भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
Bhusundi Ramayana: Purva Khanda with Commentary
महर्षि भुशुण्डि (सम्पादक: डॉ. भगवतीप्रसाद सिंह) द्वारा
DevanagariHindipublished423 पृष्ठ
पृष्ठ 16, कुल 423 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 16
- २ -
सर्वे सहोदरपदस्य जुषो वयं स्म तस्योत्तमस्य पुरुषस्य रमेश्वरस्य ।
भूयस्तथापि भवतैव वशीकृतात्मा विक्रीड़ितुं१ वितनुते भुवि राघवेन्द्रः ॥ १० ॥
तत्कारणं किमपि लक्ष्मण भिन्नमेवं भाग्याधिकं प्रभुकृपाभरभाजनं यत् ।
किंवा पुरा त्रिभुवनोत्तमसंविधाभिराराधितः स भगवान् रघुवंशरत्नः ॥ ११ ॥
लक्ष्मण उवाच
एवमेव यदात्थ त्वं भरत प्राणसम्मित ।
श्रीरामस्य दयापात्रमहमेव विशेषतः ॥ १२ ॥
अयं हि भगवान् साक्षाद्विश्वबीजप्रदः प्रभुः ।
स्वयंशक्तिः स्वयंज्योतिः पूर्णपूर्णः परात्परः ॥ १३ ॥
२तस्याहं परमः प्रेयान् मित्रं चैव सखा सुहृत् ।
सर्वातिगः सर्वगुप्तः सर्वात्मा विश्वतः स्थितः ॥ १४ ॥
प्रमोदवनलीलासु पर्यायोऽन्यरसालसः ।
तस्य सर्वासु लीलासु सदा तिष्ठामि सन्निधौ ॥ १५ ॥
लीलैव ममसर्वस्वं लीलैव मम जीवनम् ।
अहं लीलारसाभिज्ञो जानकी हनुमाञ्छिवः ॥ १६ ॥
भवांश्च भरत प्राज्ञ शत्रुहा च विभीषणः ।
यावान् यस्याधिकारः स्यात्तावत्तस्य प्रदर्शयन् ॥ १७ ॥
अवतारचरित्राणि मूलचारित्रमेव च ।
कुरुते जानकीकान्तः स्वाच्छन्द्यरसनिर्भरः ॥ १८ ॥
तत्राहमस्य परमः सचिवः सुहृच्च मित्रं जनश्च सुजनश्च दयालयश्च ।
तत्कारणं जगति केवलमेतदेव श्रीजानकीचरणपङ्कज रेणुमात्रम् ॥ १९ ॥
श्रीरामस्य प्रियाभक्तिर्भावरूपा सतां गतिः ।
तद्रूपिणी स्वयं सीता सहजानन्दरूपिणी ॥ २० ॥
सा सैव परमा तस्य रमा त्रैलोक्यसुन्दरी ।
भक्ताना वैष्णवानां च सा गुरुः समुदीर्यते ॥ २१ ॥
न तां विना भवेद्दीक्षा रामतत्त्वविभाविनी ।
तया संसृज्यते लोकः पाल्यते ह्रियतेऽपि च ॥ २२ ॥
सैव स्वयं राम इति भेदेन समुदीर्यते ।
राममेव परात्परं परं ब्रह्म रसात्मकम् ॥ २३ ॥
सीताराम इति ख्यातं त्रिषु वेदेषु कीर्तितम् ।
न ब्रह्मा न भवो नेन्द्रो नान्ये च त्रिदिवौकसः ॥ २४ ॥
१. विक्रीडितं-मधु०, रीवा ।
२. तस्या हं वै प्रेयान्मित्रो सखाहं हि सुहृत्तथा-मधु०, बडौ० ।