मानसार शिल्पशास्त्र (प्रसन्ना कुमार आचार्य - प्राचीन भारतीय स्थापत्य, नगर-नियोजन व मूर्ति-शिल्प महाकोश)

१८ मानधारे [अध्यायः
विमाने त्रिगृहे वाऽपि मण्डपादीनि(दैश्च) वास्तुके ।
ग्रामादीनां च सर्वेषां मानयेन्मानसूत्रकम् ॥ ५१ ॥
तत्प्रमाणस्य परितो हस्तद्विहस्तमा(म)धिकम् ।
त[च]सूत्रावसाने च शङ्कुमेवं प्रतिष्ठितम् ॥ ५२ ॥ 104
गर्भसूत्रस्य कर्णांश्च द्विदिशङ्कु निखानयेत् ।
चतुर्दिक्षु चतुःशंकुं जन्मनिष्क्रमणार्थकम् ॥ ५३ ॥
चतुष्कणांश्च कर्णांश्च चतुःशङ्कु(ङ्कूं) समायवम् ।
एवं महार्थकं कुर्याच्छङ्कुदारु प्रवक्ष्यते ॥ ५४ ॥ 108
खदिरं चादिमेदं च मधूकं चारिणी तथा ।
अन्यैश्च सारवृक्षैर्वा खातं (त) शङ्कुरिति स्मृतम् ॥ ५५ ॥
एकविंशाङ्गुलं वाऽपि चैकपञ्च(पञ्चविंश)त्यङ्गुलायतम् ।
खातं शङ्कुमिदं मुष्टिमानं तत्परिणाहकम् ॥ ५६ ॥ 112
मूलं तु सूचिवत्कुर्यान्मूला[द]ग्रक्षयक्रमात् ।
गृहीत्वा वामहस्तेन स्थपतिस्थापकावुभौ ॥ ५७ ॥
शंकुं दक्षिणहस्तेन लोष्ट्र(ष्ट्रं) संगृह्य ताडयेत् ।
प्रत्येकमष्टसंख्या च प्राङ्मुखो वाप्युदङ्मुखः ॥ ५८ ॥ 116
शङ्कुस्थापनकाले तु ब्राह्मणैः(याः) स्वस्तिवाचक(न)म् ।
कुर्यान्मङ्गलघोषैश्च समन्यां(माज्यः) पूजयेत्ततः ॥ ५९ ॥
एवं नैऋतिकोणे तु(यादौ) स्थपत्याज्ञश्च तक्षकम्