अभिधर्मकोश एवं भाष्य (आचार्य वसुबन्धु - स्फुटार्था व्याख्या सहित सम्पूर्ण बौद्ध दर्शन महाकोश)
Abhidharmakosha and Bhashya of Vasubandhu with Commentary
आचार्य वसुबन्धु (टीकाकार: यशोमित्र, सम्पादक: स्वामी द्वारिकादास शास्त्री) द्वारा
पृष्ठ 20, कुल 1258 में से
संदर्भ में पढ़ें* ॐ नमो बुद्धाय *
अभिधर्मकोशम्
[ भाष्यसहितम् ]
प्रथमं कोशस्थानम्
( धातुनिर्देशः )
शास्त्रं प्रणेतुकामः स्वस्य शास्तृमाहात्म्यज्ञापनार्थं गुणाख्यानपूर्वकं तस्मै
नमस्कारमारभते—
* नमो मारबलप्रमथनाय १ *
.टार्था व्याख्या
महाबलो ज्ञानसमाधिदन्तो यः पञ्जरं जन्ममयं विदार्य ।
विवेश निर्वृत्यटवीं प्रशान्तां तं शास्तृनागं शिरसा नमामि ॥
परमार्थशास्त्रकृत्या कुर्वाणं शास्तृकृत्यमिव लोके ।
यं बुद्धिमतामग्र्यं द्वितीयमिव बुद्धमित्याहुः ॥
तेन वसुबन्धुनाम्ना भविष्य-परमार्थबन्धुना जगतः ।
अभिधर्मप्रत्यासः कृतोऽयमभिधर्मकोशाख्यः ॥
अभिधर्मभाष्यसागरसमुद्धृतस्यास्य शास्त्ररत्नस्य ।
व्याख्या मया कृतेयं यथार्थनामा स्फुटार्थेति ॥
गुणमति-वसुमित्राद्यैर्व्याख्याकारैः पदार्थविवृतिर्या ।
सुकृता साभिमता मे लिखिता च तथायमर्थ इति ॥
सिद्धान्तार्थापसृता क्वचित् क्वचिद् या तु तैः कृता व्याख्या ।
तामुद्धृत्य यथावद् विहितेह मयान्यथा व्याख्या ॥
अभिधर्मविभाषायां कृतश्रमा येऽभिधर्मकोशे च ।
प्रविचार्येतामियं तैर्व्याख्या युक्ता न वा युक्ता ॥
१. नमो रत्नत्रयाय—पाठ० ।