साहित्यदर्पण (आचार्य विश्वनाथ - वाक्यं रसात्मकं काव्यम् सटीक)
Sahityadarpana of Vishwanatha with Hindi Commentary
कविरत्न आचार्य विश्वनाथ / पं. शालिग्राम शास्त्री द्वारा
पृष्ठ 48, कुल 506 में से
संदर्भ में पढ़ेंभूमिका । ९९
गुर्जरचापपदान्धसाहित्यलक्ष्मगभिरटभिः सौन्दर्यसारं महाकाव्यमुग्दध्रे
तन्निर्णयाद्—
'शतानन्दापरारव्येन भट्टवामकसूनुना ।
साधितं रुद्रटेनेदं सामाजा धीमतां हितम् ॥'
इति नोपपद्यते । शिशुपालवधटीकातिलकेऽप्येषः ग्रन्थः यत्र क्रियते ।
शृङ्गारतिलकाख्यो ग्रन्थ इति बहु रुद्रटः । एषः च लिख्यते तेन—'प्रतः
गोवर्धनविष्णू पुनरपि रुद्रः प्रमादयति' इति ।
वक्रोक्तिजीवितकारः ।
वक्रोक्तिजीवितं नाम धर्मशास्त्रम् । तस्य रचयिता ...
तद्यथा—
'संयग्भः कल्पितैरङ्गैस्तद्विदोऽत्र विवृत्य यः
सर्वत्रैव परं जातिमार्जवञ्चतो दैवाद्यथा स्थितम् ।
इत्यासाद्येहपरभागवृद्ध्याद्यदलंक्रियास्थानम्
ज्योत्स्नी शुभ्र नभस्ततेर्गतितपं यावद्विवर्तेन्दरी ।'
इति वक्रोक्तिजीविते (१/२६-२७) ...
'काव्यव्याख्यानवाग्भिर्भासमाना कुन्तकेन विख्यातान्तरङ्गा ।
यस्य सर्वार्थसङ्गतोदिता पंक्तिरेषा पदस्य स्थितिर्नैव गता ।'
इत्युक्तम् ।
ध्वन्यालोकः ।
...
...
...
...
...
...
...
...
...
...