अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

[ ६६ ]
अथ नवमोऽध्यायः ।
गर्भज्ञानः ।
अथातः संप्रवक्ष्यामि सगर्भायास्तु लक्षणम् ।
योन्यां१ वीजग्रहे तृप्ति र्लोचनाविलता तथा ॥ १ ॥
सगर्भा ताड़येदश्वं गर्भस्य परिलक्षणम्२ ।
काचिन्मूका जड़ीभूता निर्विकारा त्यजेदृषम् ॥ २ ॥
काचित् कण्डूयमानाश्वा गर्भिण्यपि प्रहर्षते ।
काचिद्रागवशादापि समूचा ताड़येदृषम् ॥ ३ ॥
रुक्षद्धि परुषा३ काचिदश्वा पुच्छेन४ योनिकाम् ।
विन्यस्तकर्णी५ क्रोधाद्वा वृषं दृष्ट्वापसर्पिणी ॥ ४ ॥
शूनोधोयोनिभागा च सदा कान्तिविधारिणी६ ।
प्रशस्तरन्ध्रा७ स्निग्धाङ्गी निविड़ोदरबन्धना८ ॥ ५ ॥
२। वृषः शुक्रधारी। अत्र पुंघोटक इत्यर्थः ।
[L1