सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
रामचन्द्रिका (महाकवि केशवदास - सविस्तार सान्वय हिन्दी व्याख्या सटीक)

रामचन्द्रिका (महाकवि केशवदास - सविस्तार सान्वय हिन्दी व्याख्या सटीक)

Ramachandrika of Mahakavi Keshavdas with Commentary

महाकवि केशवदास द्वारा

DevanagariHindipublished269 पृष्ठ

पृष्ठ 226, कुल 269 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 226

रथसुगजपताकाझुंडझुंडानिराजैं ॥ थलथलसब शोभैंशुभ्र
शोभानिछाई । रघुपतिसुनिमानोंऔधिसीआजआई ॥ ३५॥
चामरछंद ॥ यत्रतत्रदासईशव्योमतेविलोकहीं । बानरालिरी-
छराजिदृष्टिसृष्टिरोकहीं । ज्योंचकोरमेघओघमध्यचंद्र-
लेखहा । भानुकेसमानजानत्योंबिमानदेखहीं ॥३६ ॥' मदन
मनोहरदंडक ॥ आवतबिलोकिरघुबीर लघुबीरतजिव्योमगति
भूतलबिमानतबआइयो । रामपदपद्मसुखसझकहँबंधुयुगदौरि
तबषटमदसमानसुखपाइयो ॥ चूमिमुखसूंघिशिरअंकरघुनाथ- .
धरिअश्रुजललोचननिपेखिउरलाइयो । देवमुनिवृद्धपरसिद्ध
सबसिद्धजनहर्षितनपुष्पवर्षानिवरषाइयो ॥ ३७ ॥
टी०-माँडौ कहे पहिरौ ॥ ३० ॥ ३१ ॥ उद्घिनंद ( चन्द्रमा ) ॥ ३२ ॥
॥ ३३ ॥ स्यंदन ( रथ ) अश्व ( घोडे ] आदि पदते पालकी आदि और जानौं
॥ ३४ ॥ थल थलमें सकल नगरबासी कैसे शोभित हैं कि अनेक प्रकारके
भूषण वस्त्रादिकी शोभानसों छायो रघुपतिको आगमन इतिशेषः सुनिकै मानों
अवधपुरीहीसी आई है ॥ ३५ ॥ बानरनकी आलि कहे पंक्ति औ ऋक्षन की
राजि पंक्ति है सो पुरवासिनकी दृष्टिकी जो सृष्टि कहे ताको रोकति है अर्थ
आगे वानर ऋक्ष उडत आवत हैं तासों रामचंद्र नहीं देखि परत भानु कहे सूर्य-
रूपी जो यान कहे बाहे बाहन हैं. तामों चढ्यो चंद्रमाको जैसे मेघ ओघ कहे मेघ
समूहमें चकोर लेखै ताहि बिधि भानु (सूर्य ) सम जान [ पुष्पक ] में रामचन्द्रको
बानरनके मध्यमें पुरवासी देखत हैं यामें [ अभूतोत्प्रेक्षा ] है दूसरो अर्थ सुगम
है ॥ ३६ ॥ अंक कहे गोदमें धरि लियो कहे बैठारि लियो फेरि लोचननमें अश्रु
देखि अति प्रीतिसों उरमें लाइ लियो ॥ ३७ ॥
मू०-दोहा ॥ भरतचरणलक्ष्मणपरे, लक्ष्मणकेशत्रुघ्न ॥ सी
तापगलागतदियो, आशिषशुभशत्रुघ्न ॥ ३८ ॥ मिलैभरतअरु
शत्रुहन, सुग्रीवहिअकुलाइ ॥ बहुरिबिभीषणकोमिले,अंगदको
सुखपाइ ॥ ३९ ॥ आभीरछंद ॥ जामवंतनलनील । मिलेभर