समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

ऋज्वागतादिस्थानलक्षणं नामैकोनाशीतितमोऽध्यायः । ६१३
तथैव पूर्वहस्तस्य यथायोगं प्रकल्पना ।
(अभ्यर्थयस्वाग + दीनां ?) ^२क्रिया स्याद् दक्षिणे^३ करे ॥ ३१ ॥
मध्ये षडङ्गुला रेखा बाह्यसूत्रात् परे भवेत् ।
पूर्वस्मिन् बाह्यलेखा तु मध्ये सा(स्या)^४र्देष्टमात्रका ॥ ३२ ॥
नाभिदेशे परे भागे बाह्यासो सप्तमात्रिका ।
कलामात्रं^५ भवेन्नाभिस्तस्याः पूर्वं^६ नवाङ्गुला ॥ ३३ ॥
परे भागे कटिः सप्त मात्रा दश च पूर्वतः ।
ऊरुलेखा परे भागे मुखमानस्य मध्यतः ॥ ३४ ॥
प्राग्भागंस्य बहिर्लेखा + + + परजानुतः ।
(परभागेन्द्र्र^११वैस्तेश्च सूत्रस्यात् तद्वदङ्गुले ? ) ॥ ३५ ॥
परस्य नलकस्य स्याल्लेखा प्रागङ्गुलान्तरे ।
परभागस्य षष्ठांशाः (सूत्रा प्रागङ्गुलद्वयोः ? ) ॥ ३६ ॥
नलेन परपादस्य भूमिलेखा विधीयते ।
ततोऽङ्गुष्ठोऽङ्गुलेनाधः पार्ष्णिरूर्ध्वं तदर्धतः ॥ ३७ ॥
अङ्गुष्ठाग्रं ब्रह्मसूत्रात् परस्मिन् पञ्चमात्रिकम् ।
तलं^१२ च परं^१३भागज्ञैस्तिर्यक् पञ्चाङ्गुलं स्मृतम् ॥ ३८ ॥
(सत्वितस्तलघाप्प्येः ? ) स्यादङ्गुष्ठाग्रं कलात्रये ।
अङ्गुल्योऽङ्गुष्ठतः सर्वा (व्रजत्परयं ? ) क्रमात् ॥ ३९ ॥
(सन्निवेशसवासाद्र्दै द्विरङ्गुल्यतो ? ) नवाङ्गुलः ।
यथोक्तं जानु पूर्वं^१५ स्यात् सूत्रतश्चतुरङ्गुले ॥ ४० ॥
नलकस्तद्वदेवाश्य नलकौ त्र्यङ्गुलान्तरौ ।
(सूत्रादक्षः कलास्तिस्रो^१६ऽङ्गुष्ठस्त्वङ्गुलत्रयम् ? ) ॥ ४१ ॥
१ द. भ । २ द. सा क्रिया स्या° । ३ द. णा । ४ द. ह्मा । ५ द. दृ । ६ द. तृ । ७ द. त्रा ।
८ द. वै । ९ द. परि । १० द. गे । ११ द. °वस्तैश्च । १२ द. नृकं । १३ द. परिभागाङ्गे स्ति° ।
१४ द. दृं । १५ द. र्वे । १६ द. स्त्रो ।