कान्हड़दे प्रबन्ध (कवि पद्मनाभ - जालोर चौहान वीरगाथा, अलाउद्दीन खिलजी से युद्ध व जौहर इतिहास)

१६८ कान्हडदे प्रबन्ध
सिंधु सवालप अनइ पारकर, सवे देसुत बोलाव्या ।
अढारसा सातसा तणा भड मेलावइ आव्या ॥ १७२
तुरी सहस छत्रीस मेलीआ, लाप पांडाधर ल्याव्या ।
कटक तोरकां ऊपरि सूंडी रासूंघइ दल आव्यां ॥ १७३
आव्यउ सुणी मालदे पडीउ तुरक तणइ दलि त्रास ।
संकटि पड्या असुर ढीलीय मोकलावी अरदास ॥ १७४
एकइ पासइ राउल मालदे, बीजइ राउल कान्ह ।
विहुं राउ विचि रही नूँसकीइ, इम बोलइ परधान ॥ १७५
१७२ सिंधु-सिंध A, संघु B L, सिंघू C, सिंधु J. सवालप-सवालाप C. अनइ-नइ A, अनि B, नि C J.
पारकर-पारकरी L. सवे-सवि A L, सव D. देसुत-देसोत A, देसउवि L. बोलाव्या-बोल्याव्या L. अढारसा
सातसा तणा-अढार सहिस हांसह घोडा B, अढारसां सातसा तणा C, अढारसा सतेसा तनां D, अढार सहस
सांत तणा J, अहर सातसा तणा K, अटार सहस भट मिल्या मिलावई L. भड-धणि B, सुभट C D, भट भला
K. मेलावइ आव्या-मेलावि आव्या B, सवे मेलाव्या C, वली मेलाव्या D, वलि मेळावि आव्या J, मेलावइ वे
आव्या K. L omits iv qr.
१७३ तुरी-तुरीय A L, आव्या तुरी B. सहस-सहिस B. छत्रीस-छत्रीसां A, चुवीस C D J. मेलीआ-
मेली A B, मेलीया D J, मेलिआ K. पांडाधर-पंडाधर A L, पाडाधर J. ल्याव्या-आव्या A B L, ल्याव्या
C, ल्याव्यु D, आव्यु K. कटक तोरकां-तुरक कटक B, कटक तोरकी C, कटक तुरकां J, तुरकां L. सूंडी-
मुंडी C D J, सुदी K, सूदी L. रासूंघइ-रासूंघि B, राय सिंघल C, राय सीघल D J, राइ तुरकिसुं K, आले
जरासिंघ L. दल-दलि C, दीलइ K. आव्यां-आव्या B, आव्यु C D, आव्यउ K, ल्यावउ L. After vs
173 L interpolates the following: कोपि करी तुरकांनइ.
१७४ आव्यउ-आव्यु B D J, विहा आव्यु नि C, आदिचउ K, आविड L. सुणी-शुणी L. मालदे-
मालदे राउत A, मालदेवनि C, मालदेव D, मालदेव राउल J. पडीउ-दडीउ B, पडिउ C L, पडीउ D,...J,
पडीयउ K. तुरक तणइ-तुरकां A, तुरक तणि B J, तुरकनि C, तुरक तणा L. दलि-...A C, दल L.
C transpas: तुरकनि पडिउ. त्रास-त्राही L. संकटि-संकट C K L. पड्या-पडिया B, पढिभा K.
असुर-अनुरा L. ढीलीइ-ढीलीई B, ढिल्लीनि C, ढीलीनइ D L, ढीडीनी J, द्वितीभइ K. मोकलावी-करावी
L. अरदास-अरदासि A L, उरदास D.
१७५ एकइ-एकि B C J, एकइं D, एक L. पासइ-पासि B C J, पासइं D. राउल-राउ A, राय J,
राउत K. मालदे-मालदेव C D J. बीजइ-बीजि B C, वीजि J, बीमइं L. कान्ह-कान्द A, काह B C,
काहांन J. विहुं-विहूँ J L. राउ-राय B, राउले C, राउवे D, राउत J. विचि-बचि B C J, विचइ L.
रही न सकीइ-हिम उगरीइ A, रहीनइ C, रही न...D, रही न सकि J, रही न सकइ K, रही न सकीयह् L.
इम-ईम J. बोलइ-बोलई A, बोलि B C J. परधान-परपांन A J K, प्रधान L. Note-There is a
long lacuna in ms D after विचि रहीन in vs 173. In the left-hand margin of
the folio there is a note by the copyist: ‘उत्तरहू (=नू) पानु १७ नदी ते लख्यु नही.’

चतुर्थ खंड १९९
असपति राउ भणइ परधानां, जाई मलिकनइ कहिज्यो ।
वरस आठ कुंयरी कहीया, तही पाछइ मन रहिज्यो ॥ १७६
आगइ ए गढ कहिउ सदैवत, प्राणइ कांइ न थाइ ।
ऊपरि चाहूआण सपराणा, लीधउ किमइ न जाइ ॥ १७७
राउल भणइ मालदै प्राणइ जउ थाणउं छंडावइ ।
कोड आपणउ किम पुहुचिस्यइ, वली कटक नही आवइ ॥ १७८
सीप मोकली राउल कान्हइ, बाहडमेरुं थाणउं ।
मान्यउ बोल मालदै राइ, जइ द्रउडिउं तुरकाणउं ॥ १७९
आठ वरस मांहि आठज दिहाडा, थाकई करी सजाई ।
पाछां कटक सहू को चालउ, मलिक सीप फुरमाई ॥ १८०
१७६ असपति-अमुपति C. राउ-राय B. भणइ-भणि B, कहि J. परधानां-परघांनां A, परधान B,
प्रधाननइँ C, प्रधा

१९८ कान्हडदे प्रबन्ध
सिंधु सवालप अनइ पारकर, सवे देसुत बोलाव्या ।
अढारसा सातसा तणा भड मेलावइ आन्या ॥ १७२
तुरी सहस छत्रीस मेलीआ, लाप पांडाधर ल्याव्या ।
कटक तोरकां ऊपरि सूंडी रासूंघइ दल आव्यां ॥ १७३
आव्यउ सुणी मालदे पडीउ तुरक तणइ दलि त्रास ।
संकटि पड्या असुर ढीलीय मोकलाव्री अरदास ॥ १७४
एकइ पासइ राउल मालदे, वीजइ राउल कान्ह ।
मिहुं राउ विचि रही न सकीइ, इम बोलइ परधान ॥ १७५
१७२ सिंधु-सिंध A, संधु B L, सिंघू C, सिधु J. सवालप-सवालाय C. अनइ-नइ A, अनि B, नि C J.
पारकर-पारकरी L. सवे-सवि A L, सव D. देसुत-देमोत A, देसवति L. बोलाव्या-बोल्याव्या L. अढारसा
सातसा तणा-अडार सहिस हंतरु घोटा B, अढारसां सातसा तणा C, अडारसा सतेसा तर्णा D, भडार सदस
सांत तणा J, अहर सातसा तणा K, अढार सहस भड मिल्या मिलाइई L. भड-धनि B, सुभट C D, भड भला
K. मेलावइ आन्या-मेलावि आव्या B, सवे मेलाव्या C, वली मेलाव्या D, बलि मेतावि आन्या J, मेलावइ वे
आव्या K. L omits iv qr.
१७३ तुरी-तुरीय A L, आव्या तुरी B. सहस-सहिस B. छत्रीस-छत्रीसां A, छुवीस C D J. मेलीआ-
मेली A B, मेलीना C J, मेठिआ K. पांडाधर-पंटाधर A L, पाहाधर J. ल्याव्या-आव्या A B L, लख्या
C, ल्याव्यु D, आव्यु K. कटक तोरकां-तुरक कटक B, कटक तोरकी C, कटक तुरकां J, तुरकां L. सूंडी-
सुंडी C D J, मुडी K, सूटी L. रासूंघइ-रासूंषि B, राय सिंघल C, राय सींघल D J, राइ तुरकिसुं K, जागे
जरासिंघ L. दल-दलि C, बीलइ K. आव्यां-आव्या B, आध्यु C D, आव्यउ K, ल्यांवउं L. After vs
173 L interpolates the following : कोपि करी तुरकांनइ.
१७४ आव्यउ-आव्यु B D J, तिहां आव्यु नि C, आदिचउ K, आविउ L. सुणी-शुणी L. मालदे-
मालदे राउल A, मालदेविनि C, मालदेव D, मालदेव राउल J. पडीउ-पडीत B, पडिउ C L, पडीतं D,...J,
पडीयउ K. तुरक तणइ-तुरका A, तुरक तनि B J, तुरकानि C, तुरक तणा L. दलि-...A C, दल L.
C transpas : तुरकानि पडिउ. त्रास-श्रासी L. संकटि-सक्ट C K L. पड्या-पडिया B, पटिआ K.
असुर-अशुर L. ढीलीय-ढीलीइं B, टिल्हीनि C, ढीलीनइ D L, ढीलीनी J, डिलीभइ K. मोकलाव्री-करावी
L. अरदास-अरदासि A L, उरदास D.
१७५ एकइ-एकि B C J, एकइं D, एक L. पासइ-पासि B C J, पासई D. राउल-राउ A, राय J,
राउत K. मालदे-मालदेव C D J. वीजइ-बीजि B C, वीजि J, दीजई L. कान्ह-कान्ह A, काह B C,
काहान J. बिहुं-बिहूं J L. राउ-राय B, राउले C, राउते D, राउत J. विचि-नचि B C J, विचइ L.
रही न सकीइ-लिम ऊगरीइ A, रहीनइ C, रही न...D, रही न सकि J, रही न सकइ K, रही न सकीयह L.
इम-ईम J. बोलइ-बोलई A, बोलि B C J. परधान-परधान A J K, प्रधान L. Note-There is a
long lacuna in MS D after विचि रहीन in vs 173. In the left-hand margin of
the folio there is a note by the copyist : 'उपरलू(=नू) पानु २७ नयी ते लख्यु नयी.'

