बृहत्संहिता: द्वितीय भाग (आचार्य वराहमिहिर - विमला हिन्दी व्याख्या, पं. अच्युतानन्द झा)

५४२ बृहत्संहिता
कमलजेति । कमलजादयः प्रतिपदादीनां तिथीनां पतयः । कमलजो ब्रह्मा प्रतिपद्य-
धिपतिः । विधाता द्वितीयस्याम् । हरिविष्णुस्तृतीयस्याम् । यमश्चतुर्थ्याम् । शशाङ्कश्चन्द्रमाः
पञ्चम्याम् । षड्वक्त्रः कुमारः षष्ठ्याम् । शक्र इन्द्रः सप्तम्याम् । वसवोऽष्टम्याम् । भुजगः
सर्पो नवम्याम् । धर्मो दशम्याम् । ईशो रुद्र एकादश्याम् । सविता आदित्यो द्वादश्याम् ।
मन्मथः कामस्त्रयोदश्याम् । कलिश्चतुर्दश्याम् । विश्वेदेवाः पञ्चदश्यां पौर्णमास्यामित्यर्थः ।
एवं शुक्लपक्षे ।
कृष्णपक्षे एतास्वेव तिथिषु एत एवाधिपतयः, किन्तु पितरोऽमावस्यायाम् । अमावास्यायां
पितरः । तैस्तिथिस्वामिभिः संज्ञासदृशा नामतुल्याः क्रियाः कार्याः । यथा प्रतिपदि ब्रह्मकर्म
विवाहादि । द्वितीयस्यां भवननिवेशादि । तृतीयस्यां चौलकरणदमनादि । चतुर्थ्यां शत्रुमथ