समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

ऋज्वागतादिस्थानलक्षणं नामैकोनाशीतितमोऽध्यायः । ६१९
श्वैत्यं चतुर्यवं दृश्यशेषं सा तिरस्कृतम् ।
कपोतरेखा परतो यववर्जितमङ्गुलम् ॥ ९९ ॥
सूत्रात्पूर्वपटान्तः स्यादर्धाङ्गुलमितेन्तरे ।
नासिकान्तोऽङ्गुलं सूत्रात् परे पूर्वतपाङ्गुलम् ॥ १०० ॥
मूले नासापुटः साद्रः सूत्रं गोज्याश्च मध्यगम् ? ] ।
यवार्धमात्रौ गोजी स्यादुत्तरोष्ठः परस्यं यः ॥ १०१ ॥
स ब्रह्मसूत्रादारभ्य विज्ञेयो द्वियवोन्मितः ।
परे त्वधस्तन्नासाया रेखा चार्धाङ्गुलैर्भवेत् ॥ १०२ ॥
परभागेऽधरोष्ठस्य प्रमाणं + यवं मतम् ।
हन्वपर्यन्तलेखाया मध्ये सूत्रं प्रतिष्ठितम् ॥ १०३ ॥
सूत्रात् प्राक् करवीरः स्याद् द्वियैवोनाङ्गुलद्वयम् ।
यवार्धं स च दृश्येत श्वैत्यं सार्धयवं ततः ॥ १०४ ॥

• तारा त्रियवा ज्ञेया शेषमुक्तप्रमाणतः ।
  कर्णावर्तादधः कर्णमध्यभागेन संमितम्(?) ॥ १०५ ॥
  द्व्यङ्गुलः कर्णविस्तारः कर्णावर्ताचतुर्यवे ।
  शिरःपृष्ठस्य लेखा स्यादिति ज्ञात्वोक्तमाचरेत् ॥ १०६ ॥
  कर्णसूत्राद् बहिर्ग्रीवा विधातव्यैकमङ्गुलम् ।
  गलो ग्रीवा च हिक्का च सूत्राद् प्रागङ्गुलोत्तरे ॥ १०७ ॥
  हिक्कासूत्राद् भवेदूर्ध्वमंश( स )लेखा तथाङ्गुलम् ।
  ब्रह्मसूत्रात् परे भागे स्यादंशो( सो )ऽङ्गुलसंमिते ॥ १०८ ॥
  (वक्षोऽङ्गुलं ब्रह्मसूत्रां ++ नस्ति कालान्तरे (?) ।
  भागमात्रे भवेत् कक्षासूत्रात् पूर्वः १६ स्तनस्य च ॥ १०९ ॥
  १ द. सूत्रार्धन् पू° । २ द. न्तं । ३ द. °कांशुं° । ४ द. शा । ५ द. र्वी । ६ द. स्या इत्यधिकः
  पाठः । ७ द. स्परं । ८ द. °स्ष्ट° । ९ द. हे । १० द. प्रात् । ११ द. का। १२ द गा । १३ द.
  त्रात् परे भागे स्यादंशोऽङ्गुलसंमिते । इत्यधिकः पाठः । १४ द. त्रातस्त्रि । १५ द. लं । १६ द. र्व ।