चतुर्थ खंड १९९
असपति राउ भणइ परधानां, जाई मलिकनइ कहिज्यो ।
वरस आठ कुंयरी कहीया, तही पाछइ मन रहिज्यो ॥ १७६
आगइ ए गढ कहिउ सदैवत, प्राणइ कांइ न थाइ ।
ऊपरि चाहूआण सपराणा, लीधउ किमइ न जाइ ॥ १७७
राउल भणइ मालदे प्राणइ जउ थाणउं छंडावइ ।
कोड आपणउ किम पुहुचिस्यइ, वली कटक नही आवइ ॥ १७८
सीप मोकली राउल कान्हइ, वाहडमेरुं थाणउं ।
मान्यउ बोल मालदे राइ, जइ द्रउडिउं तुरकाणउं ॥ १७९
आठ वरस मांहि आठज दिहाडा, थाकइ करी सजाई ।
पाछां कटक सहू को चालउ, मलिक सीप फुरमाई ॥ १८०
१७६ असपति-असुपति C. राउ-राय B. भणइ-भणि B, कहि J. परधानां-परघांनां A, परधान B,
प्रधोननइ C, प्रधांननि J, प्रधाने K. जाई-जइ A, जई C J K. मलिकनइ-मलिक सविहुंनि A, मलिकनि B,
मल्किनि J, मिलिकनइ K. कहिज्यो-कहज्यौ A, कहीया B, कहियो C J, कहजो K. आठ-आठ जे C J K.
कुंयरी-कुंयरि B, कुंअरी C, कुंमरीइं J, कुंअरि K, कुंआरी L. कहीया-कहीआ C, कहीयां J, कहिआ K,
कहीयइं L. तही-तेहीइ A, तहीं B, तिहा C. पाछइ-पूहइ A, पाठा B, पछी C J,

२४० कान्हडदे प्रबन्ध
जहींइ सीह मलिक गढ ऊपरि, बंदीपाणइ रहाव्यउ ।
सेजवालसुं तहीनउ सगपण जण हाथि मोकलाव्यूड ॥ १८१
वीकइ नीटरडकनी वाचि सीह मलिक तेडाव्यउ ।
आधी राति ऊठी छांतुं सहेट मलवा आव्यउ ॥ १८२
वीकउ भणइ म पाछा जास्युं, वचन कहेस्यूं वेद ।
जउ अम्ह पातिसाह गढ आपइ, तउ देपाडउं भेद ॥ १८३
रूदउ भाइल जमलउ रापी, कस्यउ बोल परिमाण ।
मलिक भणइ जे बोल अम्हारउ, ते माने फुरमाण ॥ १८४
॥ चउपई ॥
सेजवालि गढ कारणि करी, पापी पापबुद्धि आदरी ।
लोभइ एक विटालइ आप, लोभइ एक करइ घण पाप ॥ १८५
१८१ जहींइ-जईनई A L, जहि C, जहीई J, जहियइ K. गढ-विड गढ A, ...L. ऊपरि-तेडाव्यो L.
बंदीपाणइ-बंदीपाणि B J, बंदीपाणि C, बातीपाणइ K. रहाव्यउ-उही रहाव्यु A J, रहाविउ B C. सेजवालसुं-
शेजवालो शूं A, सेजवाल B J, सेजवालसु C, शेजवालसु K. तहीनउ em-तेहनूं B, नही नु C, तहीनूं J,
तही नही K. हाथि-हाथि B. मोकलाव्यउ-मोकलाव्यू A, मोक्लाविइ B, मोकलावि C. L omits ii-iv qrs.
१८२ L omits 182 a. वीकइ-वीकि B, वीक्रा C J. नीटरडकनी-नाटरडकनी B, फीकाटोडर C J,
नाइक करी K. वाचि-वावि B, वीनती K. सीहमलिक-शाइ मलिक K. तेडाव्यउ-चडाविउ A, सेडाविउ B C,
बोल्लाविउ J. आधी-आधि A. राति-राति B, रातई K. ऊठी छांतुं-छांतु ऊठी A, ऊठी छंपनु B, ऊठी छांनह
K, छानउ L. After iii qr A interpolates foll: आव्यु छानु बाहि साहीनई राउत ल्यानु;
L interpolates मिलक सवे विभासी चाल्या. सहेट em-सहेटि A, सहटि B, सुहटि C, सहट J L,
सहिटइ K. मलवा-मेलावउ A, सहित ते J, मलिक ज K, मिलावइ L. आव्यउ-आलिउ A, आव्यु J, आव्या L.
१८३ वीकउ em-वीउ A B, वीकम् C J K, वीको L. भणइ-भणि B C J. म-...K. पाछा-पाछी
K. जास्युं-जासूं A, जासिउ B J, जासुं C, जास्ये L. कहेस्यूं em-कहेसिउं A, कहिसं B, कह्योस C,
कहिस्युं J, कहेसुं K, कहेसी L. वेद-ते वेद C, वाद K. जउ-जु B C J L. अम्ह पातिसाह-अम्ह पातसाइ
A B, पातसाह मुंदानी C, पातशाइ मूंदनि J, अम्ह पातिसाहि L. आपइ-आपि B C J, आवइ K. तउ-तु
A B C J. देपाडउं-देषाई B J, देपाई C K, देपाडां L. भेद-नाद K.
१८४ रूदउ-रूड B, साहल्ल C, सरल J, लहुडउ K, रूल्ह L. भाइल-भवादि B, भायल C, भावि J,
भाइ K, भाईए L. जमलउ-जमलु B, जमलो C, लाजमाम J, अमलेउं L. कस्यउ-कर A, कस्यं B, करि C,
कीउ J, करिउ L. परिमाण-प्रमाण B L, परिमाण C J, परमाणी K. मलिक-मिलक L. भणइ-भणि B J.
जे-...L. अम्हारउ-अन्हारउ A, अह्मारि B, हमारा C J, अम्हारा K, अन्हारउं L. माने-माने A, मातुं J,
मान्यउ L. फुरमाण-परिमाण C J, फुरमान K, फुरिमाण L.
१८५ चउपई-तुरै B, खु० C, छुपै: J, चउपई ॥ छ ॥ K. सेजवालि em-संसवालि A, सेजवाल
B C J L, श्वेजवाल K. गढ-नाडि B कारणि-कारण B K L. पापी-पापी A, पापीइ C. बुद्धि-बुधि A K,
बुध्य L. लोभइ-लोभि B, रोभि C J. विटालइ-विटालि B J, वटालि C. लोभइ-लोभि B, लोभि C J.
करइ-करि B C J.

चतुर्थ खंड २०१
लोभइ एक नर लोपइ धर्म, लोभइ करइ पाट्ठआं कर्म ।
लोभइ मिली माल आथडइ, लोभइ एक नर वाहणि चडइ ॥ १८६
लोभइ एक विदेसइ रूलइ, लोभइ एक नर पाला पुलइ ।
लोभइ एक दापवइ अणाथि, लोभइ घूंदां चालइ हाथि ॥ १८७
लोभइ एक करइ दारिद्र, लोभइ चोर न आवइ निंद्र ।
लोभइ काजि पियारइ मरइ, लोभइ कन्याविक्रय करइ ॥ १८८
लोभइ जमल्ड वासि म वसइ, लोभइ एक चूंटाइ सांडसइ ।
लोभइ एक थाइ अन्यान, लोभइ एक ऊपाडइ धान ॥ १८९
लोभइ धर्मलोप आदरइ, लोभइ सगासहोदर मरइ ।
लोभइ एक नर पाडइ घाट, मारइ विप्र नगारी भाट ॥ १९०
१८६ K omits i-iii qrs. L transp i and ii qrs. L reads i qr as : लोभिइ एक करइ
अधर्म. लोभइ-लोभि B C, लोभि J. लोपइ-लोपि B C J. धर्म-धरम J. लोभइ-लोभि B, लोभि C J.
करइ-करीइ B, करि C J, करई L. पाट्ठआं-पाट्या A, पाटुया L. कर्म-करम A, विकर्म J. After 186
a L interpolates foll line : लोभिई उलिघइ पर्वतमाल लोभइ रूलइ नर त्रिणहं बाल. लोभइ-
लोगि A C J, लोभि B, लोभिइ L. मिली-मीडी A, वंधव C J, मल्या L. माल-मली B, मिली J, जेठी L.
आथडइ em-आयडई A, आयडिइ B, आयडि C J, भिडइ L. लोभइ-लोभि A J, लोभि B, लोभिइ L.
एक-इक A. वाहणि-वाहिनि J, वाहन K, बाहन L. चडइ-चडिइ B, चडि C, चडि J, चटए L.
१८७ J omits vs 187. लोभइ-लोभि B, लोमि C. विदेसइ-विदेशी A, विदेसि B, बिदेसह K.
रूलइ-चडिइ B, रलि C, रूलई L. लोभइ-लो

