अनङ्गरङ्ग (महाकवि कल्याणमल्ल - कामशास्त्र एवं रति-प्रयोग संस्कृत मूल पाठ)

स्थलः ] अनङ्गरङ्गः ३९
अङ्गुष्ठादधिका भवेत्तदुपगा पादे तथानामिका
यान्ता नो धरणीं स्पृशेदथ भवेन्मध्या तु हीनाग्रका ॥ ५ ॥
अज्ञाता गिरिपक्षिभूरुहनदीनक्षत्रसंज्ञा च या
प्रौढा रोगसमाकुला च सरलभ्रूवल्लरी निस्त्रपा ।
गण्डौ कूपयुगान्वितौ च दधती हीनाधिकाङ्गी तथा
दुःशीला च विवाहकर्मणि सदा त्याज्याबला पण्डितैः ॥ ६ ॥
॥ अथ जामातृलक्षणानि ॥
विद्याशौर्यधनाश्रयो गुणनिधिः ख्यातो युवा सुन्दरः
साचारः सुकुलोद्भवो मधुरवाग्दाता दयासागरः ।
भोगी भूरिकुटुम्बवान्स्थिरमतिः पापार्तिहीनो बली
जामाता परिवर्णितः कविवरै रेवंविधः सत्तमः ॥ ७ ॥
॥ अथ जामातृदूषणानि ॥
वृद्धो दुर्व्यसनो दयाविरहितो रोगी महापापवान्
षण्ढो दुष्टकुलोद्भवश्च पिशुनो द्यूतेऽतिवृद्धस्पृहः ।
निर्वित्तः कृपणो ऽतिचञ्चलमतिर्नित्यप्रवासी ऋणी
भिक्षुः स्नेहविवर्जितः सुमतिभिः कार्यो वरो नेदृशः ॥ ८ ॥
॥ अथ परस्त्रीगमन निषेधः ॥
आयुःक्षतिर्विकलतात्युपहास्यता च
निन्दार्थहानिलघुते विगतिः परत्र ।
स्यादेव यद्यपि रतेन पराङ्गनायाः
प्राहुस्तथाप्यनघमित्यपि कारणेन ॥ ९ ॥
लङ्केश्वरो जनकजाहरणेन वाली
तारापहारकतयाप्यथ कीचकाख्यः ।
पाञ्चालिकाग्रहणतो निधनं जगाम
तच्चेतसापि परदाररतिं न काङ्क्षेत् ॥ १० ॥