अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

१२ अध्यायः ।] सादिकार्य्यविवरणम् । ११५
क्वाथपानप्रक्षेपेषु¹ वाह्ये चापि तपोधानैः ।
अनिर्द्दिष्टे जलं प्रोक्तं लवणञ्चैव सैन्धवम् ॥ ४७ ॥
इति श्रीमहासामन्तजयदत्तकृतेऽश्वशास्त्रे द्रव्यमात्रा-
ज्ञाने एकादशोऽध्यायः ॥
अथ द्वादशोऽध्यायः ॥
निघण्टुः ।
निघण्टुं संप्रवक्ष्यामि पूर्व्वशास्त्रानुसारतः ।
द्रव्याणामवबोधस्तु येन सम्यक् प्रजायते ॥ १ ॥
वत्सादनी छिन्नरुहा गुडूची तन्त्रिकामृता ।
दृषो वासाटरूषश्च वासकः परिकीर्त्तितः ॥ २ ॥
४७ । अनुक्ते द्रवकार्य्ये तु सर्व्वत्र सलिलं मतमिति चक्रपाणिः ।
लवणञ्चैवेति स्थाने लवणे चैवेति पाठो युक्तः ॥
१ । निघण्टुर्नामसङ्ग्रहे इति हेमचन्द्रः । द्रव्याणामिति अस्मिन्
शास्त्रे प्रयुक्तानां गुडूच्यादिचातुर्जातान्तानामौषधीनाम् ॥
२ । वत्सादनीपञ्चकं (गुलञ्च) । मधुपर्णी कुण्डली चक्रलक्षणापि
एतत्पर्य्यायः । वृषादिचतुष्कं (वाकस्) । वासायां सिंहास्यः वाजि-
दन्तश्च ॥
१ । क्वाथे पाने प्रलेपेऽङ्गे । खः ।
15