२०२ कान्हडदे प्रबन्ध
लोभइ एक नर छांडइ मानै, नीच तणइ घरि पाइ धान ।
लोभइ एक तणउं मुप रापि, लोभइ एक दीइ कूडी सापि ॥ १९१
सेजवाल मनि एवडउ लोभ, पाप तणउ नवि आवइ क्षोभ ।
हीया सरिसु विमासी जोइ, लोभ समउ नवि मइलउ कोइ ॥ १९२
लोभ विहूणउ जे नर मरइ, पदमनाभ तस पूजा करइ ।
सीह मलिक ते रातिज मांहि, सेजवालनइ देई कबाहि ॥ १९३
वली लोभ देपाड्या घणा, टंका आप्या सोना तणा ।
कटक चलाव्यां कहीउ मेल, वेगि गढि पाडेसूं भेल ॥ १९४
लाधउं सुपन राय तिणि वारि, ब्राह्मण देपी करीउ जुहार ।
पूछइ राय, कवण तुं नर; विप्रवेपि हुं गढ जाल्हुर ॥ १९५
१९१ लोभइ-लोभि B, लेभि C J, लोभिइ L. नर-...L. छांडइ-छंडि B J, छाडि C, छंडइ K,
छाडइ L. मान-मान A J K. नीच-नीच B. तणइ-तणि B J, तणे K. पाइ-पाई L. धान-धांन A J.
लोभइ-लोभि B, लोभि J, लोभिइ L. एक-...K. तणउं-तनूं B J, तणइ K, तणउ L. मुप-मन B, मुषि
पढइ सी K. रापि-राप K. लोभइ-लोभि B, ...J, लोभि L. एक दीइ-यइ वली A, दीइ वली J, एक भरइ
K, भरइ L. कूडी-ते कूडी J. C omits 191 b.
१९२ सेजवाल-जेसवाल A. मनि-मंनि J. एवडउ-एवड A, ए थहु B C J, एवडो L. तणउ-तणु
B C J. नवि-मनि B. आवइ-नाणु B, आणइ C L, आवि J. क्षोभ-प्योम K, क्षौभ L. हीया सरिसु-
हीयारूं A, हेया सरिसु B, हीयानुं C, हईअडा सिरुं J, हिया सरिस K, हीया सरस L. विमासी-विमांची J.
जोइ-जोय C J. समउ-समु A B C J L. मइलउ-मिल्ल B C J, मइलो K, रुडो L. कोइ-कोय J L.
१९३ J omits 193 a. विहूणउ-विहूण B, विहुणु C, विहूंणउ L. मरइ-सरइ A, सरि B C, मरई L.
पदमनाभ-पद्मनाभ A B, पद्मनाभि K, पद्मनाभि L. तस-तेहनि A, तेह B, तनु L. पूजा करइ-अवसरई
A, पूजा करिइ B, पूजा करि C, पुजा करई L. सीह-सीह K. मलिक-मिलक L. ते-जे C K. रातिज-
रातिजा K. मांहि-माहि K. सेजवालनइ-सेजवालनि B J, सिजवालनइं L. देई-दीइ C, दिइ J, देइ K,
देय L. कबाहि-कवाइ L.
१९४ देपाड्या-देपाटियां B, दिपाल्या L. घणा-घणा B. सोना-सोवन C L. तणा-तणां B L. चलाव्यां-
चडेवा B, चडावी C K, चडाव्या J, चलाव्यउ L. कहीउ-कहीयउ K, कहिउ L. मेल-समेल L. वेगि-चोगि
B J, वेगइ K, चेगि करी L. गढि-गढ C J K L. पाडेसूं-पांडेसि B, पाडेशूं J, पाटेसूं K, पाडिस्या L.
भेल-मेलि B J, मिलि L.
१९५ लाधउं-लाधु B, लाधुं C, लाधूं J, लाधत K L. सुपन-स्वप्न A, सपन C, स्वपन J, शुपन L.
राय-रांइ A, ...B, राई C, वारि L. तिणि-तेणी B. वारि-वार C K. ब्राह्मण-ब्राह्म A, ब्राह्मण B C K,
विप्र J. देपी-देषि J. करीउ-करिउ B L, करि C, कीधु J, करयउ K. जुहार-जोहार J. पूछइ-पूछि B C,
पूछ्युं J. तुं-तूं B J. नर-विप्र K. वेपि-वेप C L, कहि J, कहइ K. हुं-हूं B C J. जाल्हुर-जालोर A L,
जालढोर B, जाल्लहुर J, जालऊर K.

चतुर्थ खंड २०३
चढ्या तुरक जो माहरी पूठि, गढ भेलाणउ वहिलउ ऊठि ।
अच्छइ पाप माहरइ जेतलउं, हुं भोगविस काल तेतलउं ॥ १९६
पुण्यवंत प्रीति पामस्यइ, वली वंसि गढ ताहरइ हुस्यइ ।
पाछउ विप्र गयउ सांचरी, स्वपन दिपाडइ आसापुरी ॥ १९७
कहइ पीठि अम्हे जास्यूं आज, तइं वांछिउं ते सीधउं काज ।
वली वंशि ताहरइ नर कोइ, माहरइ वचनि पामसइ सोइ ॥ १९८
वली गणेश ते सुहिणा माहि, एहज वात जणावइ राइ ।
चउथउं सुपन राय जब लहइ, कान्हस्वामि इम आवी कहइ ॥ १९९
एहज वात चतुर्मुषि कही, राय विचारइ साचउं सही ।
कमालदीन मलिक सुप्रमाण, सेजवाल थिउ आगेवाण ॥ २००
१९६ चढ्या-चढियां B, वह्यां J, चड्या L. तुरक-व्हटक B C J. जो-जु B J, जे L. माहरी-माहरी
A, माहरि C J, माहारी L. पूठि-पूंठि C. भेलाणउ-मेलाणउ A, मेलाणु B C J. वहिलउ-वहिलु B, विहल
C, वेगि J, विहलउ L. ऊठि-उठि L. अच्छइ-अठि B, अछि J. माहरइ-माहरि B J K, माहरूं C, माहारउ L.
जेतलउं-जेतलुं B C, जेताल्हूँ J, जेतलउ K. हुं-हूं B J,...L. भोगविस-भोगविसूं A, भोगविसु B L,
भोगव्योस C, भोगवेसि J. काल-क्रान्दू L. तेतलउं em-तेतल्हूँ A J, तेतलुं B C, तेतलउ K L.
१९७ पुण्यवंत-पुंण्यवंत A, पुंन्यवंत C, पुन्यवंत L. पामस्यइ em-पामसिई A, पामसि B, पांमस्यइ C,
पामसि J, पामिस्यइ K, पामसिइ L. वली-वलीय L. वंसि-वंश B J K, पेंस L. गढ-गढि B K. ताहरइ-
ताहरु B, ताहरि J, ताहरउ K L. हुस्यइ-होस्यइ A, हुसि B C, होसि J, हुस्यइं K, हुसिइ L. पाछउ-पाछइ A,
पाछु B, पाछे C. विप्र-पुरुव J. गयउ-गय A, गयु B C J, गयो L. सांचरी-संचरी K. स्वपन-सप्न A C,
सुपन B, शुपन L. दिपाडइ-देपाडि B J, देपाडूं C, देपाव्यउ K, दिपाडिउ L. आसापुरी-आशापुरी B J,
आसापुरी C L.
१९८ कहइ-कीहि B, कहि C J. पीठि-पीठ L. अम्हे-अह्ने B C J, अहि L. जास्यूं-जासिउं A, जासूं C,
जास्यां K, भाउ L. L transp as पीठ भार्यु अम्हि आज. तइं-जे B L,...C J, तुझ K. वांहिउं-वंहिउ A,
वांटूं B, वाछ्युं J, वहिउ K, वाच्यउ L. ते-तइ A. सीधउं-चीथां B K, नवि सीपुं C, नवि सीधू J, सीधउ
L. वली-वलीय L. वंशि-वंश B J, वंसि C, बंस K L. ताहरइ-ताहरि B J, ताहारउ L. B transp as
नर ताहरि. कोइ-नोय C J, कोई K. माहरइ-माहरि B C J. वचनि-वचन C, वन L. पामसइ-पामसि B,
पामत्ति C, पामिति J, पांमस्यइ K, पामसी L. सोइ-सोय C J L.
१९९ वली-वलीय L. गणेश ते-.. शइ A, गणेश B, गणेस C, गणेशाज J, गणेस जे L. सुहिणा-सुहंणा B,
सुहणा C J K, शुहणो L. माहि-माहि B C J. एहज-एह A L, एकज J. जणावइ-जाणावइ A, जणावी B J,
जणापि C. राइ-राय B C K, जाय J, राई L. चउथउं em-चथउं A, चुथूं B, जुधुं C J, चउथउ K L.
सुपन-स्वप्न A, सपन J K, शुपन L. राय-रइ A. जब-तव L. लहइ-लहि B C J, ल्हाउ K L. कान्ह-
कांग्ह A, काह B, काहांन C J. स्वामि-स्वामी A B C L, स्वामि J K. इम-अह्म B, मह L. J transp
as आवी इम. कहइ-कहि B J, कही C, कराउ K, कहिउ L.
२०० एहज-एह BC. चतुर्मुषि-चतुर्मुखि A, चतुर्मुखि B, चर्तुमुख K L. विचारइ-विचारि B J. साचउं-
साचूं B J, साचुं C K, साचउ L. मलिक-मिलक L. सुप्रमाण-सप्रमाण C, सो प्रमान J, शुप्रमाग L.
थिउ-थयु C J, थयउ K, थयो L. आगेवाण em-आगेवाणि A, आघेवाण B, आगेवांग C, अगेवांण J,
आगेवाण K, अगेवाणि L.

