भोजनकुतूहल: प्रथम भाग (रघुनाथ नवहस्त - आहार-रसायन, पाकशाला-व्यवस्था व विरुद्धाहार)

प्रथमपरिच्छेदः । २१९
सूक्तद्युक्तमपि त्वेवंबहुभेदं .
हन्ति सर्वमिदमामजखेदम् ।
यन्मया समुदितं मधुसूक्तं
तद्भिषग्भिरपि पाचनमुक्तम् ॥'
इत्यजीर्णशमनम् ।
अथ स्वभावतो हितानि ।
शालीनां लोहितः शालिः षष्टिकेपु तु षष्टिका ।
शूकधान्येष्वपि यवो गोधूमः प्रवरो मतः ॥
शिम्बीधान्ये वरो मुद्गो मसूरश्चाढकी तथा ।
रसेषु मधुरः श्रेष्ठो लवणेपु च सैन्धवम् ॥
दाडिमामलकं द्राक्षा खर्जूरं च परूपकम् ।
राजादनं मातुलुङ्गं फलवर्गे प्रशस्यते ॥
पत्रशाके तु वास्तूकं जीवन्ती पोतिका वरा ।
पटोलं फलशाकेषु कन्दशाकेषु सूरणम् ॥
एणः कुरङ्गो हरिणो जङ्घालेषु प्रशस्यते ।
पक्षिणां तित्तिरिलावो वरो मत्स्येषु रोहितः ॥
जलेषु दिव्यं दुग्धेपु गव्यमाज्येषु गोभवम् ।
तैलेषु तिलजं तैलमैक्षवेषु सिता हिता ॥
इति स्वभावहितानि ।
अथ स्वभावादहितानि ।
शिम्बीषु माषान् ग्रीष्मर्तौ लवणेष्वाखरं_त्यजेत् ।
फलेषु लकुचं शाके सार्षपं न हितं मतम् ॥