रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

१८८ रसार्णवे
वल्कलं सूक्ष्मचूर्णं^१ तु मधुना सहितं^२ लिहेत् ।
अर्धमासप्रयोगेण^३ प्रत्यक्षोऽयं^४ भवेत् प्रिये ॥ १८ ॥
तस्य मूत्रपुरीषेण शुल्वं भवति काञ्चनम् ।
मासमात्रप्रयोगेण पन्नगः^५ काञ्चनं भवेत् ॥ २० ॥
ग्राह्यं^६ तत्फलतैलं वा^७ यन्त्रे पातालसंज्ञके^८ ।
तेन तैलेन देवेशि रसं संकोचयेद्बुधः ॥ २१ ॥
तत्क्षणाज्जायते देवि^९ पट्टबद्धो महारसः^१० ॥ २२ ॥
कटुकं कङ्कणं कार्यं^११ रसलिङ्गे वरानने^१२ ।
संकोच मारणं^१३ तेन कर्त्तव्यं परमाद्भुतम्^१४ ॥ २३ ॥
निशाचररसे खिन्नं सप्तवारं तु भास्करम् ।
(1) D reads सूक्ष्मचूर्णं. (2) D reads मसौत, [perhaps मसित =
सशर्कर.] M reads साधित. (3) अर्धमासे नयोग, an incorrect reading
in D. (4) B and K read प्रत्यचोऽय. D reads प्रत्ययोग्य, which is inc.
(5) M reads पन्नग. The MS. B is wanting about 250 slokas from
this (20th) śloka. (6) M reads गृह्यं, which is not accurate here.
(7) D, which begins from this portion, reads erroneously तत्फुलतैलम्ब.
K reads तत्फलतैलेन. M reads तत्फल तैलंग. (8) M reads मसंते
(9) तत्क्षणादेव जायन्ते, a variant in M. (10) D wants the term महा.
K reads खाटबद्धो महारसः. M reads पट्टबन्धो महारसः (11) D has
an absurd reading—करक ङ्गह्र सां कार्य. M reads कटक instead of कटुक.
(12) D reads रसलिङ्ग. K reads रसलिङ्ग परायणं. M reads रसलिङ्गेवगननेः
(13) K reads संकोचमारसं. M reads संकाचसारखं. (14) D reads
परमहुतम्. M reads erroneously परमव्यतम्.