२०४ कान्हडदे प्रबन्ध
माहिली राति मलिक दडवडी, कान्हमेरि दल ल्याविउ चडी ।
आगलि थई बीकमसी गयउ, इसउ बोल घरणी प्रति कह्यउ ॥ २०१
हीरादेवि भणइ चंडाल, सूं मुप देपाडइ तुं काल ।
जेह पसाइ कीधां राज, तेह तणउं विणसाडिउं काज ॥ २०२
एक डील कारणि तइं आज गढ भेलावी आव्यउ लाज ।
जे नर नित करइ प्रतिपाल, दूध तेहनूं पीइ विडाल ॥ २०३
करइ रीस ऊभी घरवारि, गढि दल चडतां देपइ नारि ।
इसउ बोल हीरादे भण्यउ, सेजवाल श्रंवालू हण्यउ ॥ २०४
सास न आवइ ए अहिनाण, पड्यउ धरातलि गया पराण ।
अवला अंगि एतली आहि, हीरादेवि गई गढ मांहि ॥ २०५
राउल भणी गई पाधरी, ऊभी रही वीनती करी ।
राउल एक अवधारउ वात, सेजवालि गढ कीधउ घात ॥ २०६
२०१ माहिली-माइली B L, माहियु C J, माहिलइ K. राति-...C J, थउकि K. मलिक-मिलक L,
दडवडी-दलवडी A, चड्यु दडवढी C. कान्हमेरि-कान्हगेर A, कान्हमेर B, कान्हडदे C, काहानमेरि J. दल-
दलि A, गढि B, गड L. ल्याविउ-चालिउ B, आव्यु C, आव्यां J, ल्याव्यउ K, आव्यउ L, चडी-चढी B L.
आगलि-अंगलि K, आगल L. थई-थियु B, थी J L, थकउ K. बीकमसी-बीकसी C, कर्मशी K. गयउ-
गयु B C J, गयो L. इसउ-रमु A, इसिउ B C L, इभु J. कह्यउ-कह्यु A B, कहु C, कह्यु L.
२०२ हीरादेवि-हीरादेवी A, हीरादे ते L. भणइ-भणि B J, भणई L. चंडाल-चांडाल J. सूं-सं B,
स्युं C, झुं J, मु K, सिउं L. देपाडइ-देपाडि B J, देपाडिउ C, देपाइइ L. तुं काल-आ काल C, विकराल J.
पसाइ-पसांई B, पसाई C J. कीधां-कीजइ A, कीधूं J, कीधा L. तणउं-तणू B, तणुं C, तर्णूं J, तणउ K L.
विणसाडिउं-विणसाटउ A, विणसाच्यूं B, वणसाडिउ C, विणसाव्यउ K, विणसाडिउ L.
२०३ कारणि-कारण L. तई-तुं B, ते C, नि J, तइ K L. B transp as: तुं कारणि. आज-लाज C J,
आजि L. भेलावी-भेलाणु B, मिलाव्यो L. आव्यउ-आव्यु C J, लेपी B L. लाज-भाज A C J K.
K interpolates the foll vs in faulty Sanskrit after vs 203 a: दुष्टा ॥ लोभमूल्यानि
पापानि रसमूलानि व्याधयः । स्नेहमूलानि दुःखानि त्र य ल्प क्ता सुपी भव ॥ नित-निसि B, नितु C, निज K.
करइ-करि B. तेहनूं-तेहनं B C K, तिहनू L. C transp as तेहनूं दूध. पीइ-पियइ K, करिइ L.
विडाल-बिलाउ C L, विटाल K. 203 b in J is: जेहना दूध पीइ नितु पाल चेहना स्तन काप्यौ ति झाल.
२०४ करइ-करि B C, करी J, परीय L. रीस-रीस ते C. घरवारि-वारि C, परिवारि K L. गढि दल-
गढि दलि B, दल गढि C, गढ दल K L. चडतां-चढतां C L. देपइ-देपि B C J. इसउ-इमु A, इसिउ B C,
इशु J, एक L. भण्यउ-भणीउ A, भणिउ C J, भणउ K. सेजवाल-सेजवाला A. श्रंवालू-श्रंवालूं A, श्रैवालु
B, त्रागडी C, थंवालू K. हण्यउ-हणिउ B C J.
२०५ सास न-स A, साम नइ L. आवइ-आवि B, आव्यु C J, आव्योड L. ए-एह L. अहिनाण-अहिनांण
A K, अहिनांणं L. i qr in J is: सास न आव्यु किल्तु आंणि. पड्यउ-पडिउ A B, पड्यु C, पड्यो L.
धरातलि-धरातल L. गया-नीमरीआ J. पराण-परांग A K, प्रांण J. अंगि-अंग L. हीरादेवि-हीरादे L.
मांहि-मंहिं B, माहि K.
२०६ रही-रहे A. वीनती-विनती C. iv qr in L is: ऊभी भारि करइ बीनती. एक अवधारउ-
उधारिउ B, अवधार C J L. सेजवालि-शेषवति A, सेजवाडे B, सेजवालइ C, शेजवाल K, सेजवाल L.
गढ कीधउ-गढि कीउ A, गढ कीधु B, कीधु गढ C, गढ कीधु J.

चतुर्थ खंड २०५
सुहिणा तणी वात सवि मिली, कान्हडदेवि ग्रूंव सांभली ।
कांधिल तणइ साथि तिणि वार दस सहस धाया झूझार ॥ २०७
उल्हीचउ भड जाणी इसु, राउल रिणवटि आवइ तिसु ।
कांधिल मिब्यउ कटक मांहि जाई, सीह मलिक मारयउ घण घाइ ॥२०८
मलिक सवे दल मांहि पलभल्या, कान्हेमेरि जण पाछा वल्या ।
कांधिल करिउं संइफलं भलं, राउलि सहू पूठि मोकल्युं ॥ २०९
कटक तोरकूं संब्यउं भलं, आठ पुहर कीधउं संइफलं ।
स्वामी काजि एकमना मिब्या, पांच सहस राउत रिणि पड्या ॥ २१०
२०७ Note-D MS commences again from vs 207, after the preceding big
lacuna. सुहिणा-सुहणा B, तेह C, सहु D, सबिहुं J, सुहणा K, शुमणा L. मिली-मीली D. कान्हडदेवि-
कांह्णउदेवि A, कांहडदेई C, काह्नउदेइ D, कांहानउदेवि J, कान्हडदेवि K, कान्हटदि L. ग्रूंव-गुंवारव A,
युंवा K, गूंव L. कांधिल-कांधल B, काधिल D, काहांन J. तणइ-तमिइ B, तणि C J. साथि-सायद K.
तिणि-तिण A, तणि D, त्रिणी K. वार-वारि J L. दस-दसइ A, दश D. सहस-राहिस B K. धाया-झाझा
C, झाझा D J. झूझार-झूझारि L.
२०८ उल्हीचउ-उलीषि B, उलिंबु C, उल्ह्योड D, पाल्टीत J, उल्हेचउ K, उल्हीचउं L. भड-गड J.
जाणी-जाणीइ A, जानी C D J K. इसु-इसिइ B, इसिउ C L, इसिउ D, इशू J, इशुं K. राउल-राउलजी
A L, राउलि D. रिणवटि-रिणि आवइ A, जाइ रणवटि B, रणवटि C, रणवट D, रणिबटि J, रिणवट K, अम्हि
रिण L. आवइ-...B L, तिहां C, आलिउ D, चालिउ J. तिसु-इशिइ B, आयसिउ C, दृशिउं D, घशिउ J,
तिसउ K, जादसिउ L. कांधिल-कांधल B D, काहानि J. भिड्यउ-भडीउ A, भडिउ B C D, मेल्यूं J,
भिड्डटं L. कटक-भड J. जाई-जई A, जाइ C D L, ...J. मारयउ-मारण A, मारिउ B C J, मारीउ D.
घण-रणि B, घणे J, रिण K L. घाइ-थई B, पाय C J, मांहि L.
२०९ मलिक-मिलक L. सवे-सवेना J. दल मांहि-दल माहि A K, माणि रण B, दल J. पलभल्या-
पलभल्या A B, खलभात्या C, पडभल्या K, पलिभल्या L. कान्हेमेरि-कांद्नेमेरि A, काह्ममेर B D, काह्मेरि C,
काहानमेरीयी J, कानगेर L. जण-मेछ B, जन C D,...J, दल L. पाछा-पाछा J. वल्या-वलिया B, वल्यां J.
कांधिल-कांधलि B, कांधल D, काधिल J K. करिउं-कीउं A, करुं D, कीऊं J, करी K, कहात L. संइफलं,
em-सांपह्यं A, संपह्यं B, सिंघह्युं C, सईमत्थुं D, सिफद्यं J, सइफलै K, सइफलउ L. भलं-धणउ A, भलूं
B D, फल्युं C, धणं K, धणउ L. राउलि-राउल J. सहू-सहु D K, सवि J. पूठि-कटक B, पूंठि C, पूंठि D.
मोकल्युं-मोकलिउं A B D, मोकल्यो L.
२१० तोरकूं-तुरुक्नं B J, तुरकी C, तोरकं D, तोरकी K, तुरकनव L. संब्यउं-सूल्यूं B, हुंडिउं C D,
मुंडिउं J, सुंगाण्ड K, सूध्यउ L. भलं-धणं A, भलूं B C, भिड्युं K, घणे L. आठ-आटू L. पुहर-पहर A,
पुहोर B C, पुहुर D J, पहुर K. C transp as: पुहोर आठ. कीधउं-कीधूं B J, कीधुं C D K, कीपउ L.
संइफलं em-सांपह्यं A, संफह्यं B, सिंघह्युं C, सइपह्यं D, सिफद्यं J, सीपह्यं K, सदइलव L. स्वामी-खामि
A B, स्वामि C, खोमी D, स्वामि J K. काजि-काज K. एकमना-एकमना J, इक्मनां L. मिब्या-मिध्या A,
भडियां B, भड्या C D, भड्या J. पांच-च्यार C, च्यारि D J. सहस-सहिस B K, सहस C. रिणि-रनि
B C D J, रिण K L. पड्या-पडिया B.

