ताण्ड्य महाब्राह्मण / पञ्चविंश ब्राह्मण (सायण भाष्य एवं चिन्नस्वामी शास्त्री टीका सहित)

तृतीयाध्याये त्रयोदशखण्डः । ८९
योऽयमष्टाचत्वारिꣳशस्तोमः असावन्तो वै अत ऊर्द्धं स्तोमान्तर-
स्यामुक्तत्वात् त्रिवृदादीनामवसानभूतः खलु, पशुसाधनत्वात् छन्दो-
गाश्च पशवः, ते च पशवः षोडशकलाः अष्टौ शफाश्चत्वारः पादाः
शिरो ग्रीवा आत्मा पुच्छमिति । एवं सति त्रिष्वपि पर्यायेषु यत्
षोडशभ्यः षोडशभ्यो हिङ्करोति तत्तेन कलाशः अवयवश एव पशून-
न्ततः प्राप्नोति ॥ २ ॥
प्रकारान्तरेण स्तौति--
द्वादशभिर्विहितैका परिचरा द्वादशमासास्संव-
त्सरो यजमानः परिचरा यद्द्वादशभिर्विदधात्येका परि-
चरा भवति यजमानमेव तदन्ततस्संवत्सरे पशुषु प्र-
तिष्ठापयत्येषा वै प्रतिष्ठिताऽष्टाचत्वारिꣳशस्य वि-
ष्टुतिः प्रतितिष्ठति य एतया स्तुते ॥ ३ ॥
त्रिषु पर्यायेष्वावापस्थानगताभिर्द्वादशभिः स्तोत्रीयाभिरेषा विष्टु-
तिर्विशेषतो विहिता, तृचभागयोस्त्रिर्वचनं परिचराया एकत्वञ्च न्या-
यतः प्राप्तम् । सम्वत्सरश्च द्वादशमासात्मकः परिचरा यजमानस्थानी-
याः । एवं सति द्वादशभिः स्तोत्रीयाभिरावापस्थानगताभिरिमां विष्टु-
तिं विदधाति परिचरा चैका भवतीति यत्तेनान्ततः स्तोमानामवसाने
यजमानमेव सम्वत्सरे पशुषु प्रतिष्ठापयति । समपर्यायत्वादेषा खलु
विष्टुतिः प्रतिष्ठिताऽष्टाचत्वारिꣳशस्य, अतो य एतया स्तुते स प्रति-
तिष्ठति ॥ ३ ॥
इति ताण्ड्यमहाब्राह्मणे तृतीयाध्यायस्य द्वादशः खण्डः ॥
अथ त्रयोदशः खण्डः ।
अथान्यां विष्टुतिं दर्शयति--
षोडशभ्यो हिङ्करोति स तिसृभिः स दशाभिस्स-
तिसृभिः, षोडशभ्यो हिङ्करोति स तिसृभिः स तिसृ-
भिः स दशाभिः, षोडशभ्यो हिङ्करोति स दशाभिः स
तिसृभिः स तिसृभिर्नेदीयःसंक्रमा ॥ १ ॥
पर्यायात्पर्यायान्तरं संक्रामन्ती समानसंख्यास्वेव संक्रमणान्ने-
दीयःसंक्रमैषा ॥ १ ॥