सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
तैत्तिरीय आरण्यक (सायण भाष्य एवं भट्टभास्कर भाष्य सहित सम्पूर्ण प्रथम भाग)

तैत्तिरीय आरण्यक (सायण भाष्य एवं भट्टभास्कर भाष्य सहित सम्पूर्ण प्रथम भाग)

Taittiriya Aranyaka with Sayanacharya Commentary

कृष्ण यजुर्वेदीय महर्षि मण्डल (भाष्यकार: श्रीमत् सायणाचार्य) द्वारा

DevanagariSanskritpublished914 पृष्ठ

पृष्ठ 191, कुल 914 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 191

१८८ श्रीमत्सायणाचार्यविरचितभाष्यसमेतम्- [प्रपा०३अनु०११]
ते च सप्त रश्मयो बहुलां श्रियं प्रभूतां सस्यादिसंपदं मेहन्ति वृष्टिसेचनद्वारेण संपा-
दयन्ति । हे इन्द्र सप्तहोतृदेवरूप परमेश्वर बह्वश्वां बहुभिरश्वैरुपेतरां गोमतीं बहुभि-
र्गोभिरुपेतां तां श्रियं प्रयच्छेति शेषः ।
अथ पञ्चमीमाह--
अच्यु॑तां बहु॒लाꣳ श्रिय॑म् । स ह॒रिर्वसु॑-
वित्त्तमः॑ । पे॒रुरिन्द्रा॑य पिन्वते, इति ।
स देवः सप्तहोतृरूप इन्द्राय कर्मस्वामिने यजमानाय श्रियं पिन्वते सिञ्चति,
प्रयच्छतीत्यर्थः । कीदृशः स देवः, हरिः पापहरणशीलः, वसुवित्तमोऽतिशयेन
धनस्य लब्धा, पेरुः पालकः । कीदृशीं श्रियम्, अच्युतां विनाशरहितां, बहुलां
गवाश्वादिभिः प्रभूताम् ।
अथ षष्ठीमाह--
बह्व॒श्वामिन्द्र॑ गोम॑तीम् । अच्यु॑तां बहु॒लाꣳ
श्रिय॑म् । म॒हामिन्द्रो॒ निय॑च्छतु, इति ।
इन्द्रः परमैश्वर्ययुक्तः सप्तहोतृदेवः । स्पष्टमन्यत् ।
अथ सप्तमीमाह--
श॒तꣳ श॒ता अ॑स्य यु॒क्ता हरी॑णाम् । अर्वा॑ङाया॑तु॒
वसु॑भी र॒श्मिरिन्द्रः॑ । प्रम॑ꣳह मानो बहु॒लाꣳ श्रिय॑म् ।
र॒श्मिरिन्द्रः॑ सवि॒ता मे॒ निय॑च्छतु ( ७ ), इति ।
अस्याऽऽदित्यरूपस्य सप्तहोतृदेवस्य हरीणामन्धकारहरणशीलानां रश्मीनां
शतꣳ शता शतसंख्याकानि शतानि, अयुतसंख्याकानीत्यर्थः । युक्ता युक्तानि संपा-
दितानि । इन्द्रः परमैश्वर्ययुक्तो रश्मिर्बहुविधरश्मियुक्त आदित्यो वसुभिर्धनैः सहा-
र्वाङायातु आभिमुख्येनाऽऽगच्छतु । आगतश्च सविता बहुलां श्रियं प्रभूतां धनादि-
संपदं मे मह्यं नियच्छतु नितरां ददातु । कीदृशः सविता, प्रमꣳहमाणोऽस्मदी-
यस्तुतिभिः प्रकर्षेण वर्धमानः रश्मिर्बहुविधरश्मियुक्तः इन्द्रः परमैश्वर्ययुक्तः ।
अथाष्टमीमाह--
घृ॒तं तेजो॒ मधु॑मादिन्द्रि॒यम् । मय्य॒यम॒ग्निर्द॑धातु, इति ।
१ ख. प्रधानभू० । २ ज ग ०तां धनादि० ।