रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

सप्तदशः पटलः । ३८१
चाङ्गेरीस्वरसे¹ पिष्ट्वा दापयेत्² पुटपञ्चकम् ।
तच्चूर्णं वाहयेत्तारे हेमाकृतिरिदं³ भवेत् ॥ ५३ ॥
कनके⁴ योजयेद्देवि कृष्णवर्णं भवेत्ततः⁵ ॥ ५४ ॥
गोमूत्रेण⁶ निशां पिष्ट्वा शुल्बमावर्त्त्य⁷ सेचयेत् ।
शतधा शोधनेनैव भवेत् काञ्चनतारकम् ॥ ५५ ॥
अथ कांस्योद्भूतं⁸ ताम्रमारोटमथवा प्रिये ।
षड्गुणेन तु नागेन⁹ शोधयित्वा ततो बुधः¹⁰ ॥ ५६ ॥
शतार्द्धं सिन्धुवारस्य रसमध्ये तु ढालयेत् ।¹¹
कूष्माण्डस्य रसे¹² पश्चात् सप्तवारं तु दापयेत् ॥ ५७ ॥
तथा तक्रे निशायुक्ते तप्ततप्तं च¹³ दापयेत् ।
शुक्ततुत्थकिंशुकाभं छेदे रक्तं मृदुं तथा¹⁴ ॥ ५८ ॥
(1) D reads खरसे, which is an error of the scribe. (2) K
reads घपयेत्, which has no sense. (3) D reads हिमकटिरयं, which
is incorrect. K reads हेमकटिरिठं. (4) B reads कनकन, which
destroys the metre. This hemistich is not found in D. (5) K
reads भवेत्तु वा. (6) D reads गोमूत्रे, which mars the metre. (7)
D reads शुल्भमावर्त, which is incorrect. (8) D reads कांस्योद्धतं. K
reads कांस्योषणं. Both the readings are incorrect. (9) षड् गुणेन
तुलांशेन, a variant in D. (10) B reads ततो नधः, which is incor-
rect. (11) After this 18 ślokas ( 57—74 ) are wanting in B.
(12) D reads कुष्माष्ठकरसे. K reads कुष्माण्डस्य रसं, the latter being incor-
rect. (13) D has पुनश्चैव. K has सप्तसप्तैव, which is grammati-
cally incorrect. (14) द्वेदैरक्तस्तर्दसया, an incorrect variant in D.
K reads मृदुस्तथा.