कर्पूरमञ्जरी (महाकवि राजशेखर - प्राकृत सट्टक एवं सान्वय हिन्दी व्याख्या)

१०४ कर्पूरमञ्जरी
चतुर्थं जवनिकान्तरम्
( ततः प्रविशति राजा विदूषकश्च । )
राजा—अहो, गाढअरो गिम्हो, पवणो अ पअंडो । ता कहं णु
सहिदव्वो ? जदो,—
इह कुसुमसरेकगोअराणं इदमुभअं पि हु दूसहं ति मण्णे ।
जरढरइकरालिदो अ कालो ^२सुहअजणेण पिएण विप्पलंभो ॥ १ ॥
विदूषकः—एके दाव वम्महस्स वहणिज्जा, अण्णे तावसोस-
णिज्जा । अम्हारिसो उण जणो ण कामस्स वाहणिज्जो ण तावस्स
सोसणिज्जो ।
( नेपथ्ये । )
ता किं णुं खु दे समूळप्पाडिदचूडिअं सीसं करइस्सं ।
राजा—
अहो, गाढतरो ग्रीष्मः, पवनश्च प्रचण्डः । तत्कथं नु सोढव्यः ? यतः,—
इह कुसुमशरैकगोचराणामिदमुभयमपि सुदुःसहमिति मन्ये ।
जरठरविकरालितश्च कालस्तथा च जनेन प्रियेण विप्रलम्भः ॥
विदूषकः—
एके तावन्मदनस्य बाधनीयाः, अन्ये तापशोषणीयाः । अस्मादृशः पुनर्जना
न कामस्य बाधनीयो न तापस्य शोषणीयः ।
नेपथ्ये—
तत्किं न खलु ते समूलोत्पाटितचूलिकाविकलं शीर्षं करिष्ये ।
१ अत्र ‘गाडअरुण्डो गिम्हो पवला सञ्झा कहं णु सोदव्वो ।
सा उण सारंगच्छी एक्क घरे वि दुल्हा विधिणा ॥’ इति पाठः ।
२ ‘तह अ जणेण’ इति टीकापाठः । ३ ‘ण खु’ इति टीकाधृतः पाठः । ४ ‘^४चूडियावि-
कलं’ इति टीकापाठः ।