बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

106 बृहत्संहितायाम् [Adh. IX. Sl. 3-4.
Sloka 2.–But according to our view, the Naga road is
the course of Venus over the three asterisms Swati, Bharani
and Krittika and those of the Gaja, Airavata & Vrishabha
are composed of the succeeding three triads, viz. (1)
Rohini, Mrigasira and Ardra (2) Punarvasu, Pushya and
Aslesha and (3) Magha, Purvaphalguni and Uttaraphal-
guni. The four stars composing the Go-Veethee are
Aswini, Revati, Purvabhadra and Uttarabhadra.
जारद्गव्यां श्रवणात् त्रिभं मृगाख्या त्रिभं च मैत्राद्यम् ।
हस्तविशाखात्वाष्ट्राण्यजेत्यषाढाद्वयं दहना ॥३॥
Sloka 3.—The road जारद्गवी-Jaradgavee consists of the
three asterisms Sravana, Dhanishta and Satabhisha.
That named मृगा-Mriga sways over Anuradha, Jyestha
and Moola. The three asterisms Hasta, Visakha and
Chittra constitute the अजवीथी-Ajaveethee. The दहनवीथी-
Dahana Veethee consists of the two stars Purvashadha
and Uttarashadha.
तिस्रस्तिस्रस्तासां क्रमादुदङ्‌मध्ययाम्यमार्गस्थाः ।
तासामप्युत्तरमध्यदक्षिणेन स्थितैकैका ॥४॥
Sloka 4.—Of the above nine courses, the first three,
viz., नाग-Naga, गज-Gaja and ऐरावत-Airavatha are
northern, the next three are central and the last ones,
southern. In each trio, there is a further sub-division
into (1) northern (2) central and (3) southern.
तथा च गर्गः
कृत्तिका भरणी स्वाती नागवीथी प्रकीर्तिता ।
• रोहिण्याद्यास्त्रिभास्तिस्रो गजैरावतवार्षभाः ॥
अहिर्बुध्न्याश्ववैष्णं च गोवीथीति प्रकीर्तिता ।
‣ श्रवणत्रितयं ज्ञेया वीथी जारद्गवेति सा ॥
मैत्रत्रिभा मृगाख्या स्याद्धस्तचित्राविशाखिका ।