२०६ कान्हडदे प्रबन्ध
उल्हीचइ कर उभारिया, बार सहस म्लेछ मारीया ।
विहाणा मांहि घात मनि धरइ, आव्या राय कोठइ कांगरइ ॥ २११
॥ पवाडु ॥
गमे गमे जोउं दल दीठउं, जई सिंहासनि बइठउ ।
वालि दोट ऊथिला देई, कांधिल भिडतउ दीठउ ॥ २१२
राउल भणइ आगि तुं कांधिल इसिउ योध नवि जाण्यउ ।
पांडाभरत काकरउ कोठउ, इसिउं कही वपाण्यउ ॥ २१३
चडिउ वीररसि कांधिल बोलइ, राउल जाणि म जाणि ।
आगइ अम्हे सवे दीहे एहवा, इणि वेलां म वपाणि ॥ २१४
२११ उल्हीचइ-उडीचि B, उलिचइ C, उलासि J, उल्हेचा K, उल्ही L. कर-भट K, वेडि L. उभारिया-
उभारीया A D, उतारया B, उभारीआ C, ऊभारीआ J, उभा रह्या K, नही भारीया L. सहस-सहिस B.
म्लेछ-मलेछ A, मेछा B, मूंणल C D J. मारीया-मारीआ C J, मारिआ K, मारिया L. C omits vs 211 b.
विहाणा-विहणा A, वाहना D, विहाणा K, विहाणां L. मांहि-माहि A K, गांहिं B. मनि-मने D. धरइ-धरिइ
B J. कोठइ-चोट B K, कोठि J. कांगरइ em-शररई A L, वांगरिइ B, कांगरइं D, कांगरि J, कागरइ K.
After vs 211 L interpolates foll : दीठा राउत रिग पड्या अपार म्लेछानउं कीधउ संहार.
२१२ पवाडु-... A K, चालि B, पवाडा J, अथ पवाडा दाल L. गमे गमे-गमे २ A C J L, गमे B,
गमि गमि D. जोउं-जोउ B, जोयुं C K, जुजुउं D, शाहूं J, जूवउ L. दीठउं-दीठ A K, दीठु B, वीठउ L.
जई-जोई B, जे L. सिंहासनि-खहीनि आसनि B, सिंघासणि C, संघासन D, स्यंहासन K, सिंहासन L.
बइठउ-राउ बईठ A, आसनि विठु B, बइठिउ D, बिइठउ J, राय बठ । पवाडा डाल । K, बइठा L.
After 212 a A interpolates: आव्यउ तुरक सबल सनाहि नामि भीर छइ मीठउ राय; K
interpolates: तुरक सबल संनाहद भारी भीर मुगाल छइ मीठउ. वालि-वाल्ह A K, वाल्हई D, वालि J,
बोलइ L. दोट-डोट B D, द्वेठि C, फोटि J, दोटि L. ऊथिला-उथल B C K, ऊथल D L, ऊफल J. देई-
दीइ B, देइ D, दीपु J. कांधिल-बांधल B, काधिल J. भिडतउ-भट्टु B C D, डल्लु J. दीठउ-दीठउ राही
A, दीठु B.
२१३ भणइ-मनि B J, भणई D. आगि-नि C, अज D, ... J, अजे आगइ K, आगई L. तुं-तूं B, ... D.
कांधिल-कांधल B, कांधिल करडु J, ... K, काधिल L. इसिड-दसु A, इसु J, इगा K, इखउ L. योध-जोध
A L, योद B. जाण्यउ em-जाणिउ A D, जांणू B, जांण्यु C J, जांणे K, जाण्यउं L. iii qr in K is:
पांडा तुरक असुर मुछाला. पांडा-पांडा B C D, पाढा J. भरत-भरथ B, भरोत C. काकरउ-कांकर B,
काकड़ C, काकरे D, काकरूं J, काररु L. कोठउ-कोटिइ B, कोठु C J, कोठार D. इसिडं-इसूं A, असु B,
इखिउ D, इसु J, इसै K, इसूं L. कही-कहा B, कहीय J. वपाण्यउ-वपाणूं B, वपाणिउ C, वपाणीउ D,
वपाणिउ J, वपाणुं K.
२१४ चडिउ-दरडिउ C, चटिउ D, चाटि K, चडइ L. वीररसि-वीररस B L, छगरि रसि K. कांधिल-
राउल J. बोलइ-बोडि B C J. राउल-कांधिल J. आणि-जान C, जानि J K, शाणि-जांण D, जांणि J,
जाणी K. आगइ अम्हे-आगे अम्हे A, आगि अह्मे B, अग्रे आगि C J, अम्हो आगइ D, आगइ अम्हें K.
सवे-छवि D. दीहे-दी A, दल K. एहवा-एड़ा A, जीता K. iii qr in j is: अम्हे आगि दीहे विचे
दहरा राउलज; in L is भागई गरीव अम्हे एहवा. इणि em-इण A, एणी B C J, ईंणी D, इति K, इणी
L. वेलां-वेन्द B C K L. वपाणि-वरनि A B C D J K, वपाणे L.

B, मांहि
C D J L. म्लेछ-मेठ B, म्छेच्छ C D, मठेठ J. पडिउ-पडीउ A, पन्या K, पाथ्यउ L. घण घाए-रिण
Wait: in line 36: "म्छेच्छ C D" or "म्लेच्छ C D"? Look at the ligature: it has an anusvara/curl or is it 'म्लेच्छ'? It's "म्लेच्छ C D".
And "मठेठ J" or "मलेछ J"? In line 30 it was "मलेछ J", here it's "मलेछ J" or "मठेठ J"? Look at line 36: "मेठ B, म्लेच्छ C D, मलेछ J." - it's मलेछ J.
माहि A, घणे घाए J, रिण घाए L. अंगि-अग L. एतली-एतलि D. आहि-आहे L. B omits iv qr.

Wait, check line 12:
"कांधिल-पांधिल C, काथिल" -> wait, is that C or O?
Wait, looking at all occurrences:
Line 11: "पाचत्ति C D J"
Line 12: "कांधिल-पांधिल C"
Line 13: "पूठि-पूंठ

२०८ कान्हडदे प्रबन्ध
लूणकरण माह्लण लोहनइ चालीउ साम्हइ पूरि ।
म्लेच्छां सरिसु भिडिउ घण घाए, पडिउ ऊगमतइ सूरि ॥ २२०
चंडाउला अरजननई बांधीउ रिणवटि कान्हड राइ ।
सोमचंद रायि व्यास तेडाव्यउ, ततखिण तेह्यउ जाइ ॥ २२१
राउल भणइ तुरक किम लेसइ, व्यास वचन अवधारउ ।
वेगि दीउ मसाणी आइस, तेजी पांडे मारउ ॥ २२२
व्यास कहिउ करणी परि अंतकालि द्यउ दान ।
आपु तुरी हाथ मई उडिउ, एहवुं मागिउं मान ॥ २२३
मान्यउ बोल राय चहूआणइ, वेगि पपाल्या पाय ।
आणिउं व्यास लेई उतरसइ, घोडा आप्या राइ ॥ २२४
२२० B omits i-iii qrs. लूणकरण-लूणकरण C, लुणकर्ण D L. माह्लण-माह्मणद C, माहलण
D L. लोहनइ-लोहन C, लोहणनि J, रायराणउ K, लोहनर L. चालीउ-चाल्या C D, घाल्यां J, चाल्यउ K L.
साम्हइ em-सांम्हउ A, साहमि C J, साहम्मे D, साम्हइ K, साम्हड L. पूरि-पूरे K, पुठिइ L. म्लेच्छां-
म्हेच्छ C D, मळेछ J, म्लेछी K, म्लेछ L. सरिसु-सरिस A, सरीसु C J, सरिसउ K. भिडिउ-भडिउ C D J,
पड्यउ K, पड्यो L. घण-रणि J, रिण L. घाए-माहि L. पडिउ-पडीउ A, पद्यउ K, पछइ L. ऊगमतइ-ऊगवि
B C J, ऊगंतइ K, ऊगतइ L सूरि-सूरिं B, सुरि D, सूर K, सूरइ L.
२२१ J omits vs 221. i qr in L is: च्यउड राउल अर्जनजिउ बांध्यो. चंडाउला em-
चाउडा A, चंहीउली B, चंद्राउला C, वडाउला D, चीडाआलि K. अरजननई-अरजननि B C, अरजननेई D.
बांधीउ-बाधिउ B C, बांधु D K. रिणवटि-रणवटि B C, रणवट D, रिणवट K L. कान्हड-कान्हद A,
काहड B, काहड C, कान्हइ K. राइ-राउ A L, राई B, राय C D K. सोमचंद-सोमचंद B D K, सोमचंद
L. रायि व्यास-रवि व्यास A, व्यास B L, राई व्यास C, व्यास राय D. तेडाव्यउ-तेडाव्यु A, तेडाम्या B,
सेडापिउ C, सेडावि D, तेष्याव्यउ K. ततखिण-ततखिन A, ततपिणि B D, ततक्षण C. तेह्यउ-तेडिउ A,
तेहूं B, तेहुं C, तेहउं D, तेह्यो L. जाइ-आई C L.
२२२ राउल-राय C, राउ D. भणइ-भणि B C J. तुरक-तरक B. किम-कीम D, मिम L. लेसइ-लेसि
B C D J, लेस्यइ K, लेसे L. अवधारउ-उधार B D, अवधार C, उधार J, अवधारं L. वेगि-वेग K.
iii qr in L is: वेगि करी मसाहणी तेउड. दीउ-दिउं D, दींउ J, दियउ K. मसाणी-मसाहाणी B,
मसांणी C J K, मसाणि D. आइस-आयस C D K, आयुध J. तेजी-घोडा C. पांडे-पांड K. मारउ-
मारंड A, माह B J L, मारिउ C, माहं D.
२२३ J omits vs 223. i qr in L is: व्यास कहिउ अम्ह बोल मानीजइ. व्यास-व्यासई C.
कहिउ-भणइ A D, बहि B, कहिउं C, कहाउ K. करणी-राउ करणी C, करणनि D. परि-परिं B.
अंतकालि-अंतवाल K L. द्यउ-द्यु A, दिउ B D L, दीउं C. दान-दांन A D. आपु-अपउ K, आप्यो L.
तुरी-तुरीय A, तुरी B C K, तुरि D. मई-मि A, म B, मि C, मह D K L. उडिउ-उंडु B D, उष्यउ
K, उछ्यो L. एहवुं-एधुं A, एहवूं D, एहवुंड K, एह्वउ L. मागिउं-मांगिउं A, मागु B, मागि C, मांगु D,
मांग्यु K, मांग्यउ L. मान-मांन A C D K L.
२२४ मान्यउ-मान्यउ A, मनिउ B, मंनिउ C D, मोंन्यु J, मान्यो L. राय-राउ B, राइ L. चहूआणइ
em-चहूयानि A, चहूयाणे B, चहूआणे C, चहूवाण D, वहूआगे J, चहुओंगइ K, चहुआने L. वेगि-वैंगि
J, वेग K. पपाल्या-पपाउंल्या A, पपाउल्या B, पाथल्या D. पाय-पाइ K, पायह L. आणिउं-जाणीउं A,
जाणि B, ... C, जाणूं D, जांण्युं K, जाप्यो L. उतरसइ-छतरसिह B D, उतरिउ तेहु रणि C, छतरपारि J,
उत्तरसद K, छतरसी L. घोडा-घोडा A, पाडा J. आप्या-आप्यो J. राइ-राई B L, राय C D J K.

