आपस्तम्ब धर्मसूत्र (महर्षि आपस्तम्ब - हरदत्त टीका एवं हिन्दी अनुवाद)

६२ आपस्तम्बधर्मसूत्रे [ (प.३.)क. ११.
उत्तरे द्वे सूत्रे निगदसिद्धे-
(१)ग्रामारण्ययोश्च सन्धौ महापथे च विप्रोष्य
च समध्ययनं तदहः ॥ ९ ॥
यदा(२) सहाऽधीयानाः कारणवशाद्विप्रवसेयुः । केचिच्चाचार्येण
वा सङ्गतास्तदा समध्ययनं सहाऽधीयमानं प्रदेश तदहर्नाधीयीत । विप्रो-
षितानां यदहः पुनर्मैलनं तदहर्नाधीयीतेत्यन्ये ॥ ९ ॥
स्वैरिकर्मसु च ॥१०॥
नाधीयीतेत्येव ॥ १० ॥
अत्रोदाहरणम्-
यथाहस्तप्रक्षालनोत्सादनानुलेखणानीति ॥ ११ ॥
णत्वमाकास्मिकम्, अपपाठो वा ॥ ११ ॥
तावन्तं कालं नाऽधीयीताऽध्यापयेद्वा ॥ १२ ॥
तेषु स्वैरिकर्मसु तावन्त कालमध्ययनमध्यापनञ्च वर्जयेत् ॥ १२ ॥
सन्ध्योः ॥ १३ ॥
सज्योतिषोऽज्योतिषोऽदर्शनात् उभे सन्ध्ये । तयोस्तावन्तं कालं
नाधीयीताध्यापयेद्वा । एवमुत्तरत्राप्यनुवृत्तिः ॥ १३ ॥
उत्तरे द्वे सूत्रे निगदसिद्धे-
तथा वृक्षमारूढोऽप्सु चावगाढो नक्तं चापावृते॥१४॥
विवृतद्वारमपावृतम् । तत्र नक्तं नाधीयीत ॥ १४ ॥
दिवा च पिहिते ॥ १५ ॥
संवृतद्वार पिहितम् । तत्र दिवा नाधीयीत ॥ १५ ॥
अविहितमनुवाकाध्ययनमाषाढवासान्तिकयोः ॥१६॥
वासन्तिको वसन्तोत्सवः । स च चैत्रमासि शुक्लत्रयोदश्यां भवति ।
आषाढशब्देनापि तस्मिन्मासे क्रियमाणस्तादृशः कश्चिदिन्द्रोत्सवादि-
र्विवक्षितः । तयोस्तदहरनुवाकाध्ययनमविहितम् । अनुवाकग्रहणान्न्यू-
ने न दोषः ।
१. इद ११ शं च सूत्रं त्रिधा विच्छिन्न ड. पु.
२. सहाधीयमानेषु केचित् इति. ख. पु.