रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)
Rasarnava: Tantric Chemistry and Alchemy with Commentary
शिव-पार्वती संवाद (सम्पादक: प्रफुल्लचन्द्र राय एवं हरीशचन्द्र कविराज) द्वारा
पृष्ठ 319, कुल 558 में से
संदर्भ में पढ़ें२८६ रसार्णवे
पक्ववोजस्य भागैकं भागैकं द्रुत¹सूतकम् ।
मर्दयेन्मध्यमाम्लेन² गोलकं भवति क्षणात्³ ॥ ७७ ॥
मृतवज्रस्य⁴ भागैकं भागांश्चत्वारि गोलकम्⁵ ।
मर्दयेत् तप्तखलेन⁶ भक्षोभवति सूतकम्⁷ ॥ ७८ ॥
मारयेद्भूधरे यन्त्रे सप्तसंकलिका⁸क्रमात् ।
तद्भस्म तु पुनः पश्चात् मध्यमाम्लेन⁹ मर्दयेत् ॥ ७६ ॥
पुटं दद्यात् प्रयत्नेन षष्ट्यधिकशतत्रयम्¹⁰ ।
तद्भस्म जायते दिव्यं सिन्दूरारुणसन्निभम्¹¹ ॥ ८० ॥
तेनैव वेधयेत्सारं¹² सहस्रांघ्रिन¹³ काञ्चनम् ।
(1) B reads द्रुत, which is incorrect. (2) मर्दयेत्तत्समाम्लेन,
a variant in D, which seems to be partly incorrect. (3) D has
तत्क्षणात्, which mars the metre. M has गोलकं तत कार्येत्, which
appears to be partly incorrect. (4) D reads मृतजीवस्य. M reads
द्रुतमृतस्य भागं, which destroys the metre. (5) B reads भागयत्वारि, which
is incorrect. D has an absurd variant—भागस्य चत्वारि भात्रोकं गोलकम्.
M has an incomplete charana—चत्वारि गोलकम्. All the texts read चत्वारि,
which is gram. inc. (6) M reads तप्रखल्ये च. (7) B and D read सूतकः.
(8) M reads त्रि खलिका, which is incorrect. (9) M reads मध्यमाम्ले तु.
(10) All the texts read षष्टाधिक , whereas षष्ट्यधिक is more proper.
K reads शतसूतक, which is incorrect. After शतसूतक this text has a
single charana—देवदाली शंखपुष्पी, which is found in no other texts.
(11) D has सिन्दूरारुणसमप्रभम्, which destroys the metre. K has सिधुरा-
रुणसन्निभं. M has सिन्दूरमरुणप्रभम्, which is grammatically incorrect.
(12) D reads चर्मवेधसारं. (13) M has सर्वांश्रिन तु.