सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

Ashvavaidyaka of Jayadatta Suri with Commentary

जयदत्त सूरि (सम्पादक: उमेशचन्द्र गुप्त कविरत्न) द्वारा

DevanagariHindipublished522 पृष्ठ

पृष्ठ 258, कुल 522 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 258

२१६ अश्ववैद्यके [३६ अध्यायः ।
दाड़िमामलकागस्तिकपित्थानां विचक्षणः ।
त्वक्चूर्णं दापयेत् शुद्धे व्रणे चोत्तानके भिषक् ॥ १२ ॥
व्रणे रूढे प्रदातव्यं रोमसंजननं परम् ।
चूर्णं मुनिमुखोद्गीर्णं वक्ष्यमाणमिदं ततः ॥ १३ ॥
खुरचर्मास्थिबालञ्च दन्तशृङ्गनखं तथा ।
गवादीनां यथालाभं कटाहं कच्छपस्य च ॥ १४ ॥
गृहीत्वा कारयेद्भस्म अन्तर्धूमं विचक्षणः ।
तद्दद्याद्घृततैलाभ्यां रोम्णां संजननं परम्¹ ॥ १५ ॥
अश्वमारकदल्यर्कस्नुहीहाटकचिञ्चकैः ।
पचेत्तैलं समह्लातं नाड़ीव्रणहरं परम् ॥ १६ ॥
आगारधूमं संपिष्य गोमूत्रेण विचक्षणः ।
नाड़ीं प्रपूरयेद्युक्त्या तदुपद्रवशान्तये ॥ १७ ॥
१२ । अगस्तिर्वकवृक्षः । उत्तानके अगम्भीरे ।
१४—१५ । गवादीनां पशूनां खुरचर्मादिकं यथालाभं अन्तर्धूमे
भस्मीकृत्य घृततैलाभ्यां मर्दयित्वा प्रयोज्यम्। अस्य श्लोकस्य तृतीय-
चतुर्थपादौ ग-पुस्तके न स्तः।
१६ । नाड़ीव्रणचिकित्सामाह । अश्वेति । अश्वमारः करवीरः ।
हाटकं धुस्तूरः ।
१७ । आगारधूमं (झुल) । तदुपद्रवशान्तये नाड़ीव्रणशान्तये ।
१ । रोमपोषणमुत्तमम् । गः ।