराग्यमुत्कटम् ॥ २३ ॥
यावन्न जायते जन्तोर्वैराग्यं भवखेदतः ।
तावत्प्रसज्जता सर्गे न तु जातु विरक्तिमान् ॥ २४ ॥
कोऽर्थः प्रसाधितोऽनेन देहं प्राप्य कुबुद्धिना ।
सामर्थ्ये सति यद्देवो नेश्वरः समुपासितः ॥ २५ ॥
इति विज्ञाय सततं समुपासीत तं परम् ।
नो चेदात्मैव सततममुना वञ्चितः स्वयम् ॥ २६ ॥
यथा ममगुरुस्तात पृच्छयते चेत्त्वया विभा ।
तमहं ते प्रवक्ष्यामि न तस्मै द्रोग्धुमर्हसि ॥ २७ ॥
योऽसौ देवो हरिः साक्षात्त्रिलोकमहितो विभुः ।
स एव गुरुरूपेण सर्वत्र प्रकटः स्वयम् ॥ २८ ॥
यस्मै कृपयते देवो बुद्धिरूपस्तदाशये ।
प्रकटीभूय कुरुते तत्त्वार्थस्योपदेशनम् ॥ २९ ॥
कश्चित् खलु द्विजवरो मुनिराड् विजितेन्द्रियः ।
स मह्यमूचिवान् गुह्यमात्मयोगमुदारधीः ॥ ३० ॥
निःस्पृहो ब्राह्मणवरो वेदवेदाङ्गपारगः ।
भवदुःखेनखिद्यन्तं ज्ञात्वा मामुपदिष्टवान् ॥ ३१ ॥
उक्त्वा गुह्यतरं ज्ञानं द्विजां यातो हिमालयम् ।
यत्र नित्यं तपस्यन्ति मुनयः शुद्धबुद्धयः ॥ ३२ ॥
सोऽहं तत्रैव यास्यामि तपस्तप्तुं हिमालये ।
आत्मानमात्मयोगेन साधयिष्यामिभूयसा ॥ ३३ ॥
१६