मृगेन्द्र आगम: विद्या एवं योग पाद (भट्ट नारायणकण्ठ वृत्ति सहित प्राचीनतम कामिक आगम परिशिष्ट)

२४ मृगेन्द्रतन्त्रे । [ २११
.. धारणादीनां योगाङ्गानां प्राणादिवृत्तीनां च
प्रागुक्तानां प्रणयनाद्यर्थानां सिद्ध्यर्थं सगर्भं
कुम्भकाभ्यासमनुद्विग्नबुद्धिः सन्नातिष्ठेदाचरेत्॥
अयमर्कगुणं कालं
कृतचित्तव्यवस्थितिः ॥ ३४ ॥
प्राप्नोति धारणाशब्दं
धारणासिद्धिदानतः ।
अयं सगर्भः कुम्भको द्वादशगुणं कालं
चित्तवृत्तिनिरोधेन कृतः सन् धारणाव्यपदेशं
लभते। कुत इत्याह—धारणासिद्धिदानतः, धार-
णासंबन्धिनीः सिद्धीस्तथाभ्यस्यमानो ददाति ॥
स्थित्यर्थो धारणाशब्दः
स्थानार्थोऽप्युपचारतः ॥३५॥
स्थानं प्राथमिकस्येमा-
न्यवन्यादीनि नेतरत् ।
स्थितिरवस्थानं नियतदेशे हृत्कण्ठादौ चे-
तसो धारणाशब्देनोच्यते । उपचारात्तु तिष्ठ-
त्यस्मिंस्तथाविधया धारणयेति स्थानमधिकर-
णरूपमनेनाभिधीयते । प्राथमिकस्य प्रथमा-