तैत्तिरीय आरण्यक (सायण भाष्य एवं भट्टभास्कर भाष्य सहित सम्पूर्ण प्रथम भाग)
Taittiriya Aranyaka with Sayanacharya Commentary
कृष्ण यजुर्वेदीय महर्षि मण्डल (भाष्यकार: श्रीमत् सायणाचार्य) द्वारा
पृष्ठ 212, कुल 914 में से
संदर्भ में पढ़ें[प्रपा० ३अनु० १६] कृष्णयजुर्वेदीयं तैत्तिरीयारण्यकम् । १०९
हे मृत्यो देवयानादितरो यः पन्थास्ते स्वस्तव स्वभूतः, तं परं पन्थां देवयाना-
दितरं तं मार्गमनुपरेहि, अनुक्रमेण प्राप्नुहि । चक्षुष्मते साधुदर्शिने शृण्वतेऽस्मद्विज्ञ-
प्तीनां श्रोत्रे, ते तुभ्यमेकं वचनं ब्रवीमि । नोऽस्मदीयां प्रजां पुत्रादिरूपां, मा रीरिषो
मा विनाशय । उतापि च वीराञ्छूरान्भृत्यानपि मा रीरिषः ।
अथ षष्ठीमाह—
प्र पू॒र्व्ये॑ मन॑सा वन्द॑मानः । नार्थ॑मानो वृष॒भं
च॑र्षणी॒नाम् । यः प्र॒जाना॑मेक॒राण्म॑ानु॒षीणा॑म् ।
मृ॒त्युं य॑जे प्रथम॒जामृ॒तस्य॑ ( २ ) इति ॥
मृ॒त्यवे॑ वी॒राँश्च॒त्वारि॑ च ॥
इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यके तृतीयप्रपाठके
पञ्चदशोऽनुवाकः ॥ १५ ॥
यो मृत्युर्मानुषीणां मनुष्यजातियुक्तानां प्रजानामेकराडेक एव राजा तादृशं मृत्यु-
महं यजे पूजयामि । कीदृशोऽहम्—मनसा [प्र]वन्दमानः प्रकर्षेण नमस्कुर्वाणः,
नाधमानोऽपेक्षितं फलं याचमानः । कीदृशं मृत्युम् । प्रपूर्व्य (पूर्व्यं) प्राणिभ्यः पूर्व-
स्मिन्कल्पे भवम् । चर्षणीनां मनुष्याणां वृषभं कामादिवर्षणक्षमम् । ऋतस्य प्रथ-
म्जां सत्यस्य परब्रह्मणः प्रथमोत्पन्नैकार्यम् ॥
इति श्रीमत्सायणाचार्यविरचिते माधवीये वेदार्थप्रकाशे कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरी-
यारण्यकभाष्ये तृतीयप्रपाठके पञ्चदशोऽनुवाकः ॥ १५ ॥
अथ तृतीये षोडशोऽनुवाकः ।
अथ सूर्योपस्थाने विनियुक्तं मन्त्रमाह—
तर॑णिर्विश्व॒दर्श॑तो ज्योति॒ष्कृद॑सि सूर्य । विश्व॒माभा॑सि
रोच॒नम् । उ॒प॒यामगृ॑हीतोऽसि सूर्या॑य त्वा भ्राज॑-
स्वत ए॒ष ते॒ योनिः॒ सूर्या॑य त्वा भ्राज॑स्वते, इति ।
इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यके तृतीयप्रपाठके
षोडशोऽनुवाकः ॥ १६ ॥
१ क. ॰न्नम् ।
२७