कामिक आगम: पूर्व भाग (अष्टाविंशति मूल शैव आगमों का प्रथम एवं सर्वोच्च आगम महाकोश)
Kamika Agama: Purva Pada (Primary Shaiva Agama)
सद्योजात शिवमुखोद्भूत (सम्पादक: सी. स्वामीनाथ शिवचार्य) द्वारा
पृष्ठ 35, कुल 1174 में से
संदर्भ में पढ़ेंmantro dvirūpo vijñeyo vācya vācaka bhedataḥ|
vāgrūpo vācakaḥ prokto vācyastvarthātmakaḥ smṛtaḥ|| 3
vācya vācakayoścaiva tādātmyaṁ kvacidiṣyate|
It is to be known that the mantra consists of two different forms – vacya and vacaka. The form
of the word is known as vacaka. The form of the deep content(meaning) of that word is known
as vacya. In any mantra, the inseparable identity of this vacka and vacya is very much expected.
नादो मन्त्र इति प्रोक्तः स नादो जायते परात्॥ ४
नादाद्विन्दु समुद्भूतो बिन्दोराद्यस्स्वरो भवेत्।
तस्मात्स्वरद्वयं द्वौ द्वौ तेषां भेदस्त्रयोदश॥ ५
nādo mantra iti proktaḥ sa nādo jāyate parāt|| 4
nādādbindu samudbhūto bindorādyassvaro bhavet|
tasmātsvaradvayaṁ dvau dvau teṣāṁ bhedastrayodaśa|| 5
Basically, nada is called mantra and that nada arises from paranada(the most subtle sound).
Bindu arises from the nada and from the bindu manifests the first ‘svara’ letter(vowel) ‘A’.
From the letter ‘A’, all other vowels arise in terms of two. On the whloe there arise thirteen
different letters.
स्वराः षोडश जीवाख्याः कादयो देहवन्मताः।
संख्यया ते चतुस्त्रिंशत् त एव व्यञ्जनानि तु॥ ६
प्राणोपाधि भेदेन व्याप्तं तैरेव सर्वतः।
तैरेव रचितं शास्त्रं परापर विभेदितम्॥ ७
नव खण्डं तु नादाख्यं पञ्चाशद्वर्ण भेदितम्।
विकारभूत भूताख्य वेद वेदेन्दु संख्यया॥ ८
खण्डानां निर्णयो वर्णैः एवमेव नवात्मकः।
svarāḥ ṣoḍaśa jīvākhyāḥ kādayo dehavanmatāḥ|
saṁkhyayā te catustriṁśat ta eva vyañjanāni tu|| 6
prāṇopādhi bhedena vyāptaṁ taireva sarvataḥ|
taireva racitaṁ śāstraṁ parāpara vibheditam|| 7