पंचतन्त्रम् (सटीक - सम्पूर्ण पाँचों तन्त्र)

[२६८) पंचतन्त्रम् ।

इन दोनोंका इसके पीछे भी पात् न होगा । सो आओ अपने स्थानको
चलें । इससे मैं कहता हूं-
शिथिलौ च सुबद्धौ च पततः पततो न वा ।
निरीक्षितौ मया भद्रे दश वर्षाणि पञ्च च ॥ १५६ ॥”
शिथिल और सुदृढ हैं गिरेंगे वा नहीं हे भद्रे ! यह मैंने बराबर पन्द्रह वर्ष-
तक देखे ॥ १५६ ॥”
पुरुष आह-“यदि एवं तद्गच्छ भूयोऽपि वर्द्धमानपुरम् ।
तत्र द्वौ वणिक्पुत्रौ वसतः, एको गुप्तधनः, द्वितीय उपभु-
क्तधनः । ततः तयोः स्वरूपं बुद्ध्वा एकस्य वरः प्रार्थनीयः ।
यदि ते धनेन प्रयोजनम् अभक्षितेन ततः त्वामपि गुप्तधनं
करोमि । अथवा दत्तभोग्येन धनेन ते प्रयोजनं तदुपभुक्तधनं
करोमि” इति । एवमुक्त्वा अदर्शनं गतः । सोमिलकोऽपि
विस्मितमना भूयोऽपि वर्द्धमानपुरं गतः । अथ सन्ध्यासमये
श्रान्तः कथमपि तत्पुरं प्राप्तो गुप्तधनगृहं पृच्छन्कृच्छ्रात्
लब्ध्वा अस्तमितसूर्ये प्रविष्टः । अथ असौ भार्य्यापुत्रसमे-
तेन गुप्तधनेन निर्भर्त्स्यमानो हठाद्गृहं प्रविश्य उपविष्टः ।
ततश्च भोजनवेलायां तस्यापि भक्तिवर्जितं किञ्चिदशनं
दत्तम् । ततश्च भुक्त्वा तत्र एव यावत् सुप्तो निशीथे
पश्यति तावत् तौ अपि द्वौ पुरुषौ परस्परं मन्त्रयतः ।
तत्र एक आह-“भोः कर्त्तः ! किं त्वया अस्य गुप्तधनस्य
अन्योऽधिको व्ययो निर्मितो यत् सोमिलकस्य अनेन
भोजनं दत्तम् । तदयुक्तं त्वया कृतम्” । स आह-“भोः
कर्मन् ! न मम अत्र दोषः मया पुरुषस्य लाभप्राप्ति-
र्दातव्या । तत्परिणतिः पुनः त्वदायत्ता” इति । अथ असौ
यावदुत्तिष्ठति तावत् गुप्तधनो विसूचिकया खिद्यमानो
रुजाभिभूतः क्षणं तिष्ठति । ततो द्वितीयेऽह्नि तद्दोषेण
कृतोपवासः सञ्जातः । सोमिलकोऽपि प्रभाते तद्गृहात्
निष्क्रम्य उपभुक्तधनगृहं गतः । तेनापि च अभ्युत्थानादिना