रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)
Rasarnava: Tantric Chemistry and Alchemy with Commentary
शिव-पार्वती संवाद (सम्पादक: प्रफुल्लचन्द्र राय एवं हरीशचन्द्र कविराज) द्वारा
पृष्ठ 402, कुल 558 में से
संदर्भ में पढ़ेंसप्तदशः पटलः । ३७९
तुल्यांशौ हेमकरिणौ¹ तीक्ष्णं द्विगुणमेव च² ।
व्यूढं रक्तगणैः सिक्तं³ तत्सारं कनकं भवेत् ॥ ४० ॥
शुल्वं ताप्यहतं⁴ कृत्वा वरनागं⁵ तु रञ्जयेत् ।
तं नागं वाहयेत्सारे यावद्धेमदलं⁶ भवेत् ॥ ४१ ॥
विषं सूतसमं गन्धं⁷ त्रिगुणाञ्जनसंयुतम्⁸ ।
अम्लेन त्रिदिनं⁹ पिष्ट्वा तारार्कौ मेलयेत् समौ¹⁰ ॥ ४२ ॥
पक्वं पञ्चमृदा चैव¹¹ पुटेत्तारावशेषितम् ।
एवं वारत्रयेणैव रञ्जयेत्सारमुत्तमम् ॥ ४३ ॥
भुजङ्गस्य¹² च शुल्वस्य पृथगंश¹³चतुष्टयम् ।
पृथग्द्वादशतैलस्य¹⁴ रीतिकातारयोर्द्वयोः¹⁵ ॥ ४४ ॥
(१) B reads तुल्यांसौ, which is incorrect. K reads erroneously हेम-
कर्णी. (२) D has तीक्ष्णं द्विगुणं भवेत्. (३) B reads रक्तगणै. D
reads शिक्ते, which is incorrect. (४) B has शुल्वताप्य हतं. (५) D
reads तारेणोगे, which is unintelligible. (६) D has यावचासिदलं,
which is incorrect. (७) विषं सूतं समं गंध, a variant in B and K.
विषसूतसमं गन्धं, a variant in D. (८) B has त्रिगुण अञ्जनमंयुत. D reads
erroneously त्रिगुणं येन संयुतम्. (९) D reads त्रिगुणं, which is evidently
an error. (१०) तारार्कं मेलयेत् समम्, a variant in B. नाकं मिक्षाय तत्-
समम्, an incorrect variant in D. (११) D has पूर्ववदमृता चैव, which
is partly correct. K has पक्वं पंचदमृता चैव, which is incorrect. (१२)
B reads भुजगस्य. (१३) D and K read पृथगख. (१४) पृथद्वादशतोलास्क, an
incorrect reading in B. पप्यङ्गद्वादशतैलस्य, a variant in D. पृथक्द्वादशलोहस्य,
a variant in K. (१५) टीसिकांतारयोर्डयो:, a reading in B. रीतिमारकयो
र्द्वयोः, a variant in D. K has an incomplete charana - रीतिकातायोर्द्वयोः.