अमृतानुभव एवं चांगदेव पासष्टी (सन्त ज्ञानेश्वर - चिद्विलासवाद एवं अद्वैत अनुभूति सटीक)

६२ सार्थ अमृतानुभव
तरी जिभे काय आपुलें । चाखणें हन ठेलें ॥ तैसें नव्हे
संचलें । तेंचि तें कीं ॥ ९२ ॥ तैसा आत्मा सच्चिदानंदु ।
आपणया आपण सिध्दु ॥ आतां काय दे शब्दु । तयाचें तया
॥ ९३ ॥ कोणाही प्रमाणाचेन हाते । वस्तु घे ना नेघे आपण-
यातें ॥ जें स्वयें आइते । घेणें ना नघेणें ॥९४॥ म्हणोनी आत्मा
आत्मलाभे । नांदवुनि शब्द शोभे ॥ येईल ऐसा न लभे । उमसु
घेवो ॥ ९५ ॥ एवं माध्यान्हीची दिवा । तम धाडी ना दिवो
दावी ॥ तैशी उभयतां पदवी । शब्दा जाली ॥ ९६ ॥ आतां
अविद्या नाहींपणें । नाहीं तये नासणें ॥ आत्मा सिध्दुचि मा
कोणें । काय साधावें ॥ ९७ ॥
असें जरी आहे तरी जिभेचे चाखणें नाहींसें झाले असें म्हणावें तर
तसें नाहीं. किंतु जिव्हाग्र चाखणेंपणानेंच भरले आहे. ९२. त्याचप्रमाणें
आत्मा सच्चिदानंदज्ञानरूप आपल्या ठिकाणीं आपण सहजच सिद्ध आहे.
आतां अशा स्वतःसिद्ध प्रकाशरूप आत्म्याला तो शब्द आपल्या पदरचें
नवीन ज्ञान काय देणार ? ९३. (प्रत्यक्षादि ) प्रमाणाच्या साहाय्यानें
परमात्मा स्वतःचें अस्तित्व सिद्ध करीत नाहीं किंवा होऊं देत नाहीं;
कारण अनादिसिद्धच आहे. सिद्धि वा असिद्धि हा शब्द वस्तुस्वरूपाच्या
ठिकाणीं कुचकामी आहे. ९४. म्हणून आत्म्याला सच्चिदानंद स्वरूपाची
प्राप्ति करून देऊन शब्दाला शोभा येईल असें मुळींच नाहीं. ९५. एवंच
ज्याप्रमाणें मध्यान्हकालीं सूर्यप्रकाशांत ठेविलेला दिवा अंधार घालवूं
शकत नाहीं व दिवसही दाखवू शकत नाहीं, त्याप्रमाणें आत्मस्वरूप
प्रकाशित किंवा अज्ञान निवृत्त करण्याविषयीं पात्रता नसल्यामुळे शब्दाला
तीच दशा प्राप्त होते. ९६. आतां अविद्या मुळींच नाहीं म्हणून तिचा
नाश संभवत नाहीं. आणि आत्मा स्वतःसिद्ध असल्यामुळे शब्दानें त्याची
सिद्धि होत नाहीं, अशा स्थितींत कोणीं काय साधावें ? ९७.