तैत्तिरीय आरण्यक (सायण भाष्य एवं भट्टभास्कर भाष्य सहित सम्पूर्ण प्रथम भाग)

मस्मासु नियच्छतं नियमेन संपादयतम् । यज्ञपतिं यजमानं प्रप्रतिरात्यन्तं प्रकर्षेण
वर्धयतम् ।
अथैकविंशीमाह—
ये ग्रा॒म्याः प॒शवो॑ वि॒श्वरू॑पाः । विरू॑पाः सन्तो॑
बहु॒धैकरू॑पाः । तेषा॑ꣲ स॒प्ताना॑मि॒ह रन्ति॑रस्तु ।
राय॒स्पोषाय सुप्र॒जास्त्वा॑य सु॒वीर्या॑य, इति ।
ग्राम्यादिशब्दाः पूर्ववद्योज्याः । तेषां ग्राम्यपशूनां सप्तानां गोश्वाजाविपुरुषगर्द-
भोष्ट्ररूपाणां सप्तसंख्याकानामिहास्मद्गृहे रन्तिः क्रीडाऽस्तु । तच्च धनपुष्टिशोभनापत्य-
शोभनवीर्यार्थं संपद्यते ।
अथ द्वाविंशीमाह—
य आ॑र॒ण्याः प॒शवो॑ वि॒श्वरू॑पाः । विरू॑पाः
सन्तो॑ बहु॒धैकरू॑पाः । वा॒युस्ताꣲ अग्रे॒ प्रमु॑मोक्तु
दे॒वः । प्र॒जाप॑तिः प्र॒जया॑ संविदानः, इति ।
अरण्ये भवा आरण्या द्विखुराः श्वापदादयस्तानरण्याधिपतिर्वायुः प्रमुमोक्तु । अन्य-
त्पूर्ववत् ।
अथ त्रयोविंशीमाह—
इडा॑यै सृ॒प्तं घृ॒तव॑च्च॒राच॑रम् । दे॒वा अन्व॑विन्दन्गुहा॑हि॒तम् , इति ।
इडायै गोसंपादनार्थं सृप्तं प्राप्तं घृतवद्घृतयुक्तं घृताकारमित्यर्थः । तादृशं चरा-
चरं स्थावरजङ्गमस्वरूपं जगदनुग्रहीतुं गुहाहितं प्राणिनां बुद्धाववस्थितं सप्तहोतृदेवं देवा
अन्वविन्दन्नन्विष्य लब्धवन्तः ।
अथ चतुर्विंशीमाह—
य आ॑र॒ण्याः प॒शवो॑ वि॒श्वरू॑पाः । विरू॑पाः सन्तो॑
बहु॒धैकरू॑पाः । तेषा॑ꣲ स॒प्ताना॑मि॒ह रन्ति॑रस्तु ।
राय॒स्पोषाय सुप्र॒जास्त्वा॑य सु॒वीर्या॑य (१२), इति।
आ॒त्मा जना॑नां वि॒कुर्वन्तं॑ विप॒श्चिं प्र॒जानां॑ वसु॒धानीं॑ वि॒राजं॒ चर॑न्तं
गो॒मती॑ मे॒ निय॑च्छत्वेक॑चक्रं व्यो॑मन्मा॒यया॑ दे॒व एक॑रूपा अ॒ष्टौ च॑ ॥
इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यके तृतीयप्रपाठक
एकादशोऽनुवाकः ॥ ११ ॥
१ ग. ॰तिरोऽत्य॰। २ ख. ॰श्वावि॰। ३ ख. ॰ष्ट्रमाहिषरू॰। ४ क. ॰पुष्ट्यर्थं शोभनमप्रजार्थं
शोभन॰ ।
२५