अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

५८ परिशिष्टे [१५ अध्यायः।
प्रकरोति सदा¹ नाशं पित्तस्यागन्तुकस्य च।
एकविंश²दिनं यावच्छालिहोत्रमतं यथा³ ॥ ५ ॥
शुण्ठी हरीतकी पाठा ब्राह्मी मुस्ता शिफालिका।
हरिद्राद्वयसंयुक्ता हरितालं मनःशिला ॥ ६ ॥
सिद्धस्त्रिभागशेषोऽयं क्वाथो हन्याच्चिराचिकम्।
सन्निपातमशेषेण पलिकः पलमात्रकः ॥ ७ ॥
मधुकं⁴ केशरं पद्मं भल्लातकविभीतकम्।
शङ्खपुष्पं रुहा सारं समभागेन मिश्रितम् ॥ ८ ॥
कासार्त्तस्य समुद्दिष्टः क्वाथोऽयं चिफलात्मकः।
उत्साहवर्द्धकः सद्यस्तथा कायाग्निदीपकः ॥ ९ ॥
कुमारी शाल्मली पाठा मञ्जिष्ठा चेन्द्रवारुणी।
काकोली समभागेन क्वाथयेत् समभागतः ॥ १० ॥
पलद्वयप्रमाणेन ततः पीतेन वाजिना।
मोहये⁵च्छूलजं दोषं मूत्रदोषं च तत्क्षणात् ॥ ११ ॥
यवानी माक्षिकं कासं सौवर्चलयुताभया।
क्वाथयेदष्टमांशन तत्पानाज्जायते हयः ॥ १२ ॥
प्रदीप्ताग्निस्तु तेजस्वी⁶ सर्व्वरोगाद्विमुच्यते।
स शीघ्रमार्गगामी च स्निग्धो रोगविवर्जितः ॥ १३ ॥
१ । सर्व्वनाशं । कः ।
४ । मधुरं । कः ।
२ । एकत्रिंशत् । कः ।
५ । नाशयेत् । कः ।
३ । सदा । कः ।
६ । सुतेजाख्याः । कः ।