वीरमित्रोदय: राजनीतिप्रकाश (महामहोपाध्याय मित्रमिश्र - प्राचीन भारतीय राजनीति एवं शासन कोष)

प्रकीर्णके महाभारतियविदुरोक्तनीतयः । ४८५
अगारदाही गरदः कुण्डाशी सोमविक्रयी ।
पर्वकारश्च सूची च मित्रध्रुक् पारदारिकः ॥
अमृते जारजः कुण्डस्तदन्नभक्षकः कुण्डाशी । पर्वकारः,
शरकर्त्ता । सूची, सूचयति पैशुन्यमाचरति स तथा ।
भ्रूणहा गुरुतल्पी च यश्च स्यात्पानपो द्विजः ।
अतितीक्ष्णश्च काकश्च नास्तिको वेदनिन्दकः ॥
“भ्रूणोऽर्भके स्त्रैणगर्भे” इत्यमरः । तं हन्ति स तथा । गुरु-
तल्पं गुरुपत्नी “तल्पं शय्यादृदारेषु” इत्यमरः । साऽस्त्यस्य ग-
म्यत्वेन स गुर्वङ्गनागामीत्यर्थः । काकः, इतस्ततो भोजनकर्त्ता ।
स्रुवप्रग्रहणो व्रात्यः कीनाशश्चात्मपाक्यपि ।
रक्षेत्युक्तश्च यो हिंस्यात्सर्वे ब्रह्महभिः समाः ॥
स्रुवप्रग्रहणः, ग्रामयाजक आभिचारिको वा । व्रात्यः, जा-
तकर्मादिसंस्काररहितः । कीनं पापं तेनाशनाति स तथा ।
स्वयंहलधरो वा । आत्मपाकी, देवपित्रादीन् विहाय केवल-
मात्मार्थं पाककर्त्ता । आत्मवानपीति पाठे आत्मश्लाघी ।
तृणोल्कया ज्ञायते जातरूपं वृत्तेन भद्रो व्यवहारेण साधुः ।
शूरो भयेष्वर्थकृच्छ्रेषु धीरःकृच्छ्रास्वापत्सु सुहृद्दारयश्च ॥
तृणोल्कया, तार्णेन वह्निना । जातरूपं, सुवर्णम् ।
जरा रूपं हरति हि धैर्यमाशा मृत्युः प्राणान् धर्मचर्यामसूया ।
क्रोधः श्रियं शीलमनार्यसेवा ह्रियं कामः सर्वमेवाभिमानः॥
श्रीर्मङ्गलात्प्रभवति प्रागल्भ्यात्सम्प्रवर्द्धते ।
दाक्ष्यात्तु कुरुते मूलं संयमात्प्रतितिष्ठति ॥
मङ्गलात्, पुण्यात् ।
अष्टौ गुणाः पुरुषं दीपयन्ति प्रज्ञा च कौल्यं च दमः श्रुतं च ।
पराक्रमश्चाबहुभाषिता च दानं यथाशक्ति कृतज्ञता च ॥