युक्तिकल्पतरु (महाराज भोज - नौका-निर्माण, जलयान-विज्ञान, शस्त्र, दुर्ग एवं राजधर्म सटीक)

छत्रयुक्तिः । ६३
नवाष्ट-सप्त-षट्-संख्यै रश्मिभौरज्जवः क्रमात् ।
वस्त्रं शलाका-द्विगुणमायामेन प्रतिष्ठितम् ॥ ४५१ ॥
भानु-दिग्ग्रह-वसुभिरङ्गुलोभिस्तु कीलकः ।
षण्णां यन्मानमुदिततद्राज्ञा(३)मेव भूतये ॥ ४५२ ॥
पादोनं युवराजस्य अन्येषान्तु तदर्द्धतः ।
एतेन राज्ञो दण्डोऽभूद् युवराजस्य तत्पुनः ॥ ४५३ ॥
अन्येषां तदेव ।
विशुद्ध-काष्ठस्य तु दण्ड-कन्दौ,
तथा शलाका अपि शुद्धवंशजाः ॥
रज्जुश्च रक्ता वसनञ्च रक्तम् ;
छत्रं प्रसादं नृपतेर्वदन्ति ॥ ४५४ ॥
प्रसादं इति प्रसादार्हम् ।
नौलोदण्डश्च वस्त्रञ्च शिरः कुम्भस्तु (४) कानकः ।
सौवर्णं युवराजस्य प्रतापं नामविश्रुतम् ॥ ४५५ ॥
चान्दनौ दण्डकन्दौ चेत् सुशुक्ले रज्जुवाससौ ।
छत्रं मनोहरं राज्ञां स्वर्ण-कुम्भोपशोभितम् ॥ ४५६ ॥
कानकौ दण्डकन्दौ तु शलाकाऽपि कानका ।
शुक्लानि रज्जु-वासांसि स्वर्णकुम्भस्तथोपरि ।
इदं कनकदण्डाख्यं छत्रं सर्व्वार्थ-साधकम् ॥ ४५७ ॥
दण्ड-कन्द-शलाकाश्च शुद्ध-स्वर्णेन निर्मिताः ।
कीलकं स्वर्ण-घटितं अशुक्ले रज्जु-वाससौ ।
कुम्भादि रथ हंसादिचामरादिर्यथाक्रमम् ॥ ४५८ ॥
( ३ ) तद्दण्डानेव इति (ग) पुस्तक पाठः ।
( ४ ) कीलक ति (ख) पुस्तक पाठः ।