चतुर्थ खंड २०९
चउबीस सइ तुरंगम राउला, व्यासि मेल्हाव्या टाली ।
'दीधां दानपुण्य राउलनइ, इसी वात संभाली ॥ २२५
घोडा सवि जीवता मेल्हाव्या, ते अह्म पुण्य अनंत ।
विप्र तणूं धन जेह ग्रहेसइ, ते जासइ भसमंत ॥ २२६
राउल भणइ इस्यूं कां कीधउं, व्यास प्राण छांडेसइ ।
व्यास भणइ कुण बीजड राजा कांधि पालपी लेसइ ॥ २२७
जउ तुम्ह पूठि रहुं जीवतउ, तउ अपकीरति पामूं ।
गढ जाल्होर भेलातां निश्चइ अंग आपणउं होमूं ॥ २२८
जइतलदे भावलदे ऊमादे नइ कमलादे राणी ।
जमहर तणी करइ सजाई, वात हीया मांहि आणि ॥ २२९

२२५ चउबीस सइ-चउबीसइ सइ A, सातबीस B, चउबीससि C, चुवीससइ D J, सत्ताबीस L. राउला-
राउलि J, राउल K. व्यासि-जाक B, व्यासि C, ब्यास J L, व्यासइ K. मेल्हाव्या-मेहावी B, मेहलाव्या
D J, मेल्हा K. टाली-ठी L. दीधां-दीधि B, दीधइं D, दीजि J, दीजइ K, दीधउ L. दान-दानि A, दानि
B, दांन C J K. पुण्य-पुंण्य A, पुन्य D L. राउलनइ-रायंनि B, राउलनइं D, राउतलनै J. इसी-इसीय L.
२२६ घोडा-घोटां A B J K. सवि-सवे B L. जीवता-जीवता A B J, जीविता D, जीवत K. मेल्हाव्या-
मेन्हाव्यां A, मेहलाविद्रा B, मुंढाव्या C, मेहल्यां J, मुंकाव्यां K. ते अह्म-अह्वनि A, ते अह्रि L. पुण्य-पुंण्य
A, पुन्य D L. तणूं-तणु B, तणि C, तणउ K L. धन जेह-जे धन A C D, धन जे B L. ग्रहेसइ em-
ग्रहेसई A, ग्रहिसाइ B, प्रसक्रिति C, निग्रहिसइ D, प्रक्षीइ J, संग्रहाइ K, धन ग्रेहसे L. जासइ-जाति B C J,
जासिइ D, जासी L. L transp as ज्यासी ते. भसमंत-लसमंत C, भशमंत K.
२२७ J omits vss 227, 228. राउल-राय B. भणइ-भणिइ B, भणि C. इस्यूं कां-इसूं
कांइ A, शंका C, इस्यूं स्यूं D, इसूं का K, काईं तुम्हि L. कीधउं-कीधूं B, कीधु C, कीधउ K L. प्राण-प्राण
C, प्राणि D. छांडेसइ-छंडेसि B C, छंडसि D, छाडेसइ K, छंदसी L. भणइ-भनि B C. कुण-कुंग D.
बीजड-बीजु B, बीजो C L, बीजड K. राजा-राज A. कांधि-कंधि B, पाधि C D, कांधइ L. पालपी-
पालपि K. लेसइ-टेसई A, लेसि B C, लेसूं K, लेसी L.
२२८ जउ-जु B C, ...D, ते L. तुम्ह-तुह्म B C, तुंम्ह D, तुम्हि L. पूठि-पूंठि C, पूठइ K, पूठि L.
रहुं-रहि B, हुं जो D, हुं K, रहइ L. जीवतउ-जीवतु B C L, जीधुं D, जीवंतउ K. तउ-तु B C D, तो L.
अपकीरति-पकीरति A, उपकीरति C L, अपकिरति घण D. पामूं-पांनूं A, पामुं C, पासुं D, पांमुड K, तामंइ L.
जाल्होर-जाल्हेर A K, जाहोरि B, जाल्लहुर D, जालउर L. भेलातां em-भेलंतां A, भेलाति B C, भेलतां
D K L. निश्चइ-निसचइ A, निधि B D, निथई C. अंग-देह B L. आपणउं-आपणउं ज A, आपण B,
आपणं C D, आपणउ K L. होमूं-होमउं A, होमुं C D, होमुंड K, होमई L.
२२९ जइतलदे-जितलदे B C, जयतलदे D J L भावलदे-भाबल L. ऊमादे-उमादे B C D J. नइ-
...A B, अंनि C J, अनइ D. A transp as ऊमादे भावलदे कमलादे; B transp as कमलादे
भाबलदे उमादे; L transp as कमलादे भावल नइ ऊमादे. राणी-रांनी A D J K. करइ-करी B,
करि C J. L transp as करइ जमहर तणी. वात-सत्ता L. हीया-हैया B, हीआ C D, हरंआ J, हिया K.
मांहि-माहि A, गांही D. आणि-आणी C D J K.
27

२१० कान्हडदे प्रबन्ध
साथि घणी दीकोडी सूंडी, करइ आवीनइ वात ।
लोक भणइ अग्हे राउल ताहरा नही छांडउं संघात ॥ २३०
पहिलउं विप्र उच्चरइ आसीस, राउल आयस मागइ ।
वियहारीया सवे सकु्टंवा, पाए राउले लागइ ॥ २३१
राउत सविहुं तणां जे माणस, तेहू साथ न छांडइ ।
करइ जुहार सूद्र सवि आवी, घरि घरि जमहर मांडइ ॥ २३२
गण गायण नई नगर नाइका, गांछा छीपा माली ।
करइ जुहार भगावइ आयस, तेली नई तंबोली ॥ २३३
कारू नारू नई विवसाई, आवइ वर्ण अढार ।
पाए लागीनई कामा सारइ, आयस करइ जुहार ॥ २३४
२३० साथि-साथि B C J, राथि K. दीकोडी-दीकोली C, दकोडी D, दीकोली L. सूंडी-मुंडी B J K.
करइ-करि B C J. आवीनइ-आवीनि B C, आबिनई D, जमहरनी J. भणइ-भणि B C J. अग्हे राउल-
राउल A L, ए राउ B. ताहरा-राहरउ A, तह्यारु B, तुम्हारी L. नही-छेह B. छांडउं-मेल्हीइ A, करि B,
छोडु C, ठांई J, छंदं K. iv qr in L is: हिव नही छाडा साथ.
२३१ पहिलउं-पहिलूं A J, पहिलं B C, पहिलइ पुदरि D, पहिलउ K. उच्चरइ-अचरइ A, उच्चरि B J,
उचरि C, उचरइ D, रूचरइ L. आसीस-आसी B J, ... D. राउल-सहूह A. आयस-बीपज A, आसी B J,
आसीसज C, आसीस D K. मागइ-मागिइ B, मागि C J, मांगइ K L. वियहारीया-व्यवहारीया B J,
विवहारीया D K. सकु्टंवा-सवि कुंगवड A, सक्टंवा C, सुकु्टंवा D, सकुंटंबा K, शुकुटंय L. पाए-पाय B L.
राउले-रायने B, राउलने C, राउल J. J transp as राउल पाए. लागइ-लागि B C J.
२३२ राउत-राउल K. सविहुं-सविहूं A, सये C D J L. तणां-तणा K L. माणस-माणत C J L,
मांगश D. तेहू-तेहूँ C, तेह D, तेहु K, तेहूं L. साथ-साथि L. न-नवि D. छांडइ-छंडि B, छांडि C J,
छंदइ K, छांडई L. करइ-करिइ B, करि C J. जुहार-जुहार D, जोहार J. सूद्र-शूद्र B. आवी-आवि K.
iii qr in J is करि जोहारही प्रहि सवि माढी. घरि घरि-परि २ A B C D J K, घिरि २ L. मांडइ-
मंदिइ B, मागि C, माटि J.
२३३ गण-गुण B C J. गायण-गांइण A, गाइ B J, गांई C, गायं D. नई-...B C, जे D J. नाइका-
नायका C J L, नायिका D, नायकां K. गांछा-गांछिनि J, गांक्षी L. छीपा-छीपा C, छीपणि J. करइ-करि
B C J. जुहार-जूहार D, जोहार J. भगावइ-मगववि B, मगावि C J, मंगावइ K, नई मागिइ L. आयस-
आइस A. तेली-माली D. नई-...A, नि B C J, नई D.
२३४ J omits vs 234. नई-नि B, अनंई L. विवसाई-विवसाइ A, व्यवसाय B, विवसाईआ C,
विवसाईया D. आवइ-आवि B C. वर्ण-वरण C. पाए-पाइ A B, पाय C K L. लागीनई-लागीनि B C,
लागीनई L. कामा-कांमा A, काम C, चांमां K, रमस्या L. सारइ-सारिइ B, रामारि C. आयस-आइस A B,
भावी C. करइ-करिइ B, करि C, करू L. जुहार-जूहार D.

चतुर्थ खंड २११
झालर वावि मांहि अंतेउरि लेई आभरण नापइ ।
पुरसउ पाणी मांहि बोलाविउ, गढ मांहि कांई न रापइ ॥ २३५
माणिक मोती हीरा आणी, सोनां रूपां सार ।
ऊंडइ नीरि अणावी राउलि बोलाव्या भंडार ॥ २३६
चाहूयाण कुलि जे धोरींधर, जाणइ राजविवेक ।
तेडावी वीरमदे कुंअर, सिरि कीधउ अभिपेक ॥ २३७
लागउ पाय मांजीयां आंसू, जणणी दीइ आसीस ।
वंशि अम्हारइ तुं अजरामर, प्रतिपे कोडि वरीस ॥ २३८
चंदनकाठ अगर नइ तुलसी, वीली आमली आणी ।
करी सनान देव आदितनइ अर्ध दीइ सवि राणी ॥ २३९
२३५ झालर-झालरि K. मांहि-माहि K. अंतेउरि-अंतेउर A B C D, अंतिउरि L. लेई-लेइ K.
आभरण-आगरण्हा A. नापइ-नांपइ A, नापिइ B, नपावि C J, नपावइ D K, लेपाई L. पुरसउ-पुहसु B,
परसुं C D, परसु J L, पुरिस K. पाणी-पांणी A D. मांहि-माहि A, माहे D. बोलाविउ-बोलीउ A, बोलावि
C, बोलाव्यूं D, बोलाव्यु J, बोलाव्या K, बोलाविडं L. मांहि-माहि A K. कांई-काइ A, कांइ C, को D.
रापइ-रापिइ B, रपावि C J, रपावइ D.
२३६ माणिक-मांणिक A D J, माणीक K. मोती-मोति C. हीरा आणी-नइ परवाला A, हीरा आंणि
D K, हीरा आंणी J. सोनां-सोना C D J K. रूपां-रूपा C J K. ऊंडइ-ऊन्डइ A, ऊडिइ B, ऊंटि C J,
उरढे D. नीरि-नीर A C K, ने D. अणावी-अणांणि D. राउलि-राउल K, राऊलि L. भंडार-सवि भार A,
भंडारी L.
२३७ चाहूयाण em-चाहूयाण A D, चहूयाण B, चहूआंग C, चहआण J, चहुआंणा K, चाहूआन L.
जे-जेह C. धोरींधर em-धीरीधुरि A, धुरंधर B, धोरंधर C, धुरंधुर D, धोरीधर J, धारिधरि K, धोरींधर
L. जाणइ-जाणि B C, राखिम D, जांणि J, जाणइ K. राज-राय K. तेडावी-तेडावि D. कुंअर-कुयर A,
कुंयर B D, कुअर K. सिरि-शिर A, सरि D, शर J, शीर K, शिरि L. कीधउ-कीउ A, कीधु B C J, कीधुं D.
२३८ लागउ-लागु B C J K L, लागुं D. पाय-पाइ L. मांजीयां-माइ A, मांजी B D, माय C,
मांजीआं J, नांपियां K. आंसू-वापनइ A, आंपू B, लायने C, आसू J, आंसूं L. जणणी-जेणणी C, जिणूंणी
L. दीइ-दइ A, दि B C, दिइ J L, दियइ K. आसीस-आशीस L. वंशि-बंसि C D, वंश J, धंम K.
अम्हारइ-अम्हारि B C J. तुं-तूं B D J. अजरामर-अजरांवर K. प्रतिपे-प्रतपे C K L, प्रतिपइ D. वरीस-
वरिख C, वरस D.
२३९ अगर-अगावी K. नइ-नि B J, ने D, ...K. तुलसी-तलसी D. वीली-चील A, सींच B. भामली-
आंविली B, भामली J, अमली K. आणी-आनी A D J, आसीस K. करी-करीय A. सनान-स्नान A C D J,
शिनान L. देव आदितनइ-देव आधीनइ A, देवारीतइ B, देव आदितनि C, देव आदिलनई D, देव आदितनि
J, देव आदीतनइ K, देव आदीतइ L. अर्ध-अरप A J, अरघ B. दीइ-दीई D, दियइ K, दिइ L. राणी-
राणी A D J, धीस K.

हाहाकार हूउ तिणि वेलां, राणी जमहेरि पडसइ ।
सरलइ सादि सहू हरि बोलइ, जमहर इणि परि दीसइ ॥ २४०
॥ राग नूछी देसाप ॥
बांधव पुत्र कलत्र धन यौवन, जाणे मायाजाल ।
जिणि दिनि हुइ दैव ऊफराठउ, तिणि दिनि सहूइ आल ॥ २४१
॥ द्रूपद ॥ हा हा दैव दोस कहि दीजइ, दीसइ किस्युं विहाण ।
नयणे अजी रुहिर नवि आवइ, हो हीयडां थ्यां पाषाण ॥ २४२
हा हा दैव ॥
पंनरसइ चउरासी जमहर गढ जालोर निवेसि ।
लोक सवे अंतेउर पूठि, हो जमहरि करइ प्रवेस ॥ २४३
हा हा दैव ॥
बिपम कर्मगति किम टलइ, हो मनि विष्वाद म आणि ।
भगति मुगति दानेश्वर सुणीइ, समरि न सारंगपाणि ॥ २४४
हा हा दैव ॥
२४० हूउ-हूऊ J, हूयउ K. तिणि-तिण A K, सेणी B C, त्रिणि D, तीणी L. वेलां-वेला K. राणी-
रांणी A D J K. जमहरि-यमहरि C, जमहर K. पडसइ-पिणिइ B J, पइशि C, पैसइ K. सरलइ-सरले A,
सादि-सादे A. सहू-साहु K. हरि-इम L. बोलइ-बोल्हि B C J. जमहर-जमले B, यमहर C. इणि-एहि B,
इणी C, ईणी D J L, राणी K. परि-पांइ B, ...K. दीसइ-दीसिइ B, दिगइ D, दीसि J, पडगइ K, दीसई L.
J transp as ईणी परि जमहर दीसि.
२४१ राग-इति राग K. नूछी-भूछी B, ...K, भूपालौ L. देसाप-देशाष B, देगाप ॥ गीतं ॥ K L.
C D J omit the song-vss 241-244. बांधव-बंधव B. पुत्र-पूत्र L. यौवन-जोवन K, योवन L.
जाणे-जांणे A K, जाणि B. जिणि-जिण A K, जीणं L. दिनि-दिणि B, दिन K. हुइ-दोइ K. दैव-देव K.
ऊफराठउ em-ऊपराठउ हो A, ऊतराडु B, उपराठउ K, ऊपराटा हा L. तिणि-तिण A K, तिणं L. दिनि-
दिनि हो A, दिन K. सहूइ-राहुई K, राहू L. आल-आल रे K.
२४२ द्रूपद-... A B K. दैव दोस-दोस देव A, देव दोस K, दैव दोस L. कहि-हिम B, किहि L.
दीजइ-दीजि हो B. दीसइ-दीसि B. किस्युं em-दिस्यु A, किसिउं B, किसुं K, किंसु L. B transp as:
किसिउं दीसि. विहाण-वहाण B, विहाणंद K. नयणे-नइणि B. अजी-हजी K. रुहिर-सिदरि B. B transp
as: सिदरि अजी. नवि-न B. आवइ-आवइ हो हो हरिइ A, आवि आरि B. हीयडां-हीयटा A, हेडा B,
हियडा K, हीदयनां L. थ्यां-था B. पाषाण-पाषाण रे K. हा हा दैव-...A, हा हा ॥ K.
२४३ पंनरसइ em-पनरहसइ A, पंनराशी B, पारइसाइ K, तेरहसई L. चउरासी-चुरासी B L, चउरासि K.
जमहर गढ-गरि जमहर B. जालोर-जालोहर B, जालउर K, जालुर L. निवेसि-निवेग B, निवेसी K,
निवेसिइ L. सवे-सवे हो L. अंतेउर-अमिंतुर L. पूठि-पूठिइ B, पूष्ठ K, पूर्ठि L. जमहरि-जमहर K. करइ-
करिउ B, करई L. प्रवेस-प्रवेशि K. हा हा दैव-हा हा देव दोश कहि दीजइ A, हा हा ॥ D K.
२४४ कर्म-धरम A. टलइ-टडि B, यलइ K. आणि-आणि K. भगति-भुग्ती B. मुगति-मुक्ति A, भुग्ती
B, मुग्ती L. दानेश्वर-दामेश्वर A, दानेगर K. सुणीइ em-सुणी हो A, हो B, सुणियइ K, पढीइ L. समरि-
समर K. सारंगपाणि-सारंगपानि K, सारंगपणी L. हा हा दैव-हा हा देव दोश कहि दीजइ A, हा हा ॥ D K.

चतुर्थ खंड २१३
॥ चउपाई ॥
डूंगर तणां शिपर डगमगइ, थयूं अजूआलूं सायर लगइ ।
दिग्गज आठ रह्या अवलोकि, धूम विराल गई सुरलोकि ॥ २४५
जाणी वात न लाई पेव, ततपिण जोवा आव्या देव ।
हस्ति चडिउ ऐरावण इंद्र, अंतरि देपइ सूरिज चंद ॥ २४६
नैरति वरण सबै सुर मिली, नरवाहन तिहां आविउ वली ।
जे तां चउसठि जोगिणि हती, हंसि चडी आयी भारती ॥ २४७
गुरडि चडी हरि आव्या अनी, आवी शकति सिंहवाहिनी ।
सपत ऋषीश्वर साचउं चवइ, ब्रह्मादिक तिहां आव्या सवइ ॥ २४८
आव्या रुद्र वृषभ सज करी, महिषासुर आविउ संचरी ।
पाछां रह्यां आवसइ पोडि, आव्या सुर तेत्रीसइ कोडि ॥ २४९
२४५ चउपई-... A, चुप B J, चु० C, चउपइ D. डूंगर-डुंगर B O K. तणां-तणा A, तणइ K.
शिपर-शिखर C, सिपर J, शिषिर L. डगमगइ-डगमगिइ B, डगमगि C, डगमगि J, टगमिगइ K, टगमगइँ
L. थयूं-थिउं A, थुं B, थयुं C, पणं D, थयउ K, थउं L. अजूआलूं-अबूयालूं A B, अनूआलं C D K.
सायर-सापुरि D. लगइ-लगिइ B J, लगि C, लगई D L. iii qr in K is : देव सर्व्व तणा रह्या
अवलोक. दिग्गज-दिगज A, दिग जे C, दिग्माज L. आठ-...B रह्या-रह्यां A, आवि B, कृष्ण C, रहीया D,
रहिया J. अवलोकि-जे व्योक B. धूम-धूप D, अभि J, धूम K. विराल-वराल B, विकराल K. गई-लागी B.
सुरलोकि-सुरलोक B, सरलोकि J.
२४६ जाणी-जाण्यो D J K. ततषिण-ततखिण A, ततपिणि B J, ततखण C, ततपिणे D, ततखिणि
L. जोवा आव्या-जोब्या D. J transp as आव्या जोवा. हस्ति-हस्ती B D, हसीइ C. चडिउ-चडिउ C,
चढी D, चव्यउ K. ऐरावण-ऐरावण B C, एरावण D K, ऐरायणि L. अंतरि-अंतेउर A, अंतर D, वली J,
अत्तरिज K. देपइ-देपि B C J, पिइ D, देपई L. सूरिज-सूर C. चंद-नइ चंद D, ति चंद J, चंद्र L.
२४७ J omits vs 247. नैरति-नैरत A, नेकूत B, नयरित K. वरण-चरण B, चरण D, वह L.
सुर-सुरु A. नरवाहन-नरवाइन K. तिहां-आहा K. आविउ-आव्यु A, आव्यउ K. जे-ओ B L, तेहां D,
जोई K. तां-ती B C, ता D, ...K. चउसठि-चूसठि B C D. जोगिणि-योगिन B, योगिणि D L, जोगणि K.
हती-हुंती A. C transp as चंटि हंसि. हंसि-हंस A. चडी-चंडि C, चदी K. आयी-आवि B C.
भारती-सरमती D.
२४८ C omits vss 248-249. i qr in J is : हरि आव्या तिहां गरुडारुनी. गुरडि-गरुड B,
गुरट K. हरि-...B. आव्या-आवि B. अनी-इनी L. शकति-शक्ति वि A, शक्ति B, सकती D, सकति K,
शिवति L. सिंहवाहिनी-हंसवाहिनी A, सिंह्वाहनी B, सपत्राहिणी D, शंषवाहिनी J, संघवाहिनी K. सपत-
सप्त B D J. ऋषीश्वर-रषीस्वर A, रषीश्वर D L, ऋषीम्वर K. साचउं-साधू B D J L, साचउ K. चवइ-
थवि B, तवइ D, सवि J. ब्रह्मादिक-ब्रह्मादिक A D J K L. सवइ-सवरं A, सवि B, सवे D, रोवे J, संवेह L.
२४९ वृषभ-ऋषभ D. सज-सञ्ज L. महिषासुर-महिघासन B. आविउ-आव्यु A, आव्या K L. संचरी-
साचरी A. ii qr in J is · महिष चढी आव्यु सचरी. पाछां-पाछा B D. रह्यां-रहींया A, रहियां B J,
रहि D, रह्या L. आवसइ-आवत्ति B D J, आविस्यई K, आविशिइ L. सुर-सूर D. तेत्रीसइ-चेत्रीसि B J,
तैत्रीसइ D.

२१४ कान्हडदे प्रबन्ध
स्वर्गलोकथी साचूं मानि, सवि अपछरा चडी विमानि।
सवि देवता अंतरिप रही, दिव्य चक्ष विण दीसइ नही ॥ २५०
वली मलिक चडीआ तिणि समइ, लेसिउं घाउ दिवस पांचमइ।
कान्हस्वामिनइ देउलि गली करइ विणास वात सांभली ॥ २५१
ततपिणि चडीउ राउल कान्ह, सवे राउते कऱ्यां स्नान।
गोपीचंदनि चरच्यां भाल, कंठि धरी तुलसीनी माल ॥ २५२
एकमना राउत संचरइ, अंतरि थकी अपछरा वरइ।
भिडइ रिणंगणि राउत भला, साहमा मलिक दीइ ऊथला ॥ २५३
मलिक कपूर कमालदीन, तोगां मलिक अनइ ताजदीन।
अहिमद मलिक अनइ ऊंवरु, आचू महिमद नई संवरु ॥ २५४
२५० J omits vs 250. स्वर्ग-सग्र A, खर्ग B K L, सरग D. लोकथी-लोक्यां A, लोक ते C.
साचूं-सांचु A, साचु B C, साचुं D, साचउ K. मानि-मान D, मनि L. सवि-सवे B C K, रावेई L.
अपछरा-अपसरा C. चडी-चडि D. विमानि-विमानि A K, विमान D. सवि-सवे B C D. देवता-देवेत L.
अंतरिप-अंतरीप B, अतरिक्ष C, अंतरपि D, अंतरीक्षई L. A transp as: अंतरिप देवता मवि. रही-
रहई A. दिव्य-देव C, दव्य D, दिव्याव L. चक्ष-चक्षु B C, चक्षू D, विचक्षण K. विण-तिणी D, ... K.
दीसइ-दीसि B, दिसइ D. नही-नहीं B.
२५१ चडीआ-चदीया B, चढी C, चढी आव्यउ K, चढी आव्या L. तिणि-तिण A, आव्या C, तणि D,
शीणइ L. समइ-समिइ B, सवि C, समि J, समई L. लेसिउं-लिसूं B, लेयां J, लेस्युं K, लेसिउ L. घाउ-
घाय C D. दिवस-दिवसि A L, दीण J. पांचमइ-पांचमि B C J, पाचमिई D. कान्ह-कांन्ह A K, काष्ठ B,
काह C L, काहन D, काहान J. स्वामिनइ-स्वागिनी B, स्वांमिनि J, स्वांमिनइ K, सामिनइ L. देउलि-
देहरइ D, देउल J, देवल K. करइ-करिइ B, करि C J, करइं L. विणास-विलास A. वात-धात C D J K.
सांभली-इम सुणी A.
२५२ ततपिणि-ततक्षण A C, ततपिणि D, ततपिण K, ततक्षिणि L. चडीउ-चडिउड K. राउल-रावल
K. कान्ह-कान्ह A L, काहान J. सवे-सविहं A B, सिहुं L. राउते-राउत B. कऱ्यां-कीउ A, दरियां B,
तव कीया J. स्नान-सनान A D J K, सिनान L. गोपीचंदनि-गोपीचंदन C D K. चरच्यां-चर्चां A,
चरचिउ C, चरच्या D K. भाल-भली A, भालि D, भलां L. धरी-दरी A, ठवी B J. तुलसीनी-तुल्सीनि
D, तुल्सीनी L. Folio 49 of K MS, containing vss 252 b-274 i qr, is missing.
२५३ एकमना-एकमनां B J. राउत-उलग J, राउत्त L. संचरइ-सांचरइ A, संचरिइ B, संवरि C J.
अंतरि थकी-अंतरक्षथी B, अंतरीक्षथी C, अतरप्यथी D, अतरि थिकी J L. अपछरा-अपसरा C, अपछर D.
वरइ-वरिइ B, वरि C J भिडइ-भडि B C J, भाइ D, भिडई L. रिणंगणि-रणंगणि B C D L, समरंगणि
J. राउत-राउत्त L. भला-भला D. साहमा-सांम्हा A, साहामा B, साझा L. दीइ-दि C, दिई L. ऊथला-
उथिला A, उथला C.
२५४ C omits vss 254, 255. मलिक-मलि B D. कपूर-कपुर B, इपूर नई D, पूरन नि J. अनइ-
अनि B, नि J. ताजदीन-हरदीन D, जह्रदीन J. अहिमद्-अहमद A, अहिम्मद B, अहिदर D L. अनइ-
अनि B, नई D, नि J. ऊंवरु-ऊंमरउ A, उमर D, असु छंवर J, उमर L. आचू-अवू B, आवू J. महिमद-
अहिमद A, अहिम्मद B. नई-नि B D J. संवरु-मरगूव A, सुंबर D, सुंबह J, तूंबर L.

चतुर्थ खंड २१५
कइरीजंधा पापरपान, मीर मलिक मोटउं अभिमान ।
तिमरस मलिक अनि वहिराम, वीजा तणां न जाणउं नाम ॥२५५
अंगोअंगि भिडइ मनरंगि, सहइ प्रहार तेहनइ अंगि ।
हठि चडीउ सोनिगिरु राउ, प्राणइ वि हथी मेल्हइ घाउ ॥ २५६
दीइ ऊथला साहमा सूंडि, वीरहाक वाजी ब्रह्मांडि ।
राउत नवि पाछा उसरइ, ऊपरि पुष्पवृष्टि सुर करइ ॥ २५७
साहमा छइ सपराणा मीर, सींगणि थका विछूटइ तीर ।
ऊघाडां पांडां थरहरइ, वीज तणी परि झवका करइ ॥ २५८
देव दैत्य जीणइ परि भिडइ, विहुं कटकना पायक पडइ ।
आगइ कुरुपेत्रइ घाउ जिस्या, हींदू तुरक भिडइ रणि तिस्या ॥ २५९
२५५ कइरीजंधा em-कहरीसंधा A, कहिरीजारी B, कहरजंध D, किरीसंधा J, कहरीगीधी L. पापरपान-
पापरपान A, पापरपान B, पोपरवांन D, पापरपान J. मलिक-ऊबरां A, मीरां J L. मोटउं-मोठु B J,
मोटा D, मोटूं L. अभिमान-अभिमान D J. तिमरस-तिमर समा A, तमर B, तिसर J. मलिक-मलि D.
अनि-...A L, ताज B, नि J. बहिराम-बहिरांम B J. वीजा-बीजां A L. तणां-तणउ A, तणा D, तणूं J.
जाणउं-जाणूं B J L, जांणू D. नाम-नांम D J.
२५६ भिडइ-भडि B C J, भडइ D, भिडई L. मन-तिणि C, ते J, सीगइ L. रंगि-अंगि J. सहइ-
सहि B D J L. तेहनइ-तेहनि B D, जेह तेहनि C, तेहूह J, तेहने L. अंगि-अंगिई A, मनरंगि J.
चडीउ-चडिउ C D. सोनिगिरु-सोनिगिरउ A, सोनगिरु B C D J. राउ-राय A B D J. प्राणइ-प्राणि B,
प्राणि C L, प्राणि D J. वि हथी-व हेथी B, व्योहत्थि C, वि हथ्यि D, हेइथी L. मेल्हइ em-मेल्हीउ A,
मेल्हि B C, मेइलइ D, मेल्हिउ J, मेहेइ L. घाउ-घाय B D.
२५७ दीइ-दिइ A B. ऊथला-उथिला A. साहमा-साम्हा A, साहामा B, सांहमा J, साहा L. सूंडि-
सूंडि A, सुंटि C J L, मंदि D. वाजी-वागीव A, वाजइ C, वागी J. ब्रह्मांडि em-अद्भांडि A L, ब्रह्मांडे
C D J. राउत-राउत्त L. उसरइ-उसरिइ B, उसरि C D, उसरि J, उसरई L. पुष्प-पुरफ A, पुष्प C, पुष्फ
D L, पूप्फ J. वृष्टि-विष्टि L. सुर-सुरि A. करइ-करिइ B, करि C J, करई D L.
• २५८ साहमा-सांम्हा A, साहामा B, साक्षा L. छइ-छि B J, छई L. सपराणा-सपरांणा A D J L.
सींगणि-सिंगणि C, सींगिणि D, शींगणि J, शींगाणि L. थका-थिकी B, तणा C, थिका D J L. विछूटइ-
परठि B, बहुटि C, विछुटइ D, विट्टिटि J, विट्टई L. ऊघाडां-ऊपाडा C. पांडां-पाडां J, पांढा L.
थरहरइ-फरफरिइ B, थरहरि C J, फरहरइ D, थरहरई L. वीज-चीज B L. परि-परि D. झवका-झवकां B,
झलका C. करइ-करिइ B, करि C J, करई L.
२५९ देव-देव B. दैत्य-देत B, दौल L. जीणइ-जेणी B C D, जिणि J, जीणी L. भिडइ-भटिइ B,
भडि C J, नटइ D, भिडई L. विहुं-पिहुं A, बेय C, बेहू D, बहु J, विहु L. पडइ-पडिइ B, पडि C J,
पडई L. आगइ-आगि B C J. कुरुपेत्रइ-कुरुक्षेत्र B, कुरुषेत्रि C J, कुरुषेत्र D, कुपैत्रे L. घाउ-घ्यां A, घाइ
B, घा L. जिस्या-जिसां A, जिस्या L. हींदू-हींदू B L, हिंदू C, हींदु D. भिडइ-भडि B C J, भडइ D,
भिडई L. रणि-रिण A, ऋणि L. तिस्या-तिसां A, इस्या D, इस्य L.