अभिधर्मकोश एवं भाष्य (आचार्य वसुबन्धु - स्फुटार्था व्याख्या सहित सम्पूर्ण बौद्ध दर्शन महाकोश)

निर्देशः ] प्रथमं कोशस्थानम् ६१
तस्माद् राशिवदेव स्कन्धाः प्रज्ञप्तिसन्तः ।
रूपीण्यपि तद्यायतनानि प्रज्ञप्तिसन्ति प्राप्नुवन्ति, बहूनां चक्षुरादिपरमाणू-
नामायद्वारभावात् ? न; एकशः समग्राणा कारणभावात् विषयसहकारित्वाद् वा
नेन्द्रियं पृथगायतनं स्यात् । विभाषायां तूच्यते—"यद्याभिधर्मिकः स्कन्ध-
प्रज्ञप्तिमपेक्षते, स आह—परमाणुरेकस्य धातोरेकस्यायतनस्यैकस्य स्कन्धस्य
यदि ह्येवमर्थोऽभविष्यत्, तत् सर्वं रूपस्कन्ध इत्येवावक्ष्यत्, नार्थम् 'एकध्यम-
भिसंक्षिप्य' इति वचनेन ।
तस्माद्राशिवदेव स्कन्धाः प्रज्ञप्तिसन्त इति स्थापनापक्ष आचार्यस्य ; द्रव्य-
सद्द्रूपप्रतिपत्तिस्तु स्कन्धनिर्देशे तत्समुदायत्वादित्यवगन्तव्यम् ।
रूपीण्यपीति । विस्तर.—रूपिग्रहणमरूपिविशेषणार्थम् । अरूपि हि मन-
[L12