सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

Rasarnava: Tantric Chemistry and Alchemy with Commentary

शिव-पार्वती संवाद (सम्पादक: प्रफुल्लचन्द्र राय एवं हरीशचन्द्र कविराज) द्वारा

DevanagariHindipublished558 पृष्ठ

पृष्ठ 315, कुल 558 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 315

२८२ रसार्णवे
वज्रभस्म तथा सूतं¹ काञ्चनेन समन्वितम् ।
वक्त्रस्थं कुरुते यस्तु सोऽब्दात्² पलितवर्जितः ॥ ५६ ॥
कृष्णाभ्रकस्य सत्त्वं च तारं ताम्रं च³ हाटकम् ।
माक्षिकं कान्ततीक्ष्णं च समभागानि कारयेत् ॥ ५७ ॥
अन्धमूषा⁴गतं ध्मातं खोटो भवति तत्क्षणात्⁵ ।
तं खोटं⁶ सूक्ष्मचूर्णन्तु द्रुतसूतेन⁷ गोलकम् ॥ ५८ ॥
मृतवज्रस्य भागैकं भागान्धत्वारि⁸ गोलकम् ।
मर्दयेत्तप्तखल्लेन⁹ भस्मीभवति सूतकः¹⁰ ॥ ५९ ॥
मारयेद्भूधरे यन्त्रे सप्तसंकलिका¹¹क्रमात् ।
गुञ्जामात्रं तु तद्भस्म¹² मध्वाज्येन तु लेहयेत्¹³ ॥ ६० ॥
संवत्सरप्रयोगेण¹⁴ ह्वायुता यु¹⁵र्भवेन्नरः ।
(1) D has तथा कान्ते. K has तथा कान्तं. (2) B and M have
अब्दात्. D has वन्धा. K has चाथ. (3) B reads तारे ताम्रं च. D
reads तारताम्रं च (4) B reads अन्धमूषा. D has an incomplete
charana अन्धमूषा. K reads अधमुखा. M reads अन्धमुखा. (5) B reads
खोटं. D wants next three charanas, M has खोटं भवति तत्क्षणात्, which
seems to be incorrect. (6) M reads त खोटं, which is incorrect.
(7) K reads कृतसूतेन. (8) M reads erroneously भागं चत्वारि.
(9) D reads मर्दयेत् सलतत्वेन, which is unintelligible. (10) K reads
सूतकं. (11) M reads सप्तग्निखलिका, which is incorrect. (12)
This charana and the next two are not found in D. K has an incom-
plete charana--चं तु तद्भस्म. M reads तत्प्रसन्न. (13) K and M read
लेपयेत्. (14) K reads प्रयोगेन, which is gram. incorrect. M reads
प्रयोगेणा. (15) K has अयुतायु. M has व्ययुतायु.