मानसार शिल्पशास्त्र (प्रसन्ना कुमार आचार्य - प्राचीन भारतीय स्थापत्य, नगर-नियोजन व मूर्ति-शिल्प महाकोश)
Manasara on Architecture and Sculpture by P.K. Acharya
मानसार ऋषि (अनुवादक: डॉ. प्रसन्ना कुमार आचार्य) द्वारा
पृष्ठ 486, कुल 856 में से
संदर्भ में पढ़ेंपरिशिष्टम् [४५१
माहेन्द्रे सति × चरा × × तटाकं कूपमैशानके
पर्जन्य × × × × शि × नि वा भुक्तलयं
तत्पुरः।
कार्तां × × × × न नैर्ऋतपदे कुर्यात्त धान्या-
लयं गोशाला × पतौ हरायपि समीरे धाम
चौलूखलम् ॥ ५९ ॥
मन्ये ब्रह्मगृहं नृपक्षितिगृहं मित्रे विहारोऽग्निके
व्यायामोऽर्गलके धनं धनपतौ स्नानादि
पर्जन्यके।
ईशेऽर्चायथ भुक्तिसद्म वरुणे नृत्तादि गान्धर्वके
शस्त्राद्यं निर्रतौ गृहक्षतपदे शय्यागृहं
भूभुजाम् ॥ ६० ॥
आरभ्याङ्कणमध्याद् दण्डत्रितयस्य बाह्यतः
कुर्यात् ।
कूपतटाकविधानं चतुरादिक्शान्तमेवात्र ॥ ६१ ॥
कुर्यादङ्कणतौ गमागमकृते कॢप्ते महाद्वारके
द्वास्तम्भावथ पादुकोत्तरलसन्मूलाप्रक्लृ-
प्तायती।
द्वादशाङ्गजतांशविस्तृततदर्धोद्यद्घनैः स्वायते
स्वोद्योनिव्योधयादिसु शुभद्वाराररा-
थन्विता ॥ ६२ ॥
कुर्यात् प्राङ्गणत × × गमवृते द्वारे महत् पादुके
हस्तैर्वाऽङ्गुलकैः प्रकल्पित × मायाद्य-
प्ररुढोत्तरम्।
स्वारामप्रविभक्तषट्दर्शन दमांशविस्तारतत्-
षष्ठोत्पन्नवनादियुग्म × लसन्मङ्गल्य-
पट्ट्यादिकम् ॥ ६३ ॥
दण्डेनावासभूम × × × करेणैव गेहस्य कुर्याद्
द्वारादेर्मूष्टिनोल × × × × टप्रस्थ-
वंशोऽङ्गुलैर्वा ।
यावोध × × स्वध × यवकं त्वङ्गुलं त्यधिकं
स्यान्दृष्टिहं × × र्नगदि × सृषिर्भवेद्-
हस्तोऽप्रह्वदः ॥ ६४ ॥
विश्वकर्मणे नमः शुभमस्तु । हरिः ॥
57