[ अनु० ९ ] सभाव्यो दशमप्रपाठकः । ८१९
ऋषि॑भ्यो॒ नमो॑ दे॒वेभ्य॑: स्व॒धा पि॒तृभ्यो॒ भूर्भुव॑: सुव॒श्छन्द॒ ओम् , इति ॥
इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यकदशमप्रपाठके नारायणोपनिष-
द्यष्टमोऽनुवाकः ॥ ८¹ ॥
यः प्रणवश्छन्दसां वेदानां मध्य ऋषभ ( भो ) ज्येष्ठो विश्वरूपः सर्वजगदा-
त्मकः । एतदेवर्षभत्वं विश्वरूपत्वं च सांहित्यामुपनिषदि प्रपञ्चितम् । तादृशः प्रण-
वश्छन्दोभ्यो वेदेभ्यः प्रादुर्भूत इति शेषः । वेदसारत्वेन प्रजापतेः प्रत्यभादित्यर्थः ।
स पुनश्छन्दांसि गायत्र्यादीन्याविवेश । छन्दोभिरुपलक्षितेषु मन्त्रेषु प्रयोक्तव्यः ।
तथा च प्रपञ्चसारेऽभिहितम्—" अस्य [ तु ] वेदादित्वात्सर्वम [ नूनां ] प्रयु-
ज्यते ह्यादौ " इति । तेन प्रणवेन प्रतिपाद्य इन्द्रः परमैश्वर्ययुक्तः परमात्मोपनिषत्पु-
रोवाच । उपनिषदू (षदं ब्र ) ह्य [ विद्यां ] वेदान्तसिद्धान्तमुक्तवान् । कीदृश
इन्द्रः । सचां सतां शिक्क्यः सद्भिः कर्मानुष्ठायिभिरुपासकैर्ज्ञानिमिश्च प्राप्तुं शक्यः ।
ज्येष्ठः कारणत्वेन सर्वस्मात्प्रथमः । किमर्थं विद्यामुक्तवान्, तदुच्यते । ऋषिभ्य
ऋषीणामन्तर्मुखानां ( णां ) जिज्ञासूनामिन्द्रियाय ज्ञानसामर्थ्याय । अतोऽहं तत्प्रति-
बन्धनिवारणाय देवेभ्यश्च पितृभ्यश्च नमस्करोमि । भूर्भुवःसुवर्लोकत्रयावस्थितं छन्दो
मन्त्रब्राह्मणात्मकं वेदमों प्राप्नोति ( मि ) ॥
इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यकदशमप्रपाठके नारायणीयापरनामधेययुक्तायां
याज्ञिक्यामुपनिषदि भाष्येऽष्टमोऽनुवाकः ॥ ८ ॥

अथ नवमोऽनुवाकः ।
—————
अथ लब्धानां वेदानामहविस्मरणाय जप्यं मन्त्रमाह—
नमो॒ ब्रह्म॑णे धार॑णं मे अ॒स्त्वनि॑राकरणं धारयि॑ता भूयासं॒
कर्ण॑योः श्रु॒तं मा च्योद्वं ममा॒मुष्य॒ ओम् , इति ॥
इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यकदशमपाठके नारायणोपनिषदि
नवमोऽनुवाकः ॥ ९³ ॥
ब्रह्मणे जगत्कारणाय नमोऽस्तु । तत्प्रसादान्मदीये चित्ते ग्रन्थतदर्थयोर्धारण-
मस्तु । अनि Flaकरणं निराकरणं विस्मरणं यथा न भवति तथा धारयिता भूया-
सम् । अमुष्येत्थं प्रार्थयमानस्य मम कर्णयोर्यत्किंचिद्वेदशास्त्रादिकं यदा कदाचि-
—————————————————————————————————————————————
१ व. २२ ॥ २ छ. °दर्थार्थाय । अ° । ३ व. २३ ॥