गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

२३० आयुर्वेदौयग्रन्थमाला । [परिशिष्टे
विंशतिं श्लैष्मिकांश्चैव संसृष्टान् सन्निपातिकान् ।
निजानृतुभवांश्चैव ये चान्ये नात्र कीर्तिताः ।
तान् तान् प्रशमयत्येषा वृक्षमन्द्राशनिर्यथा ॥ ३० ॥
मेधां स्मृतिं कान्तिमनामयत्व-
मायूःप्रकर्षं पवनानुलोम्यम् ।
स्त्रीषु प्रहर्षं बलमिन्द्रियाणा-
मग्नेश्च कुर्याद्विधिनोपयुक्ता ॥ ३१ ॥
अतीसारे विशल्या गुटिका ।
फलत्रयं त्र्यूषणजीरकं च
कुबेरसंज्ञं पलमात्रमेतत् ।
पलद्वयं नूतनधूर्तपत्न्याः
कर्षैककं चैव विषस्य योज्यम् ॥ ३२ ॥
पलार्धमात्रं करभस्य चूर्ण
ततः समेनैव गुडेन योज्यम् ।
गुटी निबद्धा चणकप्रमाणा
नियोजनीया हि सदातिसारे ॥ ३३ ॥
चतुर्विधाजीर्णभयापहर्त्री
इयं विशल्या गुटिकेति नाम्ना ॥ ३४ ॥
त्रोटहरी गुटिका ।
शुण्ठीसक्तुपुनर्नवात्रिफलिकासैरेयशेफालिका-
मुस्तावासकनिम्बपत्रकटुकाबोलाश्वगन्धावचाः ।
व्योषच्छिन्नरुहाविडङ्गसहिताः सर्वाः समांशा बुधै-
विंशांशा च महौषधी परिमिता, खण्डस्य विंशांशकाः॥३५॥
तत्तुल्येन च गोघृतेन मधुना सर्वं च संमर्दितं
बद्धा तेन शिवाप्रमाणगुटिका श्लेष्माणमुग्रं जयेत् ।