प्रबोधचन्द्रोदयम् (कृष्णमिश्र यति - वेदान्त रूपक नाटक सटीक)
Prabodhachandrodaya of Krishnamishra with Commentary
कृष्णमिश्र यति द्वारा
पृष्ठ 136, कुल 274 में से
संदर्भ में पढ़ें११६ प्रबोधचन्द्रोदयम्
करुणा—सखि, पश्य पश्य रजसः सुता श्रद्धा । या एषा—
विस्पष्टनीलोत्पललोललोचना
नरास्थिमालाकृतचारुभूषणा ।
नितम्बपीनस्तनभारमन्थरा
विभाति पूर्णेन्दुमुखी विलासिनी ॥ १७ ॥
( सहि, पेक्ख पेक्ख रजससुदा सद्धा । जा एसा—
विप्पुट्ठणीलुप्पललोललोअणा
नरत्थिमालाकिदचालुभूषणा ।
णिअम्बपीणत्थणभारमन्थला
विहादि पुण्णोन्दुमुही विलासिणी ॥ १७ ॥ )
श्रद्धा—( परिक्रम्य ) एषास्मि । आज्ञापयतु स्वामी । ( एसम्हि । आण-
वेदु सामी )
कापालिकः—प्रिये, एनं दुरभिमानिनं भिक्षुं तावद्गृहाण । ( श्रद्धा
भिक्षुमालिङ्गति )
रजसः सुता-राजसी ।
विस्पष्टेति० विस्पष्टे विकसिते ये नीलोत्पले नीलकमले ते इव लोले चपले लोचने
यस्याः सा तादृशी विकसितारविन्दस्पर्द्धिचलनयना नरास्थिमालाकृतचारुभूषणा
नरास्थिमालाऽलङ्कृता नितम्बयोः श्रोण्योः पीनस्तनयोः स्थूलकुचयोश्च भारेण
मन्थरा मन्दगमना पूर्णेन्दुमुखी समग्रशशधरवदना विलासिनी वनिता विभाति
शोभते । कापालिक्या नयनशोभाऽलङ्कारसज्जामन्दगतयो नितान्तहृदयङ्गमा अत-
श्चेयं विलासिनी, तेन च मदन्तराकर्षिकेति ध्वनितम् । क्वचित्पुस्तके 'विस्पष्टे'त्य-
स्य स्थाने 'विनिद्रे'ति पाठः । स्पष्टमन्यत् ॥ १७ ॥
दुरभिमानिनम्-मिथ्याभिमानशालिनम् बौद्धसन्न्यासिनम् । गृहाण-आश्रय ।
करुणा—सखि, देखो, यह राजसी श्रद्धा है, जो यह—
विकसित नीलकमल सदृश आँखों वाली तथा नरास्थिमालाभूषिता, नितम्ब तथा
पीनस्तनके भारसे मन्दगामिनी पूर्ण चन्द्रानना विलासिनी दीख रही है ॥ १७ ॥
श्रद्धा—( चलकर ) यहीं तो हूँ, आप आज्ञा दे ।
कापालिका—प्रिये, इस दुरभिमानी भिक्षुको आलिङ्गित करो । ( श्रद्धा भिक्षुको
आलिङ्गन पाशमें बांधती है )