अनङ्गरङ्ग (महाकवि कल्याणमल्ल - कामशास्त्र एवं रति-प्रयोग संस्कृत मूल पाठ)

२० अनङ्गरङ्गः [ पञ्चमः
वनिता वनवाससम्भवा
दृढदेहाः परिकीर्तिता बुधैः ॥११॥
उपभोगरता सुलोचना
लघुसम्भोगविधिप्रतोषिणी²³ ।
शुभवेषधरा विचक्षणा
कथिता सा²⁴ खलु गुर्जरी बुधैः ॥१२॥
प्रचण्डवेगा अतिकृच्छ्रसाध्याः
सुकोपवत्यश्चलनेत्रपाताः²⁵ ।
भवन्ति दुष्टाः किल²⁶ सिन्धुजाता-
अवन्तिबाह्लीकभवाश्च नार्यः²⁷ ॥१३॥
नानोपभोगरसिका रतिरङ्गदक्षा
प्रोत्फुल्लपद्मनयना²⁸ प्रियबद्धरागा ।
कन्दर्पदर्पपरिदीपनभावशीला²⁹
ज्ञेया बुधैर्मृदुगतिः³⁰ खलु तीरभुक्ता³¹ ॥१४॥
सम्भोगशिक्षाकुशलाः सलज्जाः
प्रियोपभोगा अतिचण्डवेगाः ।
मनोरमाः पुष्पपुरप्रसूताः³²
स्युरङ्गजा मद्रतिलङ्गजाश्च³³ ॥१५॥
मृद्यः सुवाचो लघुभोगसाध्याः
ससाहसा³⁴ वीतभयत्रपाश्च ।
समानरूपा द्रविडे प्रजाताः³⁵
सौवीरभेदे³⁶ मलये च नार्यः ॥१६॥
नखादिविन्यासकलाविहीनाः³⁷
सम्भोगसंमर्दनजाततोषाः³⁸ ।