अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

[ २४२ ]
अथाष्टत्रिंशोऽध्यायः ।
घृणिरोगचिकित्सा ।
नासिकाभ्यन्तरे यस्य पिड़कानां समुद्भवः ।
व्रणं वा यदि वा शोथः तस्य विद्याद् घृणीरुजम् ॥ १ ॥
प्रोथजां वेधयेत्तस्य शिरां शोथे विचक्षणः ।
अथवा शोणितं दुष्टं कर्षयेच्च जलौकसा ॥ २ ॥
धरण्यां पातयित्वा तु दृढं बद्धा तुरङ्गमम् ।
नासापुटं ततः शस्त्रैः पाटयित्वा विचक्षणः ॥ ३ ॥
उत्कृत्य पिड़काग्रन्थिं दहेल्लोहशलाकया ।
उत्थिते तु¹ ततो वाहे घृताभ्यङ्गः प्रशस्यते ॥ ४ ॥
शीतेनाश्च्योतयेद्वैद्यः पञ्चवल्कलवारिणा ।
मुहुर्मुहुर्ब्रणं प्राज्ञो घृतयुक्तेन वाजिनः ॥ ५ ॥
१ । घृणिर्नाम नासिकाभ्यन्तरस्थरोगविशेषः ।
२ । जलौका । (जोंक्) । अथ वेत्यादि सार्द्धश्लोको ग-पुस्तके
नास्ति ।
४ । घृताभ्यङ्गो घृतमर्द्दनम् ।
५ । आश्च्योतयेत् आसेचयेत् ।
१ । उद्धृते च । ख ।