आपस्तम्ब धर्मसूत्र (महर्षि आपस्तम्ब - हरदत्त टीका एवं हिन्दी अनुवाद)
Apastamba Dharmasutra with Hindi Commentary
महर्षि आपस्तम्ब / हरदत्त टीका द्वारा
पृष्ठ 306, कुल 399 में से
संदर्भ में पढ़ेंदण्डानर्हाः ] उज्ज्वलोपेते द्वितीयः प्रश्नः । २९५
नाऽतिनिरोधं कुर्यात् न ताडयेद्वेति ॥ ६ ॥
अवरुध्य(१) पशून्मारणे नाशने वा
स्वामिभ्योऽवसृजेत् ॥ ७ ॥
यदि पशुपः पशूनवरुध्य पालयितुं गृहीत्वा सभ्यस्थाने विसृज्यो-
पेक्षया मारयेत् नाशयेद्वा । नाशनं चारादिभिरपहरणम् । स स्वामिभ्यः
पशूनवसृजेत् प्रत्यर्पयेत् पश्वभावे मूल्यम् ॥ ७ ॥
प्रमादादरण्ये पशूनुत्सृष्टान् दृष्ट्वा ग्राममानीय
स्वामिभ्योऽवसृजेत् ॥ ८ ॥
यदि स्वामिनः प्रमादादरण्ये पशूनुत्सृजेयुः विना पालकेन ततस्तान्
दृष्ट्वा ग्राममानीय स्वामिभ्यः अर्पयेत् । कः ? यस्तत्र रक्षकत्वेन राज्ञा
नियुक्तः ॥ ८ ॥
पुनः प्रमादे सकृदवरुध्य ॥ ९ ॥
पुनः प्रमादादुत्सृष्टेषु सकृदवरुध्य स्वामिभ्योऽवसृजेत् ॥ ९ ॥
तत ऊर्ध्वं न सूक्षेत् ॥ १० ॥
ततो द्वितीयात् प्रयोगादूर्ध्वं 'ग्राममानीयै'त्यादि यदुक्तं तन्न सूक्षेत् ना-
द्रियेत तस्मिन् विषये उपेक्षेत ॥ १० ॥
परपरिग्रहमविद्वानाददान एधोदके मूले पुष्पे फले
गन्धे ग्रासे शाक इति वाचा बाध्यः ॥ ११ ॥
एधाश्चोदकं च एधोदकम् । ग्रासो गवाद्यर्थो यवसादिः । सर्वत्र वि-
षयसप्तमी । यः परपरिग्रहोऽयमित्यविद्वानजानन् एधादिकमादत्ते गृह्णा-
ति, स तस्मिन्विषये तत्र नियुक्तेन राजपुरुषेण निष्ठुरया वाचा बाध्यः
निवार्यः ॥ ११ ॥
विदुषो वाससः(२) परिमोषणम् ॥ १२ ॥
यस्तु विद्वानेवाऽऽदत्ते तस्य वाससोऽपहारः कर्तव्यः ॥ १२ ॥
अदण्ड्यः कामकृते तथा प्राणसंशये भोजनमाददानः॥१३॥
तथाशब्दस्य भोजनमित्यनेन सम्बन्धः । प्राणसंशयदशायामेधो-
१. 'पशून्मारयेन्नाशयेद्वा' इति छ, पु. २. परिमोक्षणम्, इति, क, पु.