कर्पूरमञ्जरी (महाकवि राजशेखर - प्राकृत सट्टक एवं सान्वय हिन्दी व्याख्या)

६ बालभारतम्
वाल्मीकिः—तदेहि । प्राप्तां सायंतनीं संध्यामुपासहे । ततः
श्रावयि(श्रो)ष्यामि । संप्रति हि,—
अयमहिमरुचिर्भजन्प्रतीचीं कुपितवलीमुखतुण्डताम्रबिम्बः ।
जलनिधिमकरैरुदीक्ष्यते द्राग्व्रणरुधिरारुणमांसपिण्डलोभात् ॥ २१ ॥
अपि च,—
निर्यद्वासरजीवपिण्डकरणं कुर्वन् कयोष्णैः करै-
र्मोक्षिप्तं रविबिम्बमम्बरतलादस्तोचलं चुम्बति ।
किं च स्तोकतमःकलापकलनाइयाभायमानं मना-
ग्धूमश्यामपुराणचित्ररचनारूपं जगज्जायते ॥ २२ ॥
(इति परिक्रम्य निष्क्रान्तौ ।)
विष्कम्भकः ।
(ततः प्रविशति ब्राह्मणवेषो युधिष्ठिरो भीमसेनादयश्च)
सहदेवः—इत इतः ।
(सर्वे परिक्रामन्ति ।)
युधिष्ठिरः—वत्स सोदर वृकोदर ! परपुरंजय धनंजय ! मण्डितपा-
ण्डवकुल नकुल ! द्विषद्दुःसह सहदेव ! इह हि महाराजसमाजे न जाने
कमवलम्बिष्यते राधावेधकीर्तिवैजयन्ती ।
भीमः—(विहस्य ।)
आद्या वेत्ति निजां न विक्रमकलां त्वं विश्वरक्षामणिः
किंब्रूमोऽद्य किरीटिनो न घटते द्रोणेन यस्योपमा ।
माद्रीन्दनयोनरेन्द्र ! विनयच्छद्मं हि वीरव्रतं
न भ्राता स तवास्ति यस्य पुरतो राधां परो विध्यति ॥ २३ ॥
अर्जुनः—
दुर्नेमं यदि मुरारिकार्मुकं दुर्भिदं यदि शरव्यमुच्छ्रितम् ।
दुर्जया यदि च राजमण्डली तत्प्रभो द्रुपदजा न दुर्लभा ॥ २४ ॥
१. राधा धन्विनां लक्ष्यविशेषः