हम्मीर महाकाव्यम् (रणथम्भौर चौहान वीरगाथा एवं इतिहास)

३ ] पृथ्वीराजसंग्रामवर्णनम् २१
हंतुं क्रुधा दंतिनमापतंतं अरंतुदाग्रैर्युधि दद्रिरेव ॥
प्रार्थ्यना लूनभुजद्वयोन्यो दशन् प्रतेने नययुद्धमेव ॥ ३४ ॥
सन्नाहसंधावभिजातगात्र-प्रभेदने किं कुतुकं भटानां ।
मनोपि तेषां परमाणुरूपं अभेदि यत्तैः करलाघवेन ॥ ३५ ॥
तदा विपत्तौ पितरः सुतानां प्रमोदपूरं युधि लेभिरे यं ।
अपुत्रिणामप्यजनिष्ट तेषा मेतच्छतांषोपि न जन्मकाले ॥ ३६ ॥
अयोदृढैश्चारभटैस्तुरुष्का श्चंडासिदंडैरभिताड्यमानाः ।
नेशुः समंताल्गुडप्रपातै र्यथा कुलान्येकविलोचनानां ॥ ३७ ॥
स्यालेष यंत्रांतरसंस्थितानां यादृग्यवस्था हरिमंथकानां ।
तादृग्बभूद्भूपतिचाहमान-रणाश्रयाणां यवनेश्वराणां ॥ ३८ ॥
दृष्ट्वा विशीर्णं युधिजीर्णकल्प मिवात्मनीनं शिविरं शकेशः ।
क्रोधादधाविट महिष्टमुष्टि-धृतासिदंडः स्वयमाशुचंडः ॥ ३९ ॥
तमापतंतं प्रसमीक्ष्य चाह-मानोप्यधावद्द्रुततीव्रवेगः ।
अंतःस्फुरत्क्रोधकृशानुकीला-नुकारिरागारुणदारुणाक्षः ॥ ४० ॥
करोदरोल्लासिमहासिसिंड—छलोल्लसत्पुष्करदुर्निरिक्षौ ।
अभ्युद्यतौ वन्यगजौ किमेतौ वितर्क्यमाणाविति वीरवारैः ॥ ४१ ॥
प्रपूरयंतौ भुवनोदराणि पादाभिघातप्रतिजातशब्दैः ।
मिथः प्रहारप्रयनप्रवीणौ युद्धं चिरायातनुतां क्रुधा तौ ॥ ४२ ॥
एवं नृदेवो युधि युध्यमानः प्रसह्य किंचिच्छलमाकलय्य ।
शक्राधिराजं विनियम्य सम्य गपूरयत्स्वां विधिवत्प्रतिज्ञां ॥ ४३ ॥
महीमहेंद्रान् शरणागतांस्तान् स्वे स्वेधिकृत्वा विषये नयेन ।
ततः स मानी निजराजधानी मापद्धिमानानीकृतशत्रुजातः ॥ ४४ ॥
वासांसि दत्वा सुरलोकलोभिमहांसि तस्मा इति राड् मुमोच ।
हा तत्र को नाम पुनर्विधित्सु रसामया संगरमेवमुच्चैः ॥ ४५ ॥
पृथक् पृथक् संगररंगभंग्ये—त्थं सप्तकृत्वः क्षितिवासवेन ।
विनिर्जितोऽसौ यवनावनीशो मम्लौ च जम्लौ च भृशं नृशंसः ॥ ४