भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
Bhusundi Ramayana: Purva Khanda with Commentary
महर्षि भुशुण्डि (सम्पादक: डॉ. भगवतीप्रसाद सिंह) द्वारा
DevanagariHindipublished423 पृष्ठ
पृष्ठ 394, कुल 423 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 394
- ३८१ -
अष्टचत्वारिंशोऽध्यायः
ब्रह्मोवाच
एवं समाधाय मनः सतां प्रियः १श्रीमत्प्रमोदाटविवासिनां नृणाम्।
शुश्राव दूरात्स्तुतिमातुरस्य खिंगस्य नाम्नाघट्ट जनस्य ॥ १ ॥
ततो विसृज्य भक्तास्तान् प्रमोदवनवासिनः।
करुणादग्धहृदयस्तमुद्धर्तुमधावत ॥ २॥
स वै ऋजीषाख्य ऋषिस्तपस्वी भक्तापराधादन्त्यजत्वं प्रयातः।
तत्रापि चान्धो विषयानुसेवया प्रमत्तचित्तैर्वितथं नीतकालः॥ ३॥
अन्यां गतिमदृष्ट्वा स विना श्रीरामसंश्रयम्।
प्रपन्नः शरणं तं वै प्रभुं कारुण्यसागरम् ॥ ४॥
भुशुण्ड उवाच
कोऽयं विप्र ऋजीषाख्यः कथं वै चान्त्यजोऽभवत्।
कथं च शरणं यातो रामं करुणयाप्लुतम् ॥ ५ ॥
ब्रह्मोवाच
प्रमोदवनपार्श्वस्थ ऋजीषो नाम वै मुनिः।
निन्दया व्रजभक्तानामन्तकत्वमुपेयिवान् ॥ ६॥
ततो ब्रजसरःस्नानाद्विहाय शौकरं वपुः।
अन्त्यजत्वमवाप्यैष स्तुतवान् राघवोत्तमम् ॥ ७॥
नारदस्योपदेशेन ज्ञात्वैनं पुरुषं परम्।
अपि नाम तपस्वी वा ज्ञानी वा सुकृती च वा ॥ ८॥
अहंकारं यः कुरुते स प्राप्नोत्यधमां गतिम्।
पूर्वं चेदुत्तमः कश्चित्संस्कारो यदि वर्तते ॥ ९ ॥
तदा लभेत् पुनरपि ज्ञानं नो चेद्गतो हि सः।
ततोऽस्य प्राग्भवं ज्ञानं संस्कारेण स्मृतिं गतम् ॥ १० ॥
त्यक्त्वा यच्छौकरं कार्यं मनाग् यातः कृतार्थताम्।
तस्मादेवं नरः कुर्याद्यथा संस्कारवान् भवेत् ॥ ११ ॥
ऋजीषः स्खलितो योगाद्भुक्त्वा पशुमयीं गतिम्।
अन्त्यजानां कुले भाग्यान्मानवी योनिमाप सः ॥ १२ ॥
भुञ्जानो भूरिविषयान् कुटुम्बासक्तमानसः।
उत्तरोत्तरभोगेऽपि वैतृष्ण्यं नाप दुर्मतिः ॥ १३ ॥
१. नास्ति-बड़ौ०।