षड्विंश ब्राह्मण (सामवेद का अद्भुत ब्राह्मण - दैव-उत्पात शान्ति विधान सटीक)
Shadvimsha Brahmana of the Samaveda with Commentary
सामवेदीय वैदिक ऋषि मण्डल द्वारा
पृष्ठ 118, कुल 226 में से
संदर्भ में पढ़ेंउद्गीथः पौर्णमास्यः प्रतिहारोऽष्टका उपद्रवोऽमावास्या
निधनम् ॥ २२ ॥
तस्यैतस्य संवत्सरस्य संवत्सरात्मकस्य च साम्नो हिंकार एवा-
होरात्राणि । प्राथम्यसाम्यात् । प्रस्ताव एवार्धमासाः । प्रस्तूयमानत्व-
साम्यात् । आद्याख्या भक्तिरेव मासाः । श्रेष्ठत्वसाम्यात् । उद्गीथ एव
ऋतवो वसन्तादयः । मुख्यत्वसाम्यात् । प्रतिहारभक्तिरेव पौर्णमास्यः ।
प्रतिहरणसाम्यात् । उपद्रवाख्या भक्तिरेवाष्टकाः । निधनमेवामावास्याः ।
समाप्तिसाम्यात् ॥ २२ ॥
एवं साम्नः सप्तभक्तिपक्षे संवत्सरसाम्यमुपपाद्य इदानीं पञ्चभक्तिपक्षे
तत्साम्यमुपपादयति—
तस्य ह वा एतस्य संवत्सरस्य साम्नो वसन्तो
हिंकारो ग्रीष्मः प्रस्तावो वर्षा उद्गीथः शरत् प्रतिहारो
हेमन्तो निधनम् ॥ २३ ॥
तस्यैतत्तस्य संवत्सरात्मकस्य साम्नो हिंकारादय एव वसन्तादय
इत्यर्थः ॥ २३ ॥
हेमन्तस्य निधनसाम्यं दर्शयति—
तस्माद्धेमन्तं प्रजा निधनकृता इवासते निधन-
रूपमेवैतर्हि ॥ २४ ॥
तस्मात् अत एव हेमन्तम् ऋतुं प्रजाः सर्वा निधनकृता निधन-
कारिण्य उपसंहृतव्यापारा इवासते एतर्हि एवं च सति निधनरूपमिव
हेमन्तस्य रूपम् । व्यापारोपरतिसाम्यात् ॥ २४ ॥
- KTI पौर्णमास्याः for पौर्णमास्यः.
- M. after हिंकारः adds एवादौ क्रियमाण.
- J. अर्धमासाः प्रस्तावः for प्रस्ताव एवा०...०साम्यात् .
- MT. आद्या for आद्याख्या; M. आद्या भवन्ति ओंकाराः for
आद्याख्या भक्तिरेव. - J एतं for अत एव.
- RK अस्योप० for व्यापारोप०.