गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

गदनिग्रहः । ६५
कुष्ठे जीवन्त्याद्यं तैलम् ।
जीवन्ती मञ्जिष्ठा दार्वी कम्पिल्लकः पयस्तुत्थम् ।
एष घृततैलपाकः सिद्धः सर्जरससंयुक्तः ॥ ३८७ ॥
देयः समधुच्छिष्टो विपादिका तेन शाम्यतेऽभ्यक्ता ।
चर्मैककुष्ठं किटिभं सिध्मं शाम्यत्यलसकं च ॥ ३८८ ॥
पामायां जीरकाद्यं तैलम् ।
जीरकस्य पलं पिष्टं सिन्दूरार्धपलं तथा ।
कटुतैलं पचेदेभिः सद्यः पामाहरं परम् ॥ ३८९ ॥
कृमिरोगे विडङ्गाद्यं तैलम् ।
विडङ्गानि स्नुहीक्षीरमर्कक्षीरं तथैव च ।
गुञ्जाफलानि गण्डीरं श्यामा निर्दहनी तथा ॥३९०॥
एतैर्गोमूत्रसंपिष्टैस्तैलं मूर्ध्नि निधापयेत् ।
कृमयः पूरणादेव नश्यन्त्यपि विमार्गगाः ॥ ३९१ ॥
वातरोगे गडूचीतैलम् ।
तुलां पचेज्जलद्रोणे गडूच्याः पादशेषितम् ।
क्षीरद्रोणयुतं कल्कैः पचेत्तैलाढकं शनैः ॥ ३९२ ॥
पिष्टैर्मधुकमञ्जिष्ठाजीवनीयैर्युतं तथा ।
कुष्ठैलागुरुमृद्वीकामांसीव्याघ्रीनखैर्नखैः ॥ ३९३ ॥
हरेणुश्रावणीव्योषशताह्वाशृङ्गिसारिवैः ।
त्वक्पत्रागुरुविक्रान्तास्थिरातामलकीघनैः ॥ ३९४ ॥
नतकेसरह्रीवेरपद्मकोत्पलचन्दनैः ।
सिद्धं तच्छनकैस्तैलं पानाभ्यञ्जनबस्तिषु ॥ ३९५ ॥
धन्यं पुंसवनं स्त्रीणां गर्भदं वातपित्तनुत् ।
तोदकम्परुजायामशिरःकम्पामयार्दितान् ॥ ३९६ ॥
हन्याद्रुणकृतान्दोषान् गडूचीतैलमुत्तमम् ।
वातरोगे द्वितीयं गडूचीतैलम् ।
अमृतायास्तुलाः पञ्च द्रोणेष्वष्टास्वपां पचेत् ॥३९७॥