सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
हम्मीर महाकाव्यम् (रणथम्भौर चौहान वीरगाथा एवं इतिहास)

हम्मीर महाकाव्यम् (रणथम्भौर चौहान वीरगाथा एवं इतिहास)

Hammira Mahakavya with Hindi Commentary

नयचन्द्र सूरि / डॉ. दशरथ शर्मा द्वारा

DevanagariSanskritpublished185 पृष्ठ

पृष्ठ 74, कुल 185 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 74

३ ] पृथ्वीराजसंग्रामवर्णनम् २५
देवानामपि कुंभजन्ममुनये दातुं किमर्थं व्यधात्
नित्योल्लासिविकासिकाससुभगं भूष्णुश्रियं यौ दिवम् ॥ ७७ ॥
विधुरतिविधुरश्रींनिस्तरंगा च गंगा
कनकगिरिरगौरस्तंक्तगर्वश्च शर्वः ।
कुमुदममदमैंद्रः सिंधुरो नोद्दुरोजा
अजनि लसति विवस्त्रीचि यत्कीर्तिपूरे ॥ ७८ ॥
यान् यान् व्यत्यगमन्नृपान् कृतनतीस्ते ते प्रकाशं ययु-
र्यान् यान् प्रत्यचलच्च भेजुरभितस्ते ते क्षणान्म्लानतां ।
यस्य क्षोणिपतेः प्रतापवसतेर्दिग्जैत्रयात्रोत्सवे
सेना कापि न वा व्यराजततमां संचारिणी दीपिका ॥ ७९ ॥
कर्तुं दिग्गजमुद्यतस्य निखिलं क्षोणीतलं क्रामता-
मश्वानां गतिभंगता मुपनयन् वेगोत्तरं धावतां ।
वारांराशिरसावजायत तमां यस्यांतरायः कवे-
र्वाचां वाच्यविचारभास्वररुचां गोष्ठीशठानामिव ॥ ८० ॥
हत्तानेन विपक्षभूमिपतयः स्वैर्विभवं लंमिता
अस्येमामुपकारितां स्वहृदये संभाव्य तेपि क्षणात् ।
सचक्रुर्गजवाजिराजिवसुधाकोशादिदानैरमुं
वंध्यं सारपरोपकारजनितं पुण्यं न शत्रावपि ॥ ८१ ॥
हुत्वा यो निजकोपपावकमुखे द्विद्वीरहव्यं शुचा-
कंदत्कंदमणीविलोचनगलद्वाष्पांबुभिर्भूरिभिः ।
भूचक्रेञ्च तथातिवृष्टिमनिश् प्रोल्लासयामासिनान्
आशिश्राय यथाविनाशमचिरादन्यायबीजांकुरः ॥ ८२ ॥
इति श्रीजयसिंहसूरिशिष्यमहाकविश्रीनयचंद्रसूरिविरचिते श्रीहम्मीरमहा-
काव्ये वीरांक श्रीपृथ्वीराजसंग्रामवर्णनो नाम तृतीयः सर्गः॥
4 A .
.