भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
Bhusundi Ramayana: Purva Khanda with Commentary
महर्षि भुशुण्डि (सम्पादक: डॉ. भगवतीप्रसाद सिंह) द्वारा
DevanagariHindipublished423 पृष्ठ
पृष्ठ 59, कुल 423 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 59
- ४५ -
यावन्न ज्ञानसंस्पर्शस्तावद्भावः कथं भवेत् ।
यावन्न शुद्धं करणं तावज्ज्ञानं न दीप्यते ॥ ३७ ॥
तस्मात्करणशुद्ध्यर्थं श्रवणादिपरो भवेत् ।
श्रवणादीनि तान्येव कर्माणि कर्ममार्गीणाम् ॥ ३८ ॥
ज्ञानानि ज्ञानमार्गे तु सोपास्तौ स्युरुपास्तयः ।
भक्तौ भक्तिमयान्येव प्रेम्णि प्रेममयानि च ॥ ३९ ॥
यथा जलेऽखिलं रूपं तत्तत्संगेन जायते ।
फले फलात्मकानि स्यः साधने साधनात्मिका ॥ ४० ॥
कदाचिदेकैव रमे स्वामिना सह सोत्कला ।
कदाचित्प्रेमभक्त्याहं रमे पत्या करम्बिता ॥ ४१ ॥
उभे अपि प्रभुर्ये ये गृह्णतां वा सुलोचनः ।
ज्ञानिनां चैव भक्तानां ददाति विपुलंफलम् ॥ ४२ ॥
य एतत्सकलं वेत्ति ज्ञानभक्तिरहस्यकम् ।
स लब्ध्वा परमं ज्ञानं भक्तिमप्याशु वै लभेत् ॥ ४३ ॥
यं लाभमुत्तमं लब्ध्वा लब्धव्यं नावशिष्यते ।
इति श्रीमच्चिदानन्दस्वरूपस्थानसम्प्रदम् ॥ ४४ ॥
मार्गद्वयमनुप्राप्य कृतकृत्यो भवेन्नरः ।
प्रमोद्वनमालासु सहजानन्दिनीप्रभुः ॥ ४५ ॥
अवतारार्थचारित्रं स्वयंलक्ष्मीरहं प्रभुः ।
अमर्यादमयी लीला प्रमोद्वनमध्यतः ॥ ४६ ॥
भृशं मर्यादया युक्ता सावतारार्थकारिणी ।
अस्यामाविश्य क्रीडामि प्रमोद्वनकुञ्जगा ॥ ४७ ॥
मयाऽऽविश्य क्रीडतीयं साकेत राज्यभोगदा ।
अविनाभावः प्रभुणा नित्यमेव मयानया ॥ ४८ ॥
अस्यां तु मय्याविष्ठायां प्रमोदवनवीथिषु ।
रसानुकूला मर्यादा सद्भिर्ग्राह्या समंततः ॥ ४९ ॥
आविष्ठायां तु मय्यस्यां मर्यादा शुद्धिमागता ।
अतएव प्रभुस्तत्र मर्यादापुरुषोत्तमः ॥ ५० ॥
एवमुक्त्वास्वयंलक्ष्मीः सहजानन्दिनीतनौ ।
प्राविशत् परमोदारा एकैवाभूत्ततस्तु सा ।
साकेतलीलावसरे भूय आविर्भविष्यति ॥ ५१ ॥
इति श्रीमदादिरामायणे ब्रह्मभुशुण्डसंवादे पश्चिमखण्डे भरतलक्ष्मणीये सीता-
जन्मोपाख्याने स्वयंलक्ष्मीसम्भवो नाम पञ्चदशोऽध्यायः ॥ १